ترمزی برای مهار افزایش قیمت‌ها

مراجعات به واحدهای صنفی روزهای اخیر نشان می‌د‌هد که قیمت مرغ، گوشت قرمز، برنج تولید داخل و وارداتی، فرآورده‌های لبنی و برخی میوه‌ها و سبزی‌ها که در ایام پیش از عید با افزایش روبه‌رو بوده همچنان با همان قیمت‌ها و برخی نیز با قیمت‌های بیشتر عرضه می‌شود. این در حالی است که انتظار می‌رفت با وجود کاهش تقاضا به‌دلیل سپری شدن ایام نوروز، قیمت بسیاری از اقلام خوراکی و کالاهای مصرفی کاهش یابد.

برخی از مردم از افزایش قیمت برخی مواد لبنی خبر می‌دهند و بر اساس تماس برخی از شهروندان شنیده شده که حتی شیر یک لیتری در بسته‌بندی کیسه‌ای در شهر تهران به قیمت 1250 تومان نیز به فروش رسیده است، این در حالی است که برخی از فروشندگان مواد لبنی در سطح شهر در گفت‌و‌گو با «جام‌جم» اعلام کردند که قیمت انواع مواد لبنی از جمله شیر، پنیر و ماست نسبت به آخرین تغییرات قیمتی که در اسفند ماه داده شد تغییری نکرده است.

حسین چمنی، مشاور و سخنگوی انجمن صنفی صنایع لبنی ایران در پاسخ به این سوال که آیا امکان دارد برخی از کارخانه‌های لبنی با توجه به تعطیلات ایام عید خودسرانه قیمت محصولات خود را افزایش داده باشند به «جام‌جم» گفت: تعداد کارخانه‌های لبنی در کشور بسیار است و به حدود 900 کارخانه می‌رسد و این امکان وجود دارد که برخی از کارخانه‌ها با توجه به افزایش هزینه‌های تولید قیمت خود را افزایش دهند، اما هنوز با توجه به تعطیلات رصدی در این باره انجام نشده است.وی افزود: براساس آخرین جلسه ستاد تنظیم بازار که در بهمن ماه تشکیل شد، قیمت خرید شیر ممتاز از دامداران هر کیلو 630 تومان تعیین شد، اما در حال حاضر دامداران شیر خام کیفی را کمتر از 800 تومان نمی‌فروشند، چون با توجه به هزینه‌های تمام شده برای آنها نمی‌صرفد.

از طرف دیگر قیمت هر کیلوگرم گوشت مرغ که قبل از عید 4200 تومان بود در برخی از ایام عید و پس از آن به کیلویی 5500 تومان نیز رسیده است، اما قیمت این ماده پروتئینی به گفته مرغ‌فروشی‌ها نوسان دارد و روز به روز بالا و پایین می‌شود. یکی از صاحبان مرغ‌فروشی در سطح تهران به «جام‌جم» گفت: قیمت مرغ بر اساس عرضه و تقاضا تعیین می‌شود و طبیعی است که با افزایش تقاضا در ایام عید با وجود افزایش عرضه مرغ که به منظور تنظیم بازار صورت گرفته بود عده‌ای از فروشندگان نیز بی‌انصافی کرده و با قیمت بالاتری اقدام به فروش کردند.

به گفته فروشندگان گوشت گوسفندی، الان حدود 3 ماهی است که قیمت‌ها در این حدود ثابت مانده و تغییری نکرده است. تولیدکنندگان گوشت قرمز در کشور یکی از دلایل گرانی این محصول را افزایش قیمت نهاده‌ها و نبود مدیریت صحیح و خروج غیرمجاز دام از کشور می‌دانند و در بخش گوشت گوسفندی نیز علاوه بر این موضوع وارد نشدن بره‌های نو به بازار را بر عرضه گوشت گوسفندی تاثیرگذار می‌دانند.یکی از فروشندگان گوشت قرمز نیز اظهار کرد: با وضعیت موجود قیمت گوشت قابل پیش‌بینی نیست و باید مدتی صبر کرد تا وضعیت تولید و حجم وارداتی که انجام می‌شود، مشخص شود.

در بخش میوه با توجه به توزیع مناسب میوه‌های تنظیم بازاری قیمت سیب و پرتقال از وضعیت مناسبی در این ایام برخوردار است و حتی در برخی از میوه‌فروشی‌ها به دلیل فاسد شدن میوه‌ها قیمت آن را به کیلویی هزار تومان نیز کاهش داده‌اند، اما با این وجود شاهد فروش سیب و پرتقال مرغوب به قیمت بیش از 2000 تومان نیز هستیم، اما تنها میو‌ه‌هایی که قیمت آن همه را در این ایام متعجب کرد، موز است؛ قیمت موز علی‌رغم قول مسوولان برای فروش این محصول به قیمت 1550 تومان در سطح خرده‌فروشی در ایام عید و روزهای پس از آن اما با سوءاستفاده برخی از دلالان قیمت آن به بیش از 4000 تومان در هر کیلو نیز رسیده است.

