تاسیس صندوق حمایت از جانبازان شیمیایی

این که چرا مسوولان کشورمان با گذشت بیش از 3 دهه از پایان جنگ تحمیلی هنوز درخواست غرامتی برای بمباران شیمیایی ایران از عاملان آن نکرده‌اند، پرسشی است که روز گذشته «جام‌جم» آن را در نشست خبری ـ که به منظور بیان دستاوردهای شرکت کشورمان در شانزدهمین اجلاس سازمان منع گسترش سلاح‌های شیمیایی (OPCW) برگزار شده بود ـ مطرح کرد و حسن خسروآبادی، مدیرکل روابط عمومی بنیاد شهید و امور ایثارگران در پاسخ به آن گفت: بمباران شیمیایی ایران تا پانزدهمین اجلاس این سازمان در سال گذشته، هنوز به رسمیت شناخته نشده بود و اثبات بمباران شیمیایی کشورمان نیز یک دستاورد مهم محسوب می‌شود.

به گفته او حضور گروهی از جانبازان شیمیایی در پانزدهمین اجلاس سازمان منع گسترش سلاح‌های شیمیایی و بازدید مدیرکل این سازمان سبب شد ایران به عنوانی یکی از قربانیان اصلی سلاح‌های شیمیایی به رسمیت شناخته شود.

مدیرکل روابط عمومی بنیاد شهید به نکته‌ای تاسف‌برانگیز نیز اشاره کرد و گفت: موقعیتی که امروز سردشت به دلیل قبول ایران به عنوان یک قربانی سلاح‌های شیمیایی در جهان دارد، حتی با شهری مانند حلبچه عراق قابل مقایسه نیست، چرا که بمباران شیمیایی حلبچه هنوز در سازمان منع سلاح‌های شیمیایی به رسمیت شناخته نشده است!

او به مردم و خبرنگاران اطمینان داد که کشورمان پیگیر مساله دریافت غرامت هست، اما باید برای آن زمینه‌سازی رسانه‌ای شود چراکه حضور صرف دولت، کارشکنی کشورهای غربی را به همراه خواهد داشت اما حضور نهادهای مردمی، به آنها می‌فهماند ملت خواهان احقاق حق است.

براساس آماری که در این نشست در اختیار خبرنگاران قرار گرفت، تاکنون 70 هزار نفر در کشورمان ادعای مصدومیت شیمیایی کرده‌اند که بنیاد شهید از این تعداد، 16 هزار نفر را به عنوان جانباز شیمیایی تایید کرده است و حدود 3ـ2 هزار نفر از آنها وضعیتی بحرانی دارند.

در این نشست خبری کاظم شیخ فروتن، قائم مقام امور بین‌الملل بنیاد شهید و امور ایثارگران نیز برای بیان گزارش از عملکرد هیات ایرانی شرکت‌کننده در شانزدهمین اجلاس سازمان منع گسترش سلاح‌های شیمیایی حاضر شد و در پاسخ به پرسشی دیگر از سوی خبرنگار جام‌جم درباره این که آیا در این اجلاس مشخصا حقوق ویژه‌ای به مصدومان شیمیایی کشورمان اختصاص یافته است، توضیح داد: در اجلاس شانزدهم، تمام دستورات مطرح شده کنفرانس‌های قبلی مورد بررسی قرار گرفت که نتایج خوبی نیز به همراه داشت، اما بحث اصلی، امحای کل سلاح‌های شیمیایی در جهان بود.

به گفته او، در اجلاس پیشین مساله امحای سلاح‌های شیمیایی مورد توجه قرار گرفته بود اما با شانه خالی کردن کشورهای دارنده سلاح‌های شیمیایی، نتیجه‌ای به همراه نداشت و با وجود پافشاری ایران و برخی کشورها در جلسات قبل، در اجلاس اخیر مشخص شد هنوز بسیاری از کشورهای دارنده سلاح‌های شیمیایی برای امحای سلاح‌هایشان گامی برنداشته‌اند. بر همین اساس ایران پیشنهاد کرد هرچه سریع‌تر ضرب‌الاجلی برای نابودی کامل این سلاح‌ها تعیین شود که این ایده از سوی 101 عضو از 188 کشور عضو تصویب شد، اما گروهی از کشورها نیز خواستار استفاده از طرحی جایگزین در این زمینه شدند که با آن موافقت نشد.

اما خبر دیگری که شاید سبب تغییراتی مثبت در وضعیت مصدومان شیمیایی کشورمان شود، موافقت سازمان منع گسترش سلاح‌های شیمیایی برای ایجاد صندوقی حمایتی از مصدومان شیمیایی است.

فروتن در پاسخ به این پرسش که در صورت راه‌اندازی این صندوق آیا ایران در پذیرش کمک‌های نقدی و غیرنقدی جهانی مناسبات سیاسی را نیز در نظر می‌گیرد، گفت: مسلما ما عزت‌نفس‌مان را از دست نمی‌دهیم و تصمیم‌گیری‌مان منوط به دیدگاه وزارت امور خارجه خواهد بود.

او توضیح داد: ایران در اجلاس پانزدهم پیشنهادی برای ایجاد صندوق حمایتی از جانبازان مطرح کرده بود که در اجلاس شانزدهم مورد تایید و تصویب اعضای سازمان قرار گرفت. براساس پیشنهادی که ایران برای تصویب آن تلاش کرد، شبکه‌های حمایتی در کشورهای عضو سازمان منع سلاح‌های شیمیایی از این پس موظفند اقدام‌های مساعدتی مانند تامین نیاز دارویی و درمانی را در کشورهای قربانی سلاح‌های شیمیایی انجام دهند.

همچنین پیگیری‌های ایران در اجلاس اخیر سبب شد رئیس کنوانسیون ملزم شود تا 30 آوریل سال آینده، گزارشی از روند نابودی سلاح‌های شیمیایی در کشورهای دارنده آنها را ارائه کند و تا سال 2017 نیز تمامی کشورهای دارنده سلاح‌های شیمیایی موظف به امحای این سلاح‌ها شدند.

مریم یوشی‌زاده / گروه جامعه