کلهر، یادگاری سنگی از معماری ساسانیان

پل کلهر یا پل مملو یکی از این پل‌های زیبای تاریخی است که در تنگه شمالی دهکده زیبای «مملو» بر سر راهی که از طرهان به میانکوه می‌رفته، واقع شده است. پل علاوه بر این‌که در سال 1378 ثبت ملی شده است، همراه 4 پل دیگر استان در انتظار ثبت شدن در فهرست میراث جهانی به سر می‌برد. کلهر در مسیر جاده خرم‌آباد به اندیمشک و در میان صخره‌های سر به فلک کشیده کوه لهور قرار دارد و منحصر به فرد بودن آن در معماری، جاذبه خاصی به این بنای تاریخی بخشیده است.پل کلهر، اثر تمام‌سنگ سده چهارم هجری و ارزشمندترین میراث فرهنگی لرستان به شمار می‌رود. این بنای تاریخی که متعلق به دوران ساسانی و اوایل دوره اسلامی است، با بیش از 106متر طول، پایه‌هایی با ارتفاع 30 متر و حدود27 متر طول دهنه، یکی از عظیم‌ترین طاق‌های تاریخی کشور است.

برای ثبت این اثر در فهرست میراث جهانی در اولین اقدام، نقشه‌برداری، لیزر اسکن و فتوگرامی انجام شده است. همچنین اقداماتی در جهت حفظ و مرمت آن از سوی سازمان میراث فرهنگی، در دستور کار قرار گرفته که از جمله این اقدامات می‌توان به خارج کردن تمامی ملات فرسوده پایه شماره 2 پل و پاک‌سازی آن و استفاده دوباره از همان نوع ملات سنتی ساروج به جای ملات اولیه، استحکام‌بندی و مرمت بخشی از آن اشاره کرد. جایگزینی سنگ‌های حجاری به کار رفته در بنا که در دراز مدت زیر آن خالی شده و امکان ریزش داشت، با سنگ‌های جدیدی که با همان سبک و سیاق سنتی از معادن ساسانی استخراج، تراشیده و به روش سنتی کار گذاشته شده نیز اقدام دیگری است که در این خصوص صورت گرفته است.به گفته مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی وگردشگری لرستان، پل کلهر از بی‌نظیرترین طاق‌های تاریخی کشور در نوع خود است که بیش از 106 متر طول و 4 پایه دارد و مصالح به کار رفته در آن عمدتا سنگ پاکتراش، قلوه، لاشه و ملات به کار رفته در آن نیز ساروج از نوع گچ نیمکوب است.

محمد رحم‌دل همچنین از پایان مرمت فصل سوم پل کلهر با اعتباری بالغ بر‌‌‌225 میلیون ریال خبر داد.

فاطمه عزیزپوریان‌‌‌/‌‌‌ جام‌جم خرم آباد