حسین مهاجر، رئیس اتحادیه صنف میوه ‌و تره‌بار درباره وضعیت ذخیره‌سازی میوه و قیمت آن به «جام‌جم» گفت: هیچ کمبودی در بازار وجود ندارد و در حال حاضر خرید میوه کاهش یافته و قیمت‌ها در سطح پایینی قرار دارد و اگر این روند ادامه یابد ذخیره‌سازان متضرر می‌شوند و ممکن است همین موضوع باعث کمبود در بازار شود.

حسین مدرس‌خیابانی، قائم‌مقام معاونت بازرگانی داخلی وزارت صنعت، معدن و تجارت در پاسخ به این سوال که چرا قیمت برخی مواد غذایی بالاست؟ به «جام‌جم» گفت: در بحث قیمت‌ها عوامل زیادی چون نرخ ارز و شاخص‌های کلان اقتصادی تاثیرگذار است و چون بخشی از نهاده‌ها از خارج وارد می‌شود طبیعی است که با افزایش نرخ ارز یا افزایش قیمت جهانی نهاده‌ها هزینه تولید افزایش یابد، بنابراین نمی‌توان از تولیدکننده انتظار داشت که با یک قیمت محصول خود را ارائه دهد.

وی تاکید کرد: ما به عنوان مسوولان ستاد تنظیم بازار به دنبال حفظ موجودی بازار هستیم و نباید به دنبال کنترل قیمت‌ها به صورت تصنعی باشیم و باید از تولیدکننده برای حفظ تولید حمایت شود، زیرا معتقدیم قیمت‌ها باید در حدی باشد که نه مصرف‌کننده و نه تولیدکننده هیچ کدام متضرر نشود.

وی درباره وضعیت بازار مواد پروتئینی و میوه گفت: معمولا ذخایر تنظیم بازاری برای مقاطع زمانی خاص از جمله ایام عید، رمضان و محرم وارد بازار می‌شود تا با برقراری تعادل بین عرضه و تقاضا از افزایش قیمت‌ها جلوگیری کند. در ایام عید امسال نیز بالغ بر 40 هزار تن مرغ، 22 هزار تن گوشت منجمد، 20 هزار تن روغن، 20 هزار تن برنج و 20 هزار تن شکر و همچنین یکصد هزار تن پرتقال و سیب از محل ذخیره‌سازی توزیع شده است.

مدرس خیابانی در مورد دلیل نوسانات قیمت مرغ در بازار گفت: بخشی از نهاده‌های تولید مرغ وارداتی است که بر اساس افزایش نرخ ارز قیمت آن نیز تحت تاثیر قرار می‌گیرد که همین مساله بر قیمت تولید تاثیر می‌گذارد، همچنین برآوردی که از تولید مرغ در استان‌ها داریم نشان می‌دهد برخی از استان‌ها ورود و خروج مرغ را کنترل می‌کنند و این مساله ممکن است این شائبه را ایجاد کند که تولید تحت تاثیر قرار گرفته. عامل دیگر ممکن است به دلیل ایام تعطیلات باشد که بر میزان جوجه‌ریزی تاثیر گذاشته و امیدواریم افزایش تولید از این هفته از سر گرفته شود.

وی افزود: با آغاز سال جدید بحث ذخیره‌سازی برای ایام ماه مبارک رمضان را از محل تولیدات داخلی آغاز خواهیم کرد. بنابراین در ایام باقیمانده تا ماه مبارک رمضان بازار کارکرد خودش را از محل تولیدات داخلی خواهد داشت و خوشبختانه در بسیاری از محصولات کشاورزی و دامی خودکفا هستیم و کمبودی از لحاظ عرضه وجود نخواهد داشت.

با وجود تلاش‌های شبانه‌روزی دولت برای تامین نیازهای بازار مواد غذایی کارشناسان هشدار می‌دهند چنانچه مرحله دوم هدفمندسازی یارانه‌ها بدون در نظر گرفتن تمهیدات لازم برای حمایت از تولیدکنندگان آغاز و قیمت حامل‌های انرژی مجدد افزایش پیدا کند، به تبع آن قیمت سایر کالاها نیز روند صعودی خود را با شتابی بیشتر از سر خواهد گرفت. به اعتقاد صاحبنظران، چنانچه در مرحله نخست هدفمندسازی ساز و کارهای لازم برای پشتیبانی از بخش تولید در قبال افزایش قیمت انرژی صورت می‌گرفت، افزایش قیمت‌ها با شیب ملایم‌تری اتفاق می‌افتاد.

سیما رادمنش ‌/‌ گروه اقتصاد