زاینده‌رود دوباره از مرداد خشک می‌شود

اواسط خردادماه تاریخی است که از سوی مدیرعامل سازمان آب منطقه‌ای استان اصفهان برای بسته شدن سد زاینده‌رود تعیین و اعلام شده است؛ تصمیمی که نگرانی و اعتراض کشاورزان غرب این استان را به دنبال داشته است.

محمدعلی طرفه در این‌باره به مهر می‌گوید: این تصمیم به خاطر نگرانی از کمبود آب شرب استان و تامین آب مورد نیاز گرفته شده است.

وی با اشاره به این‌که تا حد ممکن سعی شده کشاورزان مشکلی برای تامین آب نداشته باشند،‌ می‌افزاید: آب مورد نیاز برای کشت غله کشاورزان در پاییز تحویل آنها شد و این کشت به نتیجه رسید و تاکنون نیز مشکل خاصی در این خصوص به وجود نیامده است.

مدیرعامل سازمان آب منطقه‌ای استان اصفهان در حالی از تامین آب کشاورزان و عدم نگرانی در این باره سخن می‌گوید که شنبه گذشته حدود 120نفر از اهالی روستاها و شهرستان‌های مختلف غرب استان در مقابل شرکت آب منطقه‌ای اصفهان جمع شده و نسبت به تصمیم گرفته شده اعتراض کردند.

آنها با بیان این‌که سهم آب ما از زاینده‌رود قطع شده و به چند روز در ماه رسیده، اعلام کردند: درختان 100ساله ما خشک شده، این سهمیه نه برای کشت گندم و جو مناسب است و نه برای به ثمر نشستن درختان میوه. کشاورزی ما از رونق افتاده و باید خانواده‌هایمان را از فقر و گرسنگی نجات دهیم.

کشاورزان ضمن گلایه از این‌که مسوولان آب منطقه‌ای جوابی به اعتراض آنها نمی‌دهند، تاکید کردند: ما بیشتر از 30سال است که کشاورزی می‌‌کنیم، اما هر روز فقیر و فقیرتر می‌شویم، نه حقوق تامین اجتماعی داریم، نه بیمه و نه حمایت و مزیتی که موقع بی‌آبی بتوانیم زندگی‌مان را اداره کنیم.

یکی از مسوولان سازمان آب منطقه‌ای استان اصفهان نیز با اشاره به این‌که این تصمیم در ستاد مدیریت بحران استان و قرارگاه آب گرفته شده است، می‌گوید: طی برنامه‌ریزی صورت گرفته و به خاطر کم‌آبی بنا شده امسال فقط آب کشاورزی شرق اصفهان تامین شود.

وی با اشاره به افت 70 درصدی آب پشت سد و کمبود بارندگی و به تبع آن کمبود شدید آب و خشکسالی پیش‌رو می‌افزاید: به خاطر کم‌آبی کشاورزان غرب استان از آب زاینده‌رود بی‌نصیب خواهند شد و آب رودخانه به روی کشاورزان شرق استان هم پس از برداشت آب مورد نیاز بسته می‌شود.

در همین حال مدیرعامل سازمان آب منطقه‌ای استان اصفهان درخصوص اعتراض کشاورزان می‌گوید: شرکت آب منطقه‌ای هر روز با اعتراضاتی از این دست، از سوی کشاورزان مناطق و روستاهای مختلف مواجه است. کشاورزان برای نجات محصول خود خواستار سهمیه آب بیشتری هستند، این درحالی است که ما نیز محدودیت داریم و نمی‌توانیم صددرصد آب موجود پشت سد را رها کنیم.

طرفه با اشاره به کاهش ذخیره آب پشت سد زاینده‌رود و بی‌سابقه بودن این وضعیت در 40 سال گذشته، تصریح می‌کند: در حال حاضر حجم سد زاینده‌رود 296 میلیون متر مکعب آب است، در حالی که پارسال در این موقع حجم سد زاینده‌رود 600 میلیون متر مکعب آب بوده و متوسط درازمدت آن نیز نزدیک حدود یک میلیارد متر مکعب است.

وی درخصوص زمان دقیق بسته شدن سد زاینده‌رود و جریان آب نیز می‌گوید: تاریخ بسته شدن سد 12 خردادماه اعلام شده است، اما امکان دارد این تاریخ با چند روز تاخیر و به‌خاطر تامین آب کشت غله کشاورزان شرق اصفهان به اواسط خرداد موکول شود.

وی با اشاره به مصوبات قرارگاه آب استان اظهار می‌دارد: کاهش تحویل 20 درصدی آب در بخش شرب و کاهش 20درصدی در بخش صنعت نیز از جمله این مصوبات است تا از این طریق تمام کمبودها جبران شود، هرچند اولویت اول برنامه‌ریزی ما تامین آب شرب مورد نیاز مردم است.

مدیرعامل سازمان آب منطقه‌ای استان اصفهان زمان مجدد باز شدن سد و جاری بودن یا نبودن زاینده‌رود بعد از نیمه خرداد را هم منوط به نتیجه‌گیری جلسات قرارگاه آب پس از تاریخ یاد شده و میزان بارش‌های روزهای آینده می‌داند.

در همین حال عضو کمیسیون قضایی و حقوقی مجلس نیز معتقد است: لازمه به ثمر نشستن محصولات کشاورزان در اصفهان رساندن آب به زمین‌های کشاورزی است.

نیره اخوان بی‌طرف در گفت‌وگو با خانه ملت می‌افزاید: کشاورزان روی زمین‌های خود زیاد هزینه کرده‌اند و اگر به میزان کافی به زمین‌های کشاورزی آبرسانی نشود، تلاش کشاورزان به نتیجه نمی‌رسد.

کاهش ذخیره آب سد زاینده‌رود در سال جاری به پایین‌ترین حد ممکن خود در 40 سال گذشته رسیده است. در حالی که از سوی مسوولان مطرح می‌شود بارش‌های سال آبی استان اصفهان، تقریبا در همه مناطق بسیار بیشتر از سال گذشته و در بسیاری از مناطق فراتر از میانگین درازمدت بود.

محمدعلی طرفه در این خصوص که چرا با وجود بارش‌های مناسب، حجم زاینده‌رود به کمترین میزان خود طی 40 سال گذشته رسیده است، می‌گوید: اگرچه بارش‌ها در بیشتر مناطق استان خوب بوده که همین به ما کمک کرده است تا بخشی از آب مورد نیاز کشاورزان شرق اصفهان از این طریق تامین شود، اما با این وجود بارش‌های غرب حوضه زاینده‌رود کاهش حدود 30 درصدی را نسبت به میانگین درازمدت نشان می‌دهد و میزان روان‌آب‌ها در این مناطق به‌دلیل خشکسالی چند ساله کاهش محسوس داشته است.

به گفته وی، کاهش روان‌آب‌ها در این مناطق به کاهش چشمگیر ورودی زاینده‌رود منجر شده است.

در همین حال مشاور محیط طبیعی سازمان حفاظت محیط‌زیست اصفهان معتقد است: افزایش زمین‌های کشاورزی اطراف اصفهان، باعث خشک شدن زاینده‌رود شده است.

مسعود باقرزاده کریمی می‌افزاید: مشکل زاینده‌رود تنها ناشی از کاهش بارندگی نیست؛ چراکه اخیرا آب قم را نیز افتتاح کردند و این باعث کم شدن ورودی آب به زاینده‌رود شده است.