رنج مضاعف زنان مبتلا به ایدز

رنج مبتلایان به ایدز، تنها ریشه جسمی ندارد. در حقیقت، درد آنها فقط به دلیل کاهش قدرت مکانیسم دفاعی بدنشان نیست؛ بلکه انگ زدن به این بیماران و محدودیت‌های اجتماعی پیرامون آنها، مشکلات روحی (حتی بیشتر از رنج فیزیکی) به بار می‌آورد.

در این میان، رنج زنان مبتلا به این بیماری، حکایت تلخ‌تری دارد. غیرمنصفانه‌ترین نگاه معمول به این گروه از زنان این است که متاسفانه بسیاری از مردم گمان می‌کنند این زنان، در مسیری غیر اخلاقی حرکت کرده و حالا هم لابد چوب گناه خود را می‌خورند!

چنین نگاهی بخصوص به زنان مبتلا به ایدز باعث شده است که اغلب این زنان یا بیماری خود را در محافل عمومی و حتی به خانواده خود اعلام نکنند یا این که با اعلام بیماری خود به آشنایان، رنج ترحم، تحقیر و حتی توهین را به جان بخرند.

کسی به‌طور دقیق و مستند نمی‌داند چه تعداد از زنان ایرانی به ویروس ایدز مبتلا هستند؛ اما آخرین آمار وزارت بهداشت حاکی از آن است که در حال حاضر حدود 23 هزار نفر در ایران به این ویروس مبتلا هستند و حدود 9 درصد از این افراد را نیز زنان تشکیل می‌دهند.

اما در همین زمینه، موسسه حمایت از زنان مبتلا به ایدز اعلام می‌کند آمارهای دولت درخصوص تعداد زنان مبتلا به ایدز، با واقعیت فاصله دارد و با منطق منطبق نیست.

بنابر اعلام این موسسه، میانگین و آمارهای جهانی به‌گونه‌ای است که آمار زنان مبتلا به ایدز از مردان بیشتر است، اما در کشور ما طبق آمارهای منتشر شده، آمار مردان مبتلا به ایدز بیشتر از زنان است که چنین موضوعی به دور از حقیقت است. در حال حاضر 22 هزار مرد مبتلا به این ویروس در کشور وجود دارد که اتفاقا بسیاری از آنها در سنین فعالیت‌های جنسی هستند و بسیاری از آنها نیز سابقه رفتارهای پرخطر دارند اما تنها 8درصد از مبتلایان زنان هستند!

به نظر می‌رسد، تابوهای اجتماعی، ترس از اخراج از خانه، انگ خوردن و حتی ترس از جان موجب شده بسیاری از زنان مبتلا به ایدز تمایل نداشته باشند دیگران را از بیماری خود آگاه کنند.

فروزان رحیم دوست، مدیر عامل انجمن حمایت از زنان مبتلا به ایدز به «جام‌جم» می‌گوید: آمار دقیقی از تعداد زنان مبتلا به ایدز در کشور ما وجود ندارد اما در یک نگاه واقع بینانه می‌توانیم بگوییم برای تخمین تعداد واقعی زنان مبتلا به ایدز باید آمارهای رسمی را ضرب‌در 7 کنیم.

متاسفانه نگاه جامعه نسبت به زنان مبتلا به ایدز، مثبت نیست و هنوز هم خیلی‌ها گمان می‌کنند این گروه از زنان به دلیل رفتارهای پرخطر و خلاف عفت عمومی به این بیماری مبتلا شده‌اند.

اما به گفته مدیرعامل این انجمن حمایتی، تمام مادرانی که به این انجمن رفت و آمد می‌کنند، زندگی منطبق بر عرف داشته و خانم‌های متدینی هستند که نه تنها در مبتلا شدنشان به بیماری ایدز گناهی نداشته‌اند؛ بلکه بیشتر به طور ناخواسته به این بیماری مبتلا شده‌اند.

رحیم‌دوست ادامه می‌دهد: معمولا زنان توسط همسرانشان به این بیماری مبتلا شده‌اند و حتی موردی داشتیم که یک خانم 14 ساله در ملاقات شرعی که با همسرش در زندان داشت، به ایدز مبتلا شده بود. حالا شما فکر کنید این زن نوجوان چه گناهی داشته یا اصلا انگ زدن به این خانم تا چه حد غیرمنصفانه است.

