تالابی که زباله‌دان شده است

مهم‌ترین عامل تخریب این اکوسیستم زیبا، دست ویرانگر بشر است که به انحای مختلف مقدمات تهدید و تخریب آن را فراهم می‌کند.

آلودگی‌های صنعتی، کشاورزی، فاضلاب‌های شهری و ریختن زباله،‌ صید و شکار، استخراج نمک و مواد معدنی و پرورش آبزیان در این ناحیه، استفاده بی‌رویه از آب‌های زیرزمینی نواحی مجاور تالاب‌ها، سدسازی‌های غیرکارشناسی شده و کنترل آب رودخانه‌ها و... همه و همه از عمده عوامل تخریب این اکوسیستم‌ها هستند که متاسفانه هر کدام به نوعی تالاب‌های ایران را تهدید و تخریب می‌کنند.

شرق تالاب کمجان در استان فارس به عنوان اولین تالاب بین‌المللی ایران، این روزها به محلی برای دفن زباله‌های شهرهای اطراف تالاب تبدیل شده که این امر نگرانی دوستداران محیط زیست را به همراه داشته است.

این تالاب بین‌المللی که در اولین کنوانسیون بین‌المللی تالاب‌ها در رامسر ثبت و به تایید رسید، در مسیر کوچ پرندگان مهاجر قرار دارد و یک درصد از پرندگان خاورمیانه را در خود جای می‌دهد و در سال جاری بیش از 100 گونه پرنده آبزی، کنارآبزی، مهاجر، بومی و نیمه‌مهاجر در حوزه این تالاب شناسایی شده است.

در کناره‌های تالاب، آ‌هو، گراز، کفتار و گونه‌هایی از گربه‌های وحشی بزرگ جثه و کوچک مانند روباه و توره نیز به‌وفور مشاهده می‌شود.

همچنین در این تالاب گونه‌های متنوعی از گیاهان تالابی و مردابی از جمله نی، لوئی، شوره و درمنه وجود دارد که در بعضی نقاط ارتفاع آنها به 6 تا 8 متر می‌رسد.

البته اگرچه طی 3 سال گذشته حدود یک پنجم از 5000 هکتار این تالاب که به خشکی گراییده بود، توسط بومیان دوباره احیا شد، اما متاسفانه در حال حاضر در شرق تالاب محلی برای دفن زباله تعیین شده است که این امر باعث به خطر افتادن حیات تالاب می‌شود چرا که آلوده کردن تالاب در نهایت منجر به نابودی حیات زیستمندان تالاب می‌شود.

از سویی دیگر چون مردم از آب تالاب استفاده می‌کنند، شیرابه زباله‌ها به سمت تالاب کمجان سرازیر شده و پس از مخلوط شدن با آب تالاب باعث آلودگی آب و غیرقابل استفاده شدن آن می‌شود.

این در حالی است که در هیچ کشور دیگری مرسوم نیست که در نزدیکی‌های چشمه، تالاب و هر گونه منابع آبی، محلی برای دفن زباله انتخاب شود زیرا این امر مشکلات زیادی را برای منابع آبی به همراه خواهد آورد.

به گفته یکی از فعالان محیط ‌زیست تالاب کمجان، به دلیل وجود آثار تاریخی در انتهای کوه رحمت که در نزدیکی‌های تالاب کمجان است،‌ انجام هرگونه حفاری ممنوع است؛ اما طی مدت اخیر مجوز خاکبرداری توسط ارگانی در این محدوده گرفته شده و زباله در این محل دفن می‌شود.

سیروس زارع با بیان این‌که محل دفن زباله به تالاب متصل می‌شود به مهر گفت: این محل که هم اکنون به محلی برای دفن زباله تبدیل شده محلی برای تولیدمثل برخی از گونه‌های پرندگان از جمله آنغوت است و اگر مردم دفن زباله را مشاهده کنند به طور حتم جلوی این کار را می‌گیرند؛ اما در حال حاضر نیمه‌شب و دور از چشم مردم اقدام به دفن زباله می‌شود.

به گفته این فعال محیط‌زیست، در حال حاضر شیرابه‌های زباله‌ها به سمت تالاب کمجان سرازیر شده که این امر باعث مخلوط شدن شیرابه‌ها با آب تالاب و آلودگی آن شده و حیات آبزیان را به خطر انداخته و باعث تلف شدن ماهیان و عدم زادآوری آبزیان خواهد شد.

فاطمه مرادزاده 
گروه ایران