ضرورت واکسیناسیون برای کودکان

بسیاری از والدین بر این باورند بیماری‌هایی مانند فلج اطفال، دیفتری و سیاه‌سرفه بیماری‌هایی هستند که تنها در زمان‌های بسیار قدیم افراد به آنها مبتلا می‌شدند و امروزه فقط بیماری‌هایی مانند اوریون، سرخجه و سرخک از بیماری‌های شایع کودکی هستند که در خصوص این بیماری‌ها نیز تزریق واکسن چندان موثر نبوده و تضمین‌کننده ایمنی و مصونیت کودکان در برابر ابتلا به چنین بیماری‌هایی نخواهد بود، اما در حقیقت چنین باوری نادرست است. حدود 10 سال پیش شایعاتی مبنی بر تاثیر واکسن‌ها بر شیوع بیماری‌هایی مانند اوتیسم (درخودماندگی ذهنی) و همچنین ابتلا به آسم و حساسیت‌های تنفسی یا ایجاد اختلالات گوارشی در کودکان مطرح شد که ایجاد ترس و نگرانی عمومی را به همراه داشت. اما بررسی‌های انجام‌شده حاکی از آن است که هیچ مکانیسم بیولوژیکی در تایید این شایعات وجود ندارد.

در حال حاضر احتمال ابتلا به همه این بیماری‌ها در کودکان وجود دارد و خطر ابتلا به این بیماری‌ها در مقایسه با گذشته کاهش نیافته است. بررسی‌های آماری انجام‌شده در سطح دنیا نشان می‌دهد هنوز هم بسیاری از کودکان در دنیا به بیماری‌هایی مانند فلج اطفال و دیفتری مبتلا می‌شوند و نمی‌توان گفت این بیماری‌ها در جوامع انسانی ریشه‌کن شده‌اند. پیش‌بینی می‌شود چنانچه در برنامه واکسیناسیون عمومی تغییراتی ایجاد شود و میزان واکسیناسیون کودکان در برابر این بیماری‌ها کاهش یابد، در سال‌های آینده شاهد همه‌گیرشدن این بیماری‌ها باشیم. در بسیاری از کشورها این باور نادرست در میان افراد موجب شده است تعداد افرادی که در برابر این بیماری‌ها واکسینه می‌شوند تا 60 درصد کاهش یابد.

همه‌گیری این بیماری‌ها در سال‌های گذشته و همچنین شیوع آنها در بعضی از کشورهای غربی در سال‌های اخیر، پیامدها و تبعات ناگواری مانند مرگ، ناتوانی و آسیب‌ها و صدمات جبران‌ناپذیری را برای صدها کودک به همراه داشته است و ما نباید اجازه دهیم کودکانمان چنین حوادث ناگوار و تلخی را تجربه کنند. اگرچه بیماری‌هایی مانند سرخک و اوریون بیماری‌های خطرناکی نیستند اما در تعداد زیادی از کودکان ابتلا به چنین بیماری‌هایی می‌تواند بسیار شدید باشد و حتی در تعداد اندکی از آنها با عوارضی مانند آسیب‌های مغزی که کودک باید تا پایان عمرش با پیامدهای ناشی از آن دست و پنجه نرم کند همراه باشد یا این‌که منجر به مرگ کودک شود.

اما در خصوص استفاده از روش‌های جایگزین مانند هومئوپاتی نیز باید به این نکته توجه داشت که تاکنون هیچ شواهدی مبنی بر موفقیت این روش به عنوان راهکاری جایگزین برای واکسیناسیون یافت نشده است و بسیاری از متخصصان آن را تایید نمی‌کنند. عوارض ناچیز ناشی از تزریق واکسن قابل چشم‌پوشی است و نباید موجب ترس از انجام واکسیناسیون شود؛ چراکه خطرات ناشی از ابتلا به بیماری‌ها بسیار شدیدتر از تزریق واکسن است.

بنابراین به والدین توصیه می‌شود هیچ‌گاه با پذیرفتن شایعات بی‌پایه و اساس سلامت فرزندشان را در معرض خطر قرار ندهند و طبق برنامه واکسیناسیون مصوب وزارت بهداشت واکسیناسیون کودکشان را به موقع انجام دهند. خطر عوارض و پیامدهای ناشی از تزریق واکسن بسیار کم و در حدود یک در چند میلیون است و این موضوع نباید موجب نگرانی پدر و مادرها و ترس از انجام واکسیناسیون شود.

دکتر نوشین محمودیان