رحیم دوست با بیان این که تک تک افراد آگاه جامعه باید نسبت به این زنان احساس مسوولیت کنند، توضیح می‌دهد: طرد شدن این زنان خارج از قاعده انصاف است. جامعه در به‌وجود آمدن این بیماری، در بین این گروه از زنان مقصر است و من شخصا با کمک کردن به این زنان در وهله اول، وجدان خودم را راضی می‌کنم.

یکی از مهم‌ترین مشکلاتی که این گروه از زنان با آن روبه‌رو هستند، بحث پذیرفته نشدن بسیاری از آنها در گروه‌های جامعه است.

رحیم‌دوست عمده مشکلات این گروه از زنان را 2 موضوع بیکاری و طرد شدن می‌داند و در همین رابطه اضافه می‌کند: موردی داشتیم که یک خانم مبتلا به ایدز در یکی از شهرها توسط اهالی کتک خورده و به حاشیه شهر تبعید شده بود. حتی اطلاعات ناکافی مردم نسبت به بیماری ایدز به حدی گسترده است که شخصا مشاهده کردم خانمی حتی از گرفتن بروشورهای آگاهی بخشی در مورد ایدز نیز ترس و واهمه داشت. وی می‌افزاید: متاسفانه عمق ناآگاهی مردم نسبت به این بیماری به حدی بالاست که حتی برخی فعالان حوزه سلامت کشور نیز در این مورد می‌ترسند و گاه از پذیرش خانم‌های مبتلا به ایدز در دندانپزشکی‌ها یا برای انجام عمل سزارین سر باز می‌زنند و نگران انتقال ویروس ایدز هستند. در واقع می‌خواهم بگویم به دلیل ناآگاهی مردم نسبت به این بیماری، بسیاری از زنان مبتلا به ایدز از جامعه رانده می‌شوند.

او، دومین مشکل اساسی این دسته از زنان را بیکاری می‌داند و می‌گوید: معمولا اگر در محل کار بفهمند خانمی مبتلا به ایدز است، خطر اخراج آن خانم از محل کار خیلی بالاست. مثلا به دلیل وجود همین نگاه‌های منفی در جامعه، برخی از این زنان که به انجمن مراجعه می‌کنند، بسیار افسرده هستند و حتی عده‌ای از آنها به خودکشی فکر می‌کنند که البته ما با مشاوره‌های روانی و اجتماعی تلاش می‌کنیم، اعتماد به نفس آنها را بالا ببریم.

مددکاران حمایتی از این بیماران در بیشتر موارد توصیه می‌کنند در بیمارستان، محیط کار، مدرسه و حتی به صاحبخانه از نوع بیماریشان بگویند و آنها را مطلع کنند تا اگر به هر دلیلی حادثه‌ای رخ داد، سایرین در حین کمک‌رسانی از وجود فرد مبتلا به ایدز آگاه باشند، با این حال متاسفانه باز هم در محل کار تبعیض زیادی نسبت به این زنان دیده می‌شود.

اگر اولین قدم برای رفع مشکلات زنان مبتلا به ایدز را تغییر نوع نگاه مردم به بیماری ایدز و فرهنگسازی پذیرش آنها در جامعه بدانیم، گام دوم را خود فرد مبتلا باید بردارد.

از نظر علمی، روحیه بالا و نوع تغذیه در ارتقای سلامت بیماران مبتلا به ایدز بسیار موثر است، خیلی از زنان مبتلا به ویروس ایدز، با طب سنتی، گیاه دارویی، تغذیه صحیح، ورزش و استفاده از داروها به شرایطی می‌رسند که سیدیفور خون آنها به مرز طبیعی می‌رسد و زنان مبتلا به ایدز نه‌تنها می‌توانند با رعایت نکات ایمنی و بهره‌گیری از خدمات مشاوران، ازدواج کنند، حتی قادرند با راهنمایی‌ متخصصان، فرزندانی عاری از ویروس اچ آی وی به دنیا آورند.

در حال حاضر خوشبختانه دولت، هزینه داروهای بیماران مبتلا به ایدز را پرداخت می‌کند؛ اما نکته مغفول مانده اینجاست که تنها حمایت‌های دارویی از این بیماران نمی‌تواند رنج این گروه آسیب‌پذیر را بهبود ببخشد بلکه هنوز هم به دلیل ضعف اطلاع‌رسانی و آموزش عمومی درخصوص این بیماری، تا مرحله‌ای که زنان مبتلا به ایدز از حمایت‌های اجتماعی برای خود و فرزندانشان برخوردار باشند، فاصله زیادی داریم.