ببر سیبری مهمان ناخوانده بود

صدوق دیروز ببرهایی را که 8 ماه پیش در ولوله‌های تبلیغاتی و خبری که قصد داشتند سازمان حفاظت محیط زیست را طالب تمام‌عیار پروژه احیای ببر مازندران معرفی کنند مهمانان ناخوانده‌ای خواند که به زور وارد ایران شدند.

«وقتی روس‌ها به ایران آمدند ما ماندیم و ببرها، قرار نبود آنها به این زودی به ایران بیایند چون زیستگاهشان آماده نبود حالا اگر دنبال مقصر می‌گردید من مقصر مرگ ببر نر هستم. »

صدوق حاضر شد تا مسوولیت مرگ ببری را بپذیرد که پروژه احیای آن از ابتدا مسوول نداشت. پروژه‌ای که حتی زیستگاه آن (میانکاله) آماده نبود و حتی پول‌هایی که رئیس سازمان حفاظت محیط زیست همواره از خرج شدن آن در میانکاله خبر می‌داد نیز وجود خارجی نداشت.

او گفت: ما در برنامه‌هایمان اعلام کردیم که احیای میانکاله 5 میلیارد تومان بودجه می‌خواهد، اما اگر شما این پول را دیدید ما هم دیدیم، ما تا به حال فقط 12 میلیون تومان از اعتبارات خودمان برای تهیه نقشه قفس‌ها خرج کردیم.

این‌که احیای زیستگاه میانکاله پیشرفت قابل توجهی نخواهد داشت را از ابتدا می‌شد حدس زد. حتی این را هم می‌شد باور کرد که کشوری که به گفته مسوولانش حتی یک متخصص ببر ندارد و برای گرفتن اطلاعات درباره رفتار ببرها باید چشم به دست روس‌ها بدوزد نخواهد توانست غرش ببر مازندران را به این زودی‌ها در میانکاله طنین‌انداز کند اما هنوز نمی‌توان حدس زد که چرا مسوولان مستقیم حفظ حیات وحش بر عادی بودن مرگ حیوانات تاکید دارند. خبرهایی که از روسیه در منطقه سوچی می‌رسد واقعا غم‌انگیز است، صدوق خودش بتازگی به آن منطقه رفته و از نزدیک دیده که پلنگ‌های ایرانی سفرکرده به روسیه در شرایطی مشابه هتل 5 ستاره زندگی می‌کنند، حتما پلنگ‌های ایرانی عاقبت‌ به ‌خیر شده‌اند اما وقتی هوشنگ ضیائی مشاور محمدباقر صدوق و کارشناس سرشناس حیات وحش در نشست دیروز تعریف می‌کند که ببر نر از 10 روز پیش به اسهال مبتلا شد و بعد از آن پوستش زخم برداشت و از جای زخم‌ها چرک و خون بیرون آمد و در نهایت روز پنجشنبه مرد، آن‌وقت باید تاسف خورد که چرا دامپزشک دفتر تنوع زیستی سازمان حفاظت محیط زیست حاضر است با بیان پرخاشگرانه خطاب به خبرنگاران همه چیز را عادی جلوه دهد.

سید مجید مقدم می‌گوید: ببرها از لحظه‌ای که به ایران آمدند شناسنامه سلامت داشتند و در باغ وحش ارم مریض شدند آن هم مبتلا به بیماری مشمشه (با احتمال 60 درصد) که در بین گربه‌سانان معمولا اتفاق می‌افتد.

البته شاید این بیماری در بین گربه‌سانان طبیعی باشد ولی آنچه که طبیعی نیست این است که یک بیماری کشنده چرا باید نصیب ببرهایی شود که قرار بود نسل منقرض شده ببرهای مازندران را احیا کند؟ اما شاید حالا که همه سعی دارند سازمان حفاظت محیط زیست را از این اتفاق مبرا کنند بهتر است به حرف‌های صادقانه صدوق در پایان نشست دیروزش استناد شود آنجا که گفت: پروژه احیای ببر هنوز مسوول ندارد، ما در زمینه ببر تخصص و تبحر نداریم، ما اطلاعات لازم در این باره را نداشتیم، روس‌ها هم به ما اطلاعات ندادند، ما از سر ناچاری ببرها را قبول کردیم و از ترسمان که آسیبی به مردم نزنند آنها را در باغ‌وحش نگه داشتیم اما مرگ این ببر درس خوبی برای ما بود که در آینده درست کار کنیم.

