جزئیات تغییر گذرنامه‌ها پس از 38 سال

لایحه گذرنامه که بنابه پیشنهاد وزارت کشور به تصویب هیات وزیران رسیده است، در حالی روز گذشته برای طی تشریفات قانونی از سوی رئیس‌جمهور تقدیم مجلس شد که پیشنهاددهندگان آن دلیل ارائه این لایحه را تغییر و تحولات بسیار زیاد در حوزه گذرنامه از زمان تصویب قانون اولیه تاکنون که حدود 38 سال از آن می‌گذرد و همچنین اصلاحات متعدد روی آن طی این مدت و ضرورت متناسب‌سازی آن با شرایط سیاسی روز عنوان کرده‌اند.

در صورتی که لایحه مذکور به تصویب نمایندگان مجلس برسد به محض ابلاغ آن، قانون فعلی گذرنامه مصوب سال 1351 و اصلاحات بعدی آن درخصوص قانون مجازات عبوردهندگان اشخاص غیرمجاز از مرزهای کشور مصوب سال 1367 لغو شده و گذرنامه جدید لازم‌الاجرا خواهد بود.

براساس لایحه جدید، گذرنامه‌ها به 3 بخش سیاسی، خدمت و عادی تقسیم می‌شود. مدت اعتبار گذرنامه سیاسی و خدمت 4 سال است، مگر در مورد ماموران ثابت دولت در نمایندگی‌های جمهوری اسلامی ایران در خارج از کشور که اعتبار گذرنامه تا پایان مدت ماموریت آنان خواهد بود. همچنین صدور گذرنامه عادی در ایران به عهده نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران و در خارج از ایران با ماموران کنسولی یا ماموران سیاسی عهده‌دار امور کنسولی خواهد بود.

براساس این لایحه، به کسانی که به موجب رای مقامات قضایی حق خروج از کشور را ندارند (اسامی این افراد از طریق دادستانی کل کشور اعلام می‌شود) و کسانی که در خارج از کشور به سبب اعمال مجرمانه از قبیل تکدی، ولگردی، سرقت، کلاهبرداری، جرائم سازمان‌یافته و موادمخدر یا به هر عنوان دیگر دارای سوءشهرت باشند، گذرنامه داده نمی‌شود. همچنین دولت می‌تواند از صدور گذرنامه و خروج بدهکاران قطعی مالیاتی و اجرای دادگستری و ثبت اسناد و متخلفان از انجام تعهدات ارزی، طبق ضوابط و مقراراتی که در آیین‌نامه اجرایی این ماده تعیین می‌شود، جلوگیری کند.

همچنین برای نوزادانی که از زنان ایرانی مقیم خارج هنگام توقف مادر در ایران متولد می‌شوند که در این مورد نیازی به جلب موافقت پدر نیست و نیز در مواردی که در خارج از ایران، شوهر ایرانی در کشور محل تولد نوزاد حاضر نباشد، گذرنامه صادر می‌شود. بر این اساس به ایرانیانی که قصد مراجعه به کشور دارند و فاقد گذرنامه و اسناد در حکم گذرنامه باشند یا این‌که مدت اعتبار آن اسناد پایان یافته است، به شرط احراز تابعیت ایرانی آنها، برگ عبور که فقط برای بازگشت به ایران معتبر است، داده می‌شود.

هر ایرانی که بدون گذرنامه یا اسناد در حکم گذرنامه از کشور خارج می‌شود، به پرداخت جزای نقدی از 10 میلیون ریال تا 100 میلیون ریال یا محرومیت از داشتن گذرنامه به مدت یک تا 3 سال یا هر دو مجازات محکوم خواهد شد.

همچنین کسانی که به وسیله کالا و احشام مرتکب عبور غیرمجاز از مرز شده باشند، به پرداخت جریمه نقدی از 5میلیون ریال تا 50 میلیون ریال محکوم خواهند شد.