پشت پرده پیشتازی برای نوآوری‌های دیجیتال

منظور از مساله‌های ابداعی، آن‌ دسته از مساله‌ها هستند که روشی برای حل آنها نداریم و برایمان تازه‌اند. مانند این که یک گوشی تلفن همراه، خودش چاپگر هم باشد یا این‌که بدون وجود سیم انتقال جریان برق انجام پذیرد. نگاهی به یافته‌های ابزار Trends از خانواده گوگل گویای این است که رقابت اصلی در جستجوی گوگلی TRIZ مربوط به شرق آسیاست. کافی است در جستجوگر آنلاین www.google.com/trends این واژه را درج کنید تا نتیجه‌ را ببینید.

2- خروجی‌های کنفرانس TRIZ برگزارشده در فروردین‌ماه 1389 در کره‌جنوبی، دلایل نزدیک‌ شدن آنها به رتبه اول ایران را آشکارتر می‌کند. شرایط تایوان هم با ترویج موضوع نوآوری و استفاده از این متدولوژی مشابه است. شرکت‌های بزرگ و به‌ویژه فعال در حوزه فناوری اطلاعات، برای پیشتازی در کسب‌وکار خود، راهی جز رقابت در مدار نوآوری ندارند. آنها باید خلاق‌ترین منابع انسانی را با بهترین روش‌های علمی رسیدن به نوآوری در کنار خود داشته باشند. نتیجه مشترک آنها، به‌کارگیری نوآوری نظام‌یافته است. روشی که از معرفی تا ترویج آن در ایران حدود 10 سال می‌گذرد. در این معرفی‌ها، جام‌جم از 1383 و کلیک از 1386 نقش موثری داشته‌اند.

3- در شرکتی مانند نمایشگرهای موبایل سامسونگ (SMD) تنها 9 درصد پروژه‌های سال 2009 از جنس بهبود بوده‌اند. 91 درصد دیگر، همه طراحی و ایجاد محصول جدید، خانواده محصولات نو یا فرایندهای تازه گزارش شده‌اند. در این شرکت، همه کارکنان، حتی مدیرعامل باید دوره‌ اجباری 20ساعته مبانی TRIZ را بگذرانند. این دوره برای مدیران و مهندسان تا 4 سطح به مدت 178 ساعت دنبال می‌شود. در ال‌جی نیز شرایط مشابهی وجود دارد و پس از آغاز آشنایی با TRIZ در سال 1995 پس از بازنگری تازه‌ای در تجربه‌های خود، اکنون در پی جهشی برای نوآوری‌های خود هستند.

4- سامسونگ الکترونیک تا پایان سال 2008 میلادی 3515 اختراع ثبت‌شده و فعال در آمریکا دارد. در سال 2004 این عدد 1609 بوده و جایگاه این شرکت را به رتبه دوم برترین‌ صاحبان اختراع در آمریکا ارتقا داده است. هدف همه این بنگاه‌های بین‌المللی، دستیابی به نوآوری‌های جهشی است. آنها معتقدند نوآوری‌های تدریجی مزیتی برای پیروزی آنان در رویارویی با ایده‌های خلاق رقیبان در پی ندارد و مساله مهم امروز، سرعت در رسیدن به نوآوری‌های مورد توجه بازار است. مسیر کشور ما برای دستیابی به افق ترسیم شده در سال 1404 نیز از پیچ‌وخم‌های راه جذاب و دشوار نوآوری می‌گذرد. هنوز در مورد چگونگی گذر از این مسیر، نقشه و مسیر مدون و نظام تسهیلگری در اسناد بالادستی جامعه نمی‌شناسیم. برای نوآوری، زود دیر می‌شود. شاید در جستجوهای روزهای آینده گوگل، رتبه اول کنجکاوری در مورد TRIZ از آن ایران ما نباشد! همان‌طور که درست روز پیش از نگارش این یادداشت، تهران زبان فارسی در رتبه اول بودند، اما در کمتر از یک روز سئول و زبان کره‌ای جای ما را گرفتند.

محمود کریمی