آیا کابینه جدید اسرائیل تن به سازش خواهد داد؟

شائول موفاز، شریک نتانیاهو در ائتلاف جدید و کسی که قرار است معاون اول نخست وزیر رژیم صهیونیستی شود نیز فهرستی تهیه کرد که در آن، چهار ویژگی اصلی برای ائتلاف قائل شده است و در چارچوب آن، هر دو طرف تلاش می‌کنند جایگزینی برای قانون معافیت دانشجویان متدین یهودی از خدمت سربازی و پیوستن به ارتش اسرائیل جستجو کنند و نظام سیاسی این رژیم را نیز مورد بازنگری قرار دهند.

گفته می‌شود ائتلاف جدید برای فرآیند سازش با فلسطینیان نیز برنامه‌هایی دارد هر چند شائول موفاز که حزبش با ریاست شارون و اولمرت از حزب لیکود جدا شد، جزئیات اندکی درباره مذاکرات سازش با طرف فلسطینی ارائه داده و مشخص نکرده است چگونه ائتلاف جدید که 94 نماینده از 120 نماینده کنست اسرائیل را در اختیار دارد به مساله سازش و روند آن اهتمام دارد. برخی از کارشناسان امور اسرائیل معتقدند ائتلاف اخیر ناشی از فعالیت عناصر راست افراطی در حزب لیکود است، اما برخی دیگر می‌گویند نتانیاهو از اقدامات یکجانبه و افراطی وزیر خارجه کابینه‌اش ایگور لیبرمن، برخی احزاب راستگرا و شهرک‌نشینان صهیونیست به تنگ آمده است. در هر حال، تردیدی نیست که اگر نتانیاهو بخواهد برای سازش با فلسطینیان از مواضع سابقش عقب‌نشینی کند، ائتلاف جدید راه را برای او هموار کرده و او را یاری می‌دهد. اما سوالی که باقی ماند، این است: آیا رهبر حزب لیکود به راستی می‌خواهد از مواضع گذشته‌اش کوتاه بیاید؟ آیا اعضای کابینه‌اش به او اجازه می‌دهند به فشارهای جهانی پاسخ مثبت دهد و به میز مذاکره بازگردد؟ آیا نتانیاهو موافقت می‌کند شهرک‌سازی صهیونیستی در مناطق فلسطینی‌نشین به پایان رسد و آیا حتی به صورت کوتاه‌مدت می‌پذیرد برخی مناطق را به دولت فلسطین و تشکیلات خودگردان واگذار کند؟

با نگاه کوتاهی به سال‌های گذشته و رفتار سران رژیم صهیونیستی به سادگی می‌توان به این سوالات پاسخ گفت. هر زمان که فشار بر کابینه اسرائیل برای پذیرش روند سازش با فلسطینیان افزایش یافته است، برخی از دوستان و همپیمانان افراطی نتانیاهو، همچون لیبرمن تهدید به استعفا و کناره‌گیری از کابینه کرده‌اند.

در دوره گذشته تزیپی لیونی یکی از منتقدان دولت کنونی اسرائیل بارها اعلام کرد حزبش از روند سازش و بازنگری در سیاست‌های افراطی در موضوع مذاکره حمایت می‌کند؛ اما لیبرمن که عملا بسیار تندروتر از نتانیاهو به نظر می‌رسد، چند بار تهدید به خروج از کابینه و استعفا از پست خود کرد.نخست‌وزیر کنونی رژیم صهیونیستی بر کرسی بزرگ‌ترین ائتلاف دولتی که این رژیم تاکنون شاهدش بوده، تکیه زده است اما بسیاری از ساکنان در اراضی اشغالی از این اتفاق خشنود نیستند و آن را یک بازی سیاسی می‌دانند که هیچ منفعتی برای شهروندان و آینده سازش با فلسطینیان دربر ندارد و صداقت در آن مشاهده نمی‌شود.

با این‌که بسیاری از کارشناسان سخن از انگیزه‌های داخلی این ائتلاف به میان می‌آورند، لازم است از یاد نبریم مسائل خارجی و بین‌المللی نیز در این تصمیم‌گیری نقش داشته است. برخی از تحلیلگران سیاسی از افزودن یک فرمانده سابق نظامی اسرائیل که اصالتا از یهودیان ایرانی است که به اسرائیل مهاجرت کرده است (شائول موفاز)‌ و تقویت موضعگیری اسرائیل در برابر ایران و برنامه‌های هسته‌ای‌اش خبر می‌دهند.

مساله دیگری که ذکر نشده، انتخابات آتی ایالات متحده آمریکاست.اگر میت رامنی دوست نزدیک نتانیاهو و لابی صهیونیسم در آمریکا در انتخابات نوامبر آینده این کشور پیروز شود، اتفاق خوشایندی برای نتانیاهو و حزب تندروی او خواهد بود؛ اما اگر باراک اوباما در کاخ سفید برای مدت 4 سال آینده باقی بماند، نتانیاهو می‌داند که اسرائیل در معرض فشارهای متعددی از سوی مهم‌ترین همپیمانش (آمریکا)‌ برای تداوم روند سازش با گروه‌های فلسطینی قرار خواهد گرفت.

اکنون نتانیاهو نمی‌تواند لیبرمن را به عنوان بهانه برای سازش با فلسطینیان مطرح کند و کابینه ائتلافی او قادر خواهد بود در برابر فشارهای آمریکا و سایر کشورهای جهان برای بازگشت به میز مذاکره مقاومت کند.

برخلاف آنچه ادعا می‌شود کابینه ائتلافی کنونی صرفا براساس اهداف سیاسی پایه‌ریزی شده است، نه عوامل فکری و ریشه‌ای و به همین دلیل، احتمال نمی‌رود برای برقراری صلح در منطقه و سازش با فلسطینیان گام‌های جدی بردارد.