خطر یک تفکر اشتباه درباره جمعیت
مساله جمعیت در کشورمان هنوز با مسائلی مانند تفکر اشتباه مواجه است. برای نمونه، یکی از اساتید با بیان اینکه وقتی نیازهای بدیهی جامعه محقق نمیشود، چرا باید مدام بر فرزندآوری تاکید کنیم؟ با این استدلال که جمعیت زیاد اوضاع را بدتر میکند، به نقد سیاستهای افزایش فرزندآوری پرداخته، اما در پاسخ به این دیدگاه، لازم است چند نکته کلیدی مورد توجه قرار گیرد. چنین تحلیلهایی عمدتا در پارادایم پیشاز گذار جمعیتی قابل قبول است؛ یعنی زمانی که هنوز مساله کشورها در این حوزه، رشد بالای جمعیت است، اما در پارادایم مابعد گذار جمعیتی، رشد جمعیت درحال توقف بوده و مسیر منفیشدن را طی میکند، یعنی زمانی که میزان باروری کل به زیر سطح جایگزینی میرسد (۱.۲ بچه به ازای هر زن)، لزوما سیاستهای حمایت از خانواده منجربه رشد جمعیت نمیشود، بلکه به ترمیم ساختار جمعیت منجر میشود؛ لذا در سیاستهای ابلاغی جمعیت که در سال ۱۳۹۳ اعلام شد، بر افزایش باروری به بالاتر از سطح جایگزینی تاکید شده، نه لزوما رسیدن به جمعیت بسیار زیاد.
