آخرین فرصت اصفهان برای ثبت آثار تاریخی

به گزارش خبرگزاری میراث فرهنگی، مسوول تهیه طرح تفضیلی محور تاریخی شهر اصفهان گفت: با اضافه ‌شدن محور طبیعی به محور فرهنگی ـ تاریخی اصفهان، بلندترین محور فرهنگی ـ تاریخی ـ طبیعی جهان به طول 6 کیلومتر با دربرگرفتن حدود 400 اثر تاریخی ـ فرهنگی به نام ایران در جهان ثبت خواهد شد. این در حالی است که به‌ گفته کارشناسان، احتمال ناتمام ماندن طرح بسیار زیاد است.

فرخ زنوزی افزود: حدود چهار سال قبل این ایده مطرح شد و پیرو آن دلایل و مستندات مربوط به محور تاریخی ـ فرهنگی اصفهان در سه جلد شامل مشخصات، شناسنامه بناها و پلان مدیریت محور، آماده و خلاصه آن برای دفتر جهانی یونسکو ارسال شد.

به گفته وی، پس از بازدید اولیه کارشناسان یونسکو و اضافه شدن محور طبیعی رودخانه، محور فرهنگی ـ تاریخی اصفهان واجد این ارزش شناخته شد تا به عنوان یک اثر جهانی برای ثبت در فهرست جهانی یونسکو کاندیدا شود.

زنوزی با بیان این‌که در حال حاضر با فشار کاری بسیار زیاد، اسناد در حال آماده شدن است، گفت: مجموعه میراث، کار بسیار سنگین و حجیمی را برای محوری که حداقل آثار شاخص آن که باید شناسنامه‌دار به یونسکو معرفی شوند در دست دارد: تلاشی که از حدود هست ماه قبل به صورت جدی با تقسیم کار بین بخش‌های مربوطه آغاز شد و امیدواریم بتوانیم در فرصت باقیمانده آن را تکمیل و تا 25 دی امسال پرونده را برای ثبت به یونسکو ارسال کنیم.

زنوزی درباره ویژگی آثار تاریخی برای نامزد شدن در فهرست ثبت آثار جهانی یونسکو گفت: طبق دستورالعمل یونسکو آثار و ابنیه‌ای که برای ثبت در فهرست جهانی نامزد می‌شوند باید از چند وجه، کم‌نظیر یا حتی بی‌نظیر باشند؛ در درجه اول باید واجد ارزش‌های تاریخی، اجتماعی، هویتی، فرهنگی و سرزندگی باشند به گونه‌ای که جریان زندگی به طور پیوسته در طول زمان در آنها جاری باشد.

صرف داشتن ارزش‌های موزه‌ای برای ثبت یک اثر در فهرست جهانی مطرح نیست، بلکه مجموعه بافت‌ها و محورهایی که تاکنون در فهرست جهانی ثبت شده‌اند واجد مجموعه ارزش‌های ذکر شده هستند.

وی یکی از ویژگی‌های ممتاز محور فرهنگی ـ تاریخی اصفهان را قرار گرفتن تعداد کثیری از فضاها و بناهای ارزشمند، کم‌نظیر و حتی بی‌نظیر چون میدان نقش جهان، دولتخانه صفوی، مجموعه بازار، تخت فولاد و منطقه جلفا عنوان کرد.

این کارشناس فرهنگی با بیان این‌که قرار گرفتن 399 بنا و ساختمان ارزشمند در امتداد یک محور تاریخی ـ فرهنگی به تنهایی یک ویژگی بسیار ارزشمند محسوب می‌شود، تصریح کرد: ذکر این نکته درخصوص محور فرهنگی ـ تاریخی اصفهان حائز اهمیت است که شرط سرزندگی در محور چهارباغ عباسی به گونه‌ای است که پس از گذشت 400 سال این محور همچنان محور اصلی توسعه شهر است و به عنوان یک محور این ویژگی و قدرت کم‌نظیر را داشته که شهر در طول زمان در امتداد آن توسعه پیدا کند.

به گفته زنوزی، هرچند باغ‌های چهارباغ بالا و چهارباغ عباسی طی زمان تفکیک شده و از بین رفته‌اند اما خود محور، این قدرت و ویژگی را داشته تا توسعه شهر در امتداد آن قرار بگیرد و این یکی از برجسته‌ترین دلایلی است که نشان می‌دهد محور فرهنگی ـ تاریخی اصفهان در طول 400 سال تاریخ گذشته شهر، نقش تاثیر‌گذاری داشته است.

زنوزی درخصوص امتیاز ثبت محور فرهنگی ـ تاریخی اصفهان در فهرست آثار جهانی برای میراث ایران گفت: با ثبت محور تاریخی ـ‌ فرهنگی اصفهان از یک سو اعتبار جهانی برای ایران کسب می‌کنیم و از سوی دیگر باید مراقبت کنیم که از ارزش‌های این محور تاریخی نه‌تنها کم نشده بلکه بسیاری از این ارزش‌ها که به اشتباه از بین رفته را دوباره احیا کنیم، با توجه به این موضوع که یونسکو برای حفظ و احیای ارزش‌های تاریخی از اداره میراث فرهنگی پشتیبانی‌های مالی خواهد کرد.