مجلس هشتم تا به حال از خودش میراثی تحت عنوان تحقیق و تفحصهای نیمهتمام بر جای گذاشته است، بسیاری از این تحقیق و تفحصها به عمر این مجلس قد نمیدهد که شاید به تعبیری بشود گفت این مجلس تا به حال تیغ تحقیق و تفحص را کند کرده است. شما این مساله را قبول دارید؟
خیر، مجلس هشتم از دسته مجالس پرکار در حوزه تحقیق و تفحص بود. مواردی را که دقیق به شما بگویم و گزارشهای آن به صحن علنی وارد شد در اختیار ندارم اما گزارشهای زیادی انصافا به صحن علنی وارد شد، اما برخی از تحقیق و تفحصهای مجلس شورای اسلامی کار زیادی میبرد و در مهلت قانونی آن، که 6 ماهه است نمیگنجد.
بیشتر این طرحها طبق قانون و با اجازه هیاترئیسه تمدید شدهاند.
بله، چون این مساله نیاز بود. مثلا تحقیق و تفحص از سازمان تربیتبدنی کار واقعا شاقی است. تحقیق و تفحص از عملکرد جمهوری اسلامی ایران در مجامع عضو هم به همین شکل است که من خودم عضو این کمیته هستم و بتازگی نیز در این باره جلسه داشتهایم. درمورد این تحقیق و تفحصها باید بگویم که ایران در 400 مجمع بینالمللی عضو است و برای آنها حق عضویت پرداخت میکند و هر یک از این مجامع برنامه سالانه دارند. باید ببینیم جمهوری اسلامی ایران در این مجامع چه نقشی ایفا کرده است. نماینده داشتهایم یا خیر؟ شرکت کردهایم یا خیر و اگر شرکت کردهایم محصول آن چه بوده است و در مقابل چقدر حق عضویت پرداخته است و ارتباطمان با آنها چیست و نمایندگیاش کجاست. حالا تصور کنید تمامی این موارد که بخشی را من ذکر کردم برای 400 مجمع باید مورد بررسی قرار بگیرد. واقعا کار سختی است و در 6 ماه به دست نمیآید و مجبور شدیم که برای این منظور تمدید مهلت داشته باشیم. در خصوص تحقیق و تفحص از سازمان تربیتبدنی نیز وضعیت به همین شکل درآمده است.
برخی از نمایندگان معتقدند دلیل نیمهکاره بودن تحقیق و تفحصها این است که در یک شرایط هیجانی شکل میگیرد. نظر شما در این باره چیست؟
ممکن است که انگیزهها از دست بروند اما تحقیق و تفحصها نمیتوانند نیمهکاره بمانند زیرا کمیته تحقیق و تفحص موظف است نتایج کاریاش را به مجلس اعلام کند. حالا در 2 صفحه یا 10 صفحه یا 100 صفحه اما به هر حال نمیتوانند نیمهکاره رهایش کنند.
اینکه گفته میشود تحقیق و تفحصها در یک شرایط هیجانی برای یک نماینده به وجود میآید تا چه حد درست است؟
اینکه تحقیق و تفحص بایک موضوع داغ شروع میشود، طبیعی است. بالاخره موضوعی به وجود میآید که از نظر خانهملتیها یک گره است و نمایندگان فکر میکنند که این گره باید معلوم و باز شود. طبیعی است که این یک مشکل مهم و جدی است و مجلس نسبت به آن ضرورت تحقیق و تفحص را تشخیص میدهد. این مطلب هم درست است که طی مراحل کار آن هیجان و داغی موضوع کاهش مییابد و اصولا حساسیتها کم شده و کار کمیته تحتتاثیر قرار میگیرد اما نباید رها شود.
در حال حاضر 11 گزارش تحقیق و تفحص در مجلس وجود دارد که نیمهکاره مانده و بعید است به عمر مجلس هشتم هم کفاف دهد. نظر شما چیست؟
باید تحقیق و تفحصها تمام شوند و چون مهلت آن 6 ماهه است به اضافه یک دوره تمدید، نتیجه گزارش داده شود.
اگر نشد چه ابزاری وجود دارد که به صورت قانونی وارد عمل شود؟
هیچ ابزاری وجود ندارد. تحقیق و تفحص یکی از ابزارهای مهم نظارتی نمایندگان محسوب میشود که میتوانند از آن به عنوان یک مکانیزم موثر استفاده کرده و آن را به مجلس بیاورند و مجلس درخصوص آن نظر و رای دهد. یعنی مجلس تشخیص داده است که در این بخش اشکال وجود دارد بنابراین یکی از ابزارهای مهم نظارتی مجلس است و فکر میکنم کمیتههای تحقیق و تفحص هم به صورت جدی این مساله را دنبال میکنند اما ممکن است در روند کار از میزان اهمیت و داغی مطلب کاسته شود.
اما نکته قابل تامل این است که امکان پاسخگویی در این باره وجود ندارد.
بله درست است. در آییننامه مجلس پیشبینی نشده است که اگر کمیته در کار خود کوتاهی کرد چه اقداماتی باید صورت بگیرد یا اینکه اگر کسی در مجلس مسوولیتی پذیرفت اما کارش را به درستی پیگیری نکرد چه طور باید با وی برخورد کرد؟ باید نسبت به این موضوع چارهاندیشی صورت گیرد.
مریم هدیهلو
جام جم
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم