پهلوان پنبه‌هایی‌که قرص می‌خورند

بعضی‌ها آنها را مثل نقل و نبات بالا می‌اندازند و بعضی‌ها هم که به ندرت سراغشان می‌روند آنقدر به گلبول‌های سفیدشان اعتماد دارند که همه چیز را به آنها بسپارند و خودشان به عطسه زدن و سرفه کردن مشغول باشند. توی یخچال هر خانه‌ای یا در جعبه کمک‌های اولیه‌‌شان می‌توانید انواع و اقسامشان را در رنگ‌ها و اندازه‌های متنوع پیدا کنید که کارکردهای هرکدامشان زمین تا آسمان با آن یکی متفاوت است. علاقه به خوردن قرص هم از آن عادت‌های دنیای مدرن است. می‌گویند زمانی فقط پیرزن‌ها و پیرمردها بودند که خودشان را به انواع قرص‌ها مجهز می‌کردند و هر دانه قرص سبز و زردی که روی زمین می‌دیدند برمی‌داشتند و با یک لیوان آب پایین می‌دادند. برایشان هم تفاوت آنچنانی نمی‌کرد که کاربرد هر کدامشان چیست. معتقد بودند آنقدر درد و بیماری در بدنشان دارند که به کار یکی از آنها بیاید! حالا انواع و اقسام آرام‌بخش‌ها، خواب‌آورها و مسکن‌ها در کنار ویتامین‌ها و مولتی‌ویتامین‌ها به عنوان بخشی‌ از وعده غذایی مردم و بویژه جوان‌ها درآمده‌اند و برای خودشان برنامه روزانه دارند. یک سفید برای صبح. 2 تا آبی و یک زرد برای بعد از ناهار و یک نارنجی کمرنگ هم برای بعد از شام. مصرف بی‌رویه قرص و دارو دیگر کسی را نمی‌ترساند چراکه کمتر کسی به عواقبش فکر می‌کند و از اثرات سوء آن در درازمدت آگاهی دارد.

کد خبر: ۳۳۸۸۸۲

به گلبول‌های قرمز اعتماد کنید

داروها دسته‌بندی‌های متفاوت و متنوعی دارند، اما یکی از این دسته‌‌بندی‌ها که مورد نظر ماست تقسیم‌بندی آنها به قرص‌هایی است که برای درمان بیماری می‌خوریم و دسته دیگر داروهایی است که برای پیشگیری از بیماری‌‌ها مصرف می‌کنیم که شامل ویتامین‌ها، مولتی‌ویتامین‌ها و... می‌شود. هر چقدر بدن سالم‌تری داشته باشید نیازتان به مصرف قرص و دارو هم کمتر است.

برای هر بیماری‌ از کودکی قرص و شربت وجود دارد تا زمانی که گرد پیری می‌آید و مستقیم روی موها و سر و صورتمان می‌نشیند. انواع قرص‌ها برای بیماری رماتیسم و کمردرد مزمن گرفته تا قرص‌های قلب و فشار خون و... به بخشی از وعده غذایی روزانه‌مان تبدیل شده‌اند که خوردنشان از نان شب هم برایمان واجب‌تر‌ است.

چیزی که اهمیت دارد این است که هیچ دارویی را بدون تجویز پزشک مصرف نکنیم. یعنی به محض این که سوزشی در گلویمان احساس کردیم زود نرویم سراغ یخچال تا چند تایی بروفن و کپسول را با یک لیوان بزرگ آبمیوه قورت بدهیم و بعد از یکی دو روز خوردن نامنظم آنها تازه به بی‌اثر بودنشان پی ببریم و وقتی حسابی اوضاع گلویمان به هم ریخت، خودمان را به یک دکتر نشان بدهیم.

در کنار مصرف غیرمنطقی داروها در کشور، گروه داروهای تزریقی، آنتی‌بیوتیک‌ها، مسکن‌ها و کورتون‌ها رکورددار مصرف بی‌رویه هستند. شما برای یک سردرد عادی که مثلا به خاطر کم‌خوابی به وجود آمده ‌است، نباید سراغ یک مسکن قوی بروید، در حالی که با یکی دو ساعت خواب آرام می‌توانید این سردرد را برطرف کنید. نگاهتان را به قرص و دارو به عنوان اولین و آخرین راه درمان عوض کنید. خیلی از اوقات باید به بدن و گلبول‌های قرمزش اجازه بدهید که با بیماری‌های کوچک و قابل رفع مبارزه کنند. البته اگر در سمت چپ سینه‌تان احساس درد و کشیدگی می‌کنید همین حالا خودتان را به اولین بیمارستان برسانید.

ما و داروهای گیاهی

حتما خیلی‌هایتان می‌دانید که اولین منابع ساخت داروها، گیاهان و حیوانات بوده‌اند. برگ، صمغ، ساقه و ریشه بعضی از گیاهان در کنار داروهایی که از چربی و خون و... حیوانات به دست می‌آمده‌اند در درمان بیماری‌ها به انسان کمک می‌کرده‌اند. البته بعدها داروهای شیمیایی هم در دسترس مردم قرار گرفتند. امروز داروهای شیمیایی با جدیدترین روش تولید دارو و با استفاده از متدهای بیوتکنولوژی تولید می‌شوند و بسرعت توانسته‌اند جای داروهای گیاهی را پر کنند.

با این حال مصرف هر داروی شیمیایی با عوارض و پیامد‌هایی همراه است. روی برچسب یا بروشوری که در بسته داروهاست، درباره عوارض و چگونگی استفاده دارو توضیحاتی داده شده و همین توضیحات باید حواس شما را جمع کند. خیلی از اوقات شما با دو بیماری مختلف درگیرید که داروهایشان نباید به صورت همزمان مصرف شوند. این مساله درباره داروهای گیاهی هم مصداق دارد.

با وجود آن که مصرف داروهای شیمیایی بسیار مرسوم است، گرایش به سمت داروهای گیاهی هم افزایش پیدا کرده ‌است. دنیای امروز توجه‌اش را به جوان‌ها معطوف کرده و جوان‌های امروز به دنبال پیدا کردن راه‌‌حل‌های کم‌ضررتر هستند. علم داروسازی و پزشکی هم در تحقیقاتی که هر روز انجام می‌دهند به این نتیجه رسیده‌اند که استفاده از گیاهان برای تولید داروها و کاهش مواد شیمیایی در تولید قرص‌ها می‌تواند آنها را با عوارض کمتری همراه کند. به همین دلیل است که انواع و اقسام داروها و قرص‌های گیاهی راهی داروخانه‌ها شده و عطاری‌ها که روزگاری تنها محل رفت و آمد پیرزن‌ها و پیرمرد‌ها بود امروزبه آدم‌ها در سنین مختلف سرویس می‌دهند.

البته عطاری‌ها به اندازه داروخانه‌ها قابل اطمینان نیستند. یعنی شما نمی‌توانید هر دارو و قرصی را از عطاری تهیه کنید. در واقع آنها اجازه فروش قرص و دارو را ندارند و تازه خود عطار هم پزشک نیست. ضمن این که باید حواستان به عوارض داروهای گیاهی هم باشد و آنها را بدون تجویز و دستور پزشک مصرف نکنید. گاهی عواقب مصرف اشتباه یک داروی گیاهی می‌تواند مجبورتان کند که تا یک هفته قرص و شربت بخورید و همه روزتان را بی‌حال و بی‌جان در رختخواب بمانید.

حواسمان به قرص‌ها باشد

یکی از انواع داروهایی که امروز بیشترین استفاده را دارند، قرص‌های آرام‌بخش و خواب‌آور است. محبوبیت این نوع قرص‌ها در بین جوان‌ها بالاتر می‌رود و استفاده‌‌شان هم روز به روز بیشتر می‌شود. قرص‌های خواب‌آور در انواع مختلف و با کارکردها و دوزهای گوناگون را می‌توانید در داروخانه‌ها پیدا کنید که بعضی‌ از انواع کم‌عوارض‌شان حتی بدون نسخه پزشک هم فروخته می‌شوند. این داروها بیشتر از آن که با مراجعه به پزشک تجویز شوند با توصیه و با تعریف و تمجیدهای این و آن مصرف می‌شوند که آنها هم مثل خود شما از مشکل کم‌خوابی رنج می‌برد. مثلا دوستی می‌گوید: «هر بار یکی‌شو نیم ساعت قبل از خواب بخور مثل سنگ می‌افتی!» و به این ترتیب شما برای خوابیدن به قرص‌های خواب معتاد می‌شوید.

اعتیاد به این نوع قرص‌ها سریع است. آن طور که تا به خودتان بیایید، می‌بینید که بدون آنها نمی‌توانید ساعتی بخوابید و همان طور که حدس زدید هر بار به مقدار بیشتری از آن برای خوابیدن نیاز دارید و این یعنی این که دوزتان بالا رفته است. از آن به بعد است که در کلاس‌های دانشکده هم چرت می‌زنید و همه مسیر دانشگاه تا خانه را هم در اتوبوس می‌خوابید و روزگارتان با کسالت و نیاز شدید به خواب می‌گذرد.

استفاده از داروهای نیروزا هم در بین نوجوانان و بویژه جوان‌ها در حال افزایش است؛ این پهلوان پنبه‌هایی که می‌خواهند بی‌زحمت و بی‌آن که سختی بدنسازی و ورزش‌ را به خودشان بدهند از اندام زیبایی برخوردار باشند، در حالی که پزشکان استفاده از این نوع داروها را منع کرده و آنها را مضر می‌دانند. به گفته این محققان، استفاده از داروها و شبه‌داروهای نیروزا در بین جوانان و ورزشکاران برای افزایش حجم عضله‌ها یا حجیم کردن بخش‌هایی از بدن می‌تواند به بروز سکته در سنین پایین منجر شود. ارزیابی متخصصان نشان داده مصرف بی‌رویه این قرص‌ها حملات ناگهانی قلبی، بیماری‌های کبدی، سکته مغزی و بالارفتن فشار خون را به همراه دارد و حتی می‌تواند منجر به مرگ فرد آن‌ هم در سنین جوانی شود.

حواستان به داروهای تقلبی و تاریخ گذشته هم باشد. البته تنها دستفروش‌ها و فروشنده‌های غیرقانونی دارو ممکن است چنین داروهایی را به شما بدهند، وگرنه هیچ داروخانه‌ای قرص و شربت تاریخ گذشته را به شما نمی‌دهد. فروشنده‌های غیرمجاز دارو براحتی می‌توانند از نیاز شما سوءاستفاده کنند و داروهای کمیابی که ممکن است نتوانید آن را در زمان مورد نظر از داروخانه‌ها تهیه کنید با قیمت بسیار بالا بهتان بفروشند و تازه بعد از خرید آن متوجه تقلبی یا بی‌اعتباری تاریخ مصرفش بشوید. تازه باید حسابی شانس آورده باشید که قبل از مصرف متوجه این نکته شوید.

استفاده از قرص‌های توهم‌زا هم در میان جوانان بویژه در کشورهای اروپایی بسیار معمول و متداول است. بسیاری از این قرص‌ها تا پیش از آن که استفاده اینچنینی پیدا کنند به عنوان قرص‌های دارویی در جنگ‌ جهانی دوم به بازار عرضه می‌شدند. امروز و با گذشت چند دهه از عرضه این نوع قرص‌ها عوارض آنها تازه برای پژوهشگران محقق شده است. با وجود خطراتی که مصرف این قرص‌ها برای جوان‌ها و همین طور جامعه دارد، استفاده از این نوع مواد توهم‌زا در میان جوانان سراسر دنیا در حال افزایش است و این مساله نگرانی‌های زیادی را به وجود آورده ‌است.