انحراف برخی بانک‌ها در مصرف ارز

به گزارش خبرنگار جام‌جم، موضوع برداشت وجوهی توسط بانک مرکزی از حساب‌های بانک‌های دولتی و خصوصی از اسفند سال گذشته خبرساز شد. در روزهای پایانی سال گذشته بانک‌ها اعلام کردند بانک مرکزی به دلیل دریافت مابه‌‌التفاوت نرخ ارزهای تحویلی به قیمت دولتی به بانک‌ها و قیمت بازار آزاد، مبالغی را از حساب آنها برداشت کرده است. به دنبال اعتراض بانک‌ها، بانک مرکزی دلیل این امر را مصوبه کارگروه کنترل بازار ارز و هیات وزیران اعلام کرد و با وجود بازگردانیدن مبالغ برداشت شده نوبت اول، در نوبت‌های بعدی مبالغ بیشتری را از حساب بانک‌ها برداشت کرد. در آن مقطع برخی بانک‌ها تلویحا علت این برداشت را جبران کسری بودجه دولت برای پرداخت یارانه نقدی به مردم عنوان کردند؛ موضوعی که توسط دولت رد شده است.

با این حال گذشت زمان، موضوع را از اولویت خبری انداخت تا این که دیروز در بیست و دومین همایش سیاست‌های پولی و ارزی، 2 مقام ارشد اقتصادی کشور رسما بانک‌ها را به اخلال در سیستم ارزی کشور و گران فروختن ارز در بازار آزاد متهم کردند و لذا باز هم موضوع نه‌چندان قدیمی در اولویت قرار گرفت، اما این بار صریح و رسمی و به گونه‌ای که انگار چالشی جدید میان دولت و بانک‌ها به وجود آمده است.

در این باره دیروز رئیس کل بانک مرکزی از احتمال برداشت جدید از حساب بانک‌ها بابت مابه‌التفاوت ارز دریافتی خبر داد و گفت: گزارش‌های مختلفی از انحرافات قابل توجه بانک‌ها در مصرف ارز داریم.به گزارش ایرنا، محمود بهمنی در میزگرد تخصصی تحلیل سیاست‌های پولی سال 90 و چشم‌انداز اقتصادی در سال 90 که در حاشیه بیست و دومین همایش سالیانه سیاست‌های پولی و ارزی کشور با حضور سیدشمس‌الدین حسینی، وزیر امور اقتصادی و دارایی برگزار شد، در خصوص برداشت مجدد از حساب بانک‌ها بابت ماالتفاوت ارز دریافتی اظهار داشت: گزارش‌های مختلفی از انحرافات قابل توجه بانک‌ها در مصرف ارز داریم، به طوری‌که برخی بانک‌ها در مواردی به صورت مخفیانه ارزهای دولتی را به بازار تزریق کردند.وی ادامه داد: بر اساس مصوبه هیات دولت، باید 86 هزار و 625 میلیارد ریال از حساب بانک‌ها برداشت می‌شد، اما بانک مرکزی یک‌سوم آن را معادل 3 هزار میلیارد تومان برداشت کرد.سخنگوی شورای پول و اعتبار با بیان آن که هم‌اکنون 80 بازرس مشغول رسیدگی به عملکرد بانک‌ها در ارتباط با دریافت ارز دولتی و محاسبه مابه‌التفاوت آن هستند، اظهار کرد: اگر برداشت فعلی بانک مرکزی از حساب بانک‌ها بیشتر از رقم نهایی باشد که به بانک‌ها عودت داده می‌شود و اگر کمتر باشد، دوباره برداشت خواهد شد.

وی ادامه داد: بانک‌ها ارز دولتی دریافت کردند که گشایش اعتبار (ال سی) باز کنند ولی برخی، ارز را به نرخ دولتی گرفتند و در مصارف معین شده هزینه نکردند؛ بنابراین امروز ما مابه‌التفاوت را تا نرخ آزاد آن روز از بانک‌ها می‌گیریم.

بهمنی با تاکید بر این‌که به دنبال کنترل بازار از طریق تزریق ارز دولتی برای رفع نیازهای اقتصاد بودیم، افزود: بررسی می‌کنیم که اگر ارزی به صرافی‌ها داده شد و آنها استفاده نکردند یا این‌که در برخی موارد به استفاده‌های خاصی رساندند باید سند به سند بررسی شود تا نتیجه کار مشخص شود.

بهمنی گفت: تاکنون گزارش‌های مختلفی از انحرافات قابل توجه بانک‌ها در مصرف ارز داشته‌ایم. ما بررسی‌هایی انجام دادیم و مشخص شد ارزی که دولت برای انجام واردات کالا و کنترل بازار در اختیار شبکه بانکی قرار داد، به صورت مخفیانه در مواردی به بازار تزریق شد و هیچ کس نمی‌پذیرد که چنین اتفاقی بیفتد و نرخ ارزی به نرخ آزاد فروخته شود.

وی ادامه داد: بانک مرکزی به طور قطع این مساله را بررسی می‌کند و اگر لازم باشد نام بانک یا موسسات متخلف را اعلام می‌کنیم و نمی‌گذاریم ارز به جاهای انحرافی برود که نصیب یک عده خاص شود.رئیس کل بانک مرکزی با اشاره به تعیین تکلیف میلیاردها دلار ارز دولتی واگذار شده به بانک‌ها برای رفع نیازهای اقتصاد کشور، گفت: در این رابطه مجلس نیز بحث‌هایی را مطرح کرده بود و ما پاسخ آن را در زمان لازم خواهیم داد.بهمنی اظهار کرد: این امکان وجود دارد که ارقام مابه‌التفاوت نهایی بیش از 30 هزار میلیارد تومان هم بشود و در صورت نهایی شدن آن را دریافت می‌کنیم و در غیر این صورت، آن را به شبکه بانکی برمی‌گردانیم، بنابراین عملکرد فعلی به صورت علی‌الحساب است.

وزیر امور اقتصادی و دارایی نیز گفت: براساس مصوبه هیات وزیران، بانک‌ها باید پاسخگوی انحرافات ارزی باشند.

سیدشمس‌الدین حسینی افزود: براساس مصوبه هیات وزیران که با حضور رئیس‌جمهور به تصویب رسید، اگر بانک‌ها ارزی را دریافت کنند و طبق مقررات عمل نکنند، باید پاسخگو باشند.

وی ادامه داد: در غیر این صورت به شکل موقت و علی الحساب بدهکار هستند تا به آنها رسیدگی شود.

سخنگوی اقتصادی دولت با طرح این پرسش که بانک مرکزی در سال گذشته بیشتر از مصارف ارزی کشور، ارز عرضه کرده است و این سوال مطرح می‌شود که این ارزها کجا رفته است، گفت: به همین دلیل وارد جزییات شدیم و مشخص شد که بخش قابل توجهی از منابع ارزی کشور در بازار فرعی عرضه شده است. حسینی با بیان این‌که بانک مرکزی موظف شد به حساب و کتاب بانک‌ها به لحاظ ارزی رسیدگی و با انحراف از کار بانک‌ها در این زمینه برخورد کند، تصریح کرد که بانک مرکزی هم‌اکنون به دنبال این امر است.