وضعیت فرهنگی دانشگاه‌ها و نیازهای امروز

در این نامه بصراحت نامناسب بودن وضع حجاب یا همان بدحجابی دلیلی بر وضعیت نامناسب فرهنگی عنوان شده. در مقابل عده‌ای معتقدند نبود فضای باز فرهنگی و قبض و بسط‌های فکری مانعی برای رشد و شکوفایی وضعیت فرهنگی و اجرای برنامه‌های فرهنگی است. به باور همگانی اولویت‌دهی و اهمیت به فرهنگ در دانشگاه، راهگشای اعتلای وضعیت فرهنگی نه فقط دانشگاه که کل جامعه است. متاسفانه در سالیان سال محدود بودن اجرای برنامه‌های فرهنگی و نگاه حذفی به ایده‌های مختلف مانع شکوفایی فرهنگ در دانشگاه بوده است.

از سویی تنوع انتظارات از برنامه‌های فرهنگی بسیار بالاست و برآوردن این نیازها استراتژی و بودجه ویژه‌ای می‌طلبد؛ بودجه‌ای که تا سال‌ها درآمیختگی با بخش رفاهی و دانشجویی فدا شده است. نبود تشکیلات جامع و مجزا در بخش فرهنگ و تلفیق معاونت فرهنگی با دانشجویی در بیشتر دانشگاه‌ها منجر شد تا به دلیل ابتلای دانشگاه‌ها به کمبود اعتبارات، روسای دانشگاه‌ها ترجیح دهند تا بودجه بیشتری به امور رفاهی دانشجویان اختصاص دهند و در این راه از اعتبارات فرهنگی مایه گذاشته‌اند.

در واقع نداشتن برنامه، سیاست‌های یکسونگرانه، مرزبندی برنامه‌های فرهنگی در دست گروهی خاص، نداشتن اعتبارات و بی‌اهمیت جلوه دادن ایده‌های نو در سیاست‌های فرهنگی دانشگاه‌ها باعث شد تا مدت‌ها دانشگاه‌ها و دانشکده‌ها از رشد و بالندگی فرهنگی محروم بمانند و حتی در رشد عناصر و مصادیق فرهنگ عمومی جامعه نقشی نداشته باشند. از این رو حتی فریاد اعتراض برخی مسوولان به هوا برخاست.

معاون پژوهشی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها با بیان این‌که 85 درصد از دانشجویان خارج از کشور نماز می‌خوانند، اسفندماه 88 گفت: وضعیت فرهنگی و تظاهر به حفظ و تعهد به هویت ملی دانشجویانی که در خارج از کشور مشغول به تحصیل هستند، بهتر و بیشتر از دانشجویان داخل است.

حجت‌الاسلام والمسلمین حبیب محمدنژاد با اشاره به پژوهشی که معاونت پژوهشی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها با هدف آشنایی با وضعیت فرهنگی، اعتقادی و دینی دانشجویان ایرانی شاغل به تحصیل در خارج از کشور در سال 1387 در سطح کشورهایی از 4 قاره اروپا، آسیا، اقیانوسیه و آمریکای شمالی با حجم نمونه‌ای بالغ بر 1083 نفر انجام داده بود، اظهار کرد: 82 درصد دانشجویان ایرانی مشغول به تحصیل در دانشگاه‌های خارج از کشور روزه می‌گیرند و 7 درصد از پاسخگویان اظهار کرده‌اند که قرآن می‌خوانند، البته تنها 7 درصد پاسخگویان همیشه در منزل قرآن می‌خوانند و 34 درصد پاسخگویان در مراسم‌ دینی یا سخنرانی‌های مذهبی شرکت می‌‌کنند.

به هر حال شکوفایی وضعیت فرهنگی در دانشگاه‌ها و اجرای برنامه‌های متعدد شکوفایی سیاسی، اقتصادی و ایدئولوژیک دانشجویان را به همراه خواهد داشت و این همان هدفی است که سیاستگذاران نظام آموزش عالی دنبال می‌کنند اما گاه در رسیدن به آن دچار انحراف می‌شوند.