جام‌ حسنلو در قلب آذربایجان می‌درخشد

دانشمندان باستان شناس از مطالعه این نقوش و مقایسه آنها با سایر اشیای مکشوفه به اسرار زیادی از تمدن قوم مان‌ها که تاکنون از آنها نوشته‌ای به دست نیامده است، پی برده‌اند. در محل آثار باقی مانده دژویک شهر مستحکم با 4 برج تدافعی بزرگ با دیوارهای سنگی و آجری که با 6 متر و نیم ارتفاع دارد جام طلایی پیدا شده است.

از آنجا که تاکنون از مان‌ها نبشته‌ای به دست نیامده لذا جام مذکور جهت پی بردن به عقاید و رسوم آن قوم کلید ذی‌قیمتی است. چنین معلوم می‌شود که مان‌ها به خداوندان متعدد و افسانه‌های اجداد و همسایگان خود ایمان داشتند، قرص بالداری که روی خورشید و خدای روی کاسه سایه انداخته شبیه شعار خدایان مصری‌ آشوری است چون در قدیم بابلی‌ها بر در معابد خود شکل حیوانات را به عنوان رب‌النوع‌ها روی سنگ حک می‌کردند و می‌توان گفت شکل دو شیری که روی این کاسه دیده می‌شود، به منزله رب‌النوع مورد علاقه هوری‌ها وهیت‌ها بوده است.

صنعت زرگری این کاسه بسیار ظریف، زیبا، عالی و متعلق به 800 سال قبل از میلاد است، با کاوش‌های بعدی بدون تردید آثار بیشتری از بقایای تمدن قوم مان‌ها یا منایی‌ها که در هزارسال قبل از میلاد مسیح در سواحل جنوبی دریاچه ارومیه سکونت داشتند به دست خواهد آمد.