زندگی را‌ بر‌مدار ‌تعادل بگردانید

کد خبر: ۳۴۵۶۹۸

چند روز دیگر مادر سرحال است و اتفاق خوبی برایش افتاده میوه‌هایی را که شسته دارد دستمال می‌کشد که کودکش سر می‌رسد و میوه‌ها را برمی‌دارد و با آن بازی می‌کند، مادر می‌خندد و به سمت او یک میوه هم پرت می‌کند و کودک هم همین کار را می‌کند اما او وقتی برای یک کار مشابه یک‌بار تشویق و بار دیگر تنبیه می‌شود کاملا سردرگم می‌ماند.

چرا ما این کار را می‌کنیم. چرا در یک موقعیت واحد واکنش‌های متفاوتی انجام می‌دهیم و این کار چه تبعاتی می‌تواند داشته باشد. پس آن مادر عصبانی کجا رفت و حالا این مادر همبازی کودک از کجا پیدا شد؟

براساس نظریه تحلیل رفتار متقابل، در شخصیت هر فرد 3 بخش اساسی وجود دارد. این 3 بخش حالت نفسانی والد، حالت نفسانی بالغ و حالت نفسانی کودک نامیده می‌شوند. شما در مقابل یکدیگر و رویدادهای زندگی با استفاده از یکی از حالات نفسانی خود واکنش نشان می‌دهید.

والد در حیطه ارزش‌ها و نگرش‌ها واکنش نشان می‌دهد.این ارزش‌ها و نگرش‌ها به‌طور وسیع برگرفته از ارزش‌ها و نگرش‌های والدین شما در دوران کودکی شماست. اما حالت نفسانی کودک، خود را در محدوده احساسات و عواطف نشان می‌دهد. یعنی بسیار مشابه با کاری که یک کودک می‌کند.

این احساسات در پاسخ به ارزش‌ها و نگرش‌های والدین شما در دوران کودکی شکل گرفته است.

اما حالت نفسانی بالغ که بین 2 حالت یاد شده نقش یک داور را بازی می‌کند به صورت عقلایی و تحلیلگرایانه عمل می‌کند.

روان‌شناسان معتقدند وقتی افراد در حالت کودک خود هستند مانند زمان کودکی حرف می‌زنند، فکر می‌کنند و رفتار می‌کنند.

مثل پدری که هنگام بازی با کودکش خود را هم‌قد او تصور می‌کند و می‌گذارد فرزندش او را بزند و او هم به تلافی کودک خود را می‌زند.

رفتار کودک به جای عقلانی بودن وابسته به محرک است. براساس این تقسیم‌بندی، اگر شما وقتی از راه می‌رسید همه چیزتان را این طرف و آن طرف رها می‌کنید و برای هر چیزی سر و صدا راه می‌اندازید و رویاپردازی‌های کودکانه دارید از شخصیت کودک خود استفاده می‌کنید.

خود‌انگیختگی، خلاقیت، شوخ طبعی و شادی از خصوصیات این بخش شخصیت است. زمانی که والد کنترل را در اختیار دارد، افراد به زبان والدین، کنترل‌کننده صحبت می‌کنند مانند: بایدها، حتما، بهتر است این کار را نکنی و پشیمان خواهی شد احکام رایج هستند.

ژست‌هایی نظیر اشاره کردن با انگشت یا ایستادن با بی‌تابی و دست‌ها را به کمر زدن، جلوه‌های دیگر والد هستند. والد کنترل‌کننده، خودکار، محدودکننده و قانونگذار شخصیت جدی است و در عین حال بخش مهر‌ورز و تسلی بخش شخصیت نیز است.

نسترن از جمله این افراد است.این بانوی 40ساله عادت دارد وقتی می‌خواهد حرف بزند امرو نهی کند و در حالی که دستش به کمرش است برای همسر و فرزندانش تعیین تکلیف کرده و برای انجام آن زمان تعیین کند.او معمولا از کسی نظر نمی‌خواهد.

والد با حفظ ارزش‌ها از پیشینه نسل‌ها و فرهنگ گذشته حفاظت می‌کند. در موقعیت‌های مبهم و ناشناخته، زمانی که بالغ اطلاعات کافی در اختیار ندارد، والد بهترین مبنا برای تصمیم‌گیری است. رفتارهای حمایتگر و کنترل‌کننده شما در مورد فرزند و دیگران، توسط بخش والد شخصیت‌تان شکل می‌گیرد.

بالغ بخش منطقی و بی‌احساس شخصیت است که اطلاعات را برای تصمیم‌گیری‌ها و پیش‌بینی‌ها، به دور از احساسات گردآوری و پردازش می‌کند. کودک زمانی مناسب است که به نوآوری،‌ افکار، زندگی تازه یا ارتباطی تازه نیاز باشد و چیزی است که باید به‌عهده بالغ گذاشته شود.

وقتی بعضی افراد به صورت ناخودآگاه به یکی از این 3 روش وابستگی پیدا می‌کنند همه بخش‌های زندگی خود را با یکی از ابعاد شخصیتشان شکل می‌دهند که این کافی نیست و معمولا مشکل ایجاد می‌کند.مانند رفتارهای کنترلی همسران نسبت به یکدیگر که در واقع از بخش والد شخصیتشان استفاده می‌کنند و منجر به اختلافات می‌شود.شخصیت سالم، شخصیتی است که بنابر ضرورت و موقعیت از مدل‌های متناسب استفاده می‌کند.

اگر در زندگی به شادی، ابتکار و خلاقیت نیاز دارید، گاهی باید کودک درون خود را رها کنید و نیاز دارید با تقویت بخش بالغ، رفتارهای کودک و والد را متعادل کنید.

وقتی هرکسی به این درک برسد که رفتارش را می‌تواند در بدترین مواقع کنترل کند، بالغش قدرتمند شده و برای رویا‌رویی با هر چیزی آماده‌است.

نقش بالغ سالم: برای حل مشکل‌های این‌زمانی و این‌مکانی به‌طور کاملا منطقی، برایمان ضروری است.

نقش والد سالم: برای سازگاری سالم با جامعه و قانون‌های آن لازم است.

نقش کودک سالم: برای خودانگیختگی، خلاقیت و توانایی شهودی، لذت بردن، احساس شادی، رضایت داشتن و قانع بودن، مهم است.

کسانی که بیش از اندازه در یکی از این شخصیت‌ها ظاهر می‌شوند در زندگی تعادل را از دست می‌دهند و همسر و کودکان خود را با شیوه‌ای نامناسب مواجه می‌کنند.

نوسان نابجا از یک شخصیت به شخصیت دیگر نیز کودکان را سردرگم می‌کند و نمی‌فهمند چرا یک کار در یک زمان درست و در زمان دیگر نادرست به شمار می‌رود.

ماندانا‌ ملا‌علی

newsQrCode
ارسال نظرات
مدرسه فراتر از نمره

در گفت‌وگوی اختصاصی روزنامه «جام‌جم» با معاون آموزش متوسطه وزیر آموزش‌وپرورش عنوان شد

مدرسه فراتر از نمره

نیازمندی ها