ببر جان‌باخته سیبری در باغ‌وحش ارم تهران در حالی که آلوده به بیماری فوق خطرناک مشمشه که نوعی بیماری مشترک بین انسان و حیوان است، برای تاکسیدرمی و کالبدشکافی به یخچال پارک پردیسان انتقال یافته است.

به گزارش مهر، بیماری مشمشه بیماری فوق خطرناک و مشترک بین انسان و حیوان است و به دلیل ابتلای ببر سیبری محبوس در باغ وحش ارم تهران به این بیماری احتمال انتقال آن به گونه‌های دیگر و حتی انسان‌هایی که در ارتباط با این ببر و محل نگهداری آن بودند وجود دارد.

دکتر هومن ملوک‌پور که در حین جان باختن این ببر مبتلا به مشمشه به عنوان دامپزشک بالای سرش بوده،‌گفت: نمی‌توان بسادگی بیماری ویروس FIV مشابه ویروس HIV (ایدز) است را به این ببر نسبت داد چرا که هنوز نتایج آزمایشگاهی مشخص نشده است.

وی افزود: این ببر به بیماری تنفسی مشمشه مبتلا بوده و بعد از مرگ 2 شیر در باغ وحش تهران جان سپرده است و البته این احتمال وجود دارد که ببر ماده نیز به دلیل نزدیکی و واگیردار بودن بیماری بمیرد.

یک دامپزشک و فعال محیط زیست نیز گفت: جسد این ببر باید زیر خاک دفن و یا سوزانده شود ولی متاسفانه بدون رعایت مسائل ایمنی این ببر به یخچال نگهداری گونه‌ها در پارک پردیسان منتقل شده است.

عبدالرضا باقری افزود: ببرهای منتقل شده به باغ‌وحش تهران برگه سلامت نداشته‌اند و متاسفانه به دلیل تبلیغات گسترده‌ای که از سوی مدیریت پروژه و سازمان محیط زیست صورت گرفت به سلامت این ببرها توجهی نشد و تنها به باغ‌وحش تهران اعلام شد که این ببرها بعد از یک ماه به میانکاله منتقل می‌شوند.وی اظهار کرد: در تمام دنیا وقتی گونه‌ای به جای دیگر منتقل می‌شود برای جلوگیری از شیوع بیماری و اطمینان از مسائل ایمنی همه ضوابط سلامت و گواهی پزشکی گونه‌ها ضمیمه پرونده می‌شود ولی 8 ماه پیش که ببرها از روسیه به ایران منتقل شدند هیچ گواهی پزشکی به باغ‌وحش تهران ارائه نشده است.

وی افزود: گربه‌ها به خودی خود به بیماری FIV مبتلا نمی‌شوند ولی اگر بحث ابتلا مطرح شده به این خاطر است که گوشت الاغ به این ببر خورانده می‌شده است و این بیماری در حیوانات تک‌سم مانند اسب و الاغ رایج است و احتمالا بعد از خوردن گوشت مبتلا شده‌اند.

باقری اضافه کرد: مدیریت باغ‌وحش ارم تهران می‌گوید کشتارها زیر نظر دامپزشکی تهران صورت می‌گیرد و تا حالا هیچ‌گونه بیماری گزارش نشده است و به این دلیل که هیچ گذشته‌ای از ببرها به دست نیامده احتمال بیمار بودن ببرها نیز وجود دارد و ممکن است ببرها بیماری را با خود از روسیه آورده باشند.

همچنین امیر الهامی مدیر باغ‌وحش پارک ارم تهران به مهر گفت: احتمال تلف شدن تمامی گربه‌های (شیر، ببر، پلنگ) باغ‌وحش به خصوص ببر ماده سیبری وجود دارد و حال ببر ماده نیز مساعد نیست.

وی افزود: مجریان پروژه انتقال ببر به باغ‌وحش تهران به این دلیل که تنها یک یا 2 ماه در این باغ‌وحش می‌مانند از ارائه پرونده پزشکی به ما خودداری کردند ولی بعد از 8 ماه ببر مرد و دلیل مرگش بیماری تشخیص داده شد.

الهامی اضافه کرد: این دو ببر به دلیل این‌که مدتی کنار هم زندگی کرده‌اند قطعا از هم متاثر شده‌اند و احتمال مرگ ببر ماده نیز وجود دارد.

مریم خباز / گروه جامعه