گیاهان آپارتمانی را فراموش نکنید

نگهداری از گیاهان گلدانی و انواع گیاهان آپارتمانی می‌تواند کار بسیار لذت‌بخشی باشد و به فضای خانه حال و هوای دیگری بدهد، بنابراین هر کسی با دانستن نیازهای ابتدایی این گیاهان که شامل نور، آب و غذاست، می‌تواند از آنها نگهداری کند و از این کار بسیار لذت ببرد.

بیشتر خانواده‌هایی که داخل منزلشان گیاهان آپارتمانی پرورش می‌دهند، هنگام تعطیلات و مسافرت همواره نگران آبیاری آنها می‌شوند. برخی مسوولیت آبیاری را به همسایه‌ها و یا دوستان و آشنایان می‌سپارند؛ ولی بعضی دیگر که چنین امکاناتی را ندارند یا دوست ندارند این کار را به دیگران بسپارند، هنگام برگشتن از سفر با گیاهانی پژمرده روبه‌رو می‌شوند. از این‌رو بهتر است خانواده‌ها چند روش ساده آبیاری گیاهان آپارتمانی را هنگام سفر بدانند.

استفاده از سطل پر از آب، یکی از روش‌های آبیاری گیاهان آپارتمانی است. سطل یا لگنی را پر از آب در آشپزخانه یا حمام روی شیئی پایه‌دار با ارتفاع حدود 50 سانتی‌متر قرار دهید. گلدان‌ها را دورتادور ظرف پر از آب بپیچید. پارچه‌ای نخی به عرض حدود 5 سانتی‌متر با فیتیله‌های نخی را آماده کنید. یک سر آن را از کنار گلدان به داخل خاک فرو کنید و سر دیگر را در سطل پر از آب قرار دهید. به این ترتیب پارچه فیتیله نخی همواره آب را به خود جذب می‌کند و آب کم‌کم به داخل گلدان منتقل می‌شود. گردآوردن گیاهان در حمام نیز در این زمینه می‌تواند مفید باشد. پنجره‌های حمام را ببندید، وان یا ظرف بزرگی را از آب پر کنید تا رطوبت به حداکثر برسد و بعد تمام گیاهان را آبیاری کنید؛ به طوری که سیراب شوند. سپس آنها را در حمام قرار دهید. در صورت امکان از لامپ آفتابی یا زرد استفاده نکنید و درب حمام را ببندید. رطوبت زیاد تعرق را کاهش می‌دهد و چراغ سبب می‌شود انجام فتوسنتز به صورت محدود صورت گیرد. بیشتر گیاهان را می‌توان تا 2هفته در این شرایط نگاه داشت. تنها عیب این روش ایجاد شاخه ضعیف روی گیاهان قوی به دلیل نور کم است که وقتی گیاهان را به محل اصلی بازمی‌گردانید، می‌توانید شاخه‌های نامطلوب را هرس کنید.

پیچیدن گیاهان در کیسه‌های پلاستیکی روش دیگری است که برای نگهداری گیاهان می‌توان استفاده کرد. چون این کیسه‌های پلاستیکی سیستم بسته‌ای ایجاد می‌کنند که هیچ آبی از داخل آنها از دست نمی‌رود می‌توان برای تعداد زیادی گیاه از پوشش پلاستیکی لباس استفاده کرد؛ البته در این مورد نکات احتیاطی بسیار ضروری است.

گیاهان زیر پوشش را نباید در معرض نور خورشید قرار داد؛ زیرا نور خورشید هوای درون پلاستیک را گرم می‌کند و سبب آسیب گرمایی می‌شود. اما درخصوص گیاهان بزرگ که نمی‌توان آنها را درون پوشش پلاستیکی قرار داد، فقط گلدان را بپوشانید. به این صورت که پوشش پلاستیکی را در اطراف طوقه گیاه با نوار چسب تا حد امکان سست ببندید تا پلاستیک از تبخیر آب جلوگیری کند و بنابراین بخشی از رطوبت را حفظ کند. این روش یکی از مطمئن‌ترین روش‌های آبیاری گیاهان خانگی در هنگام سفر است. با این روش می‌توان یک ماه بیشتر گیاهان را نگهداری کرد.

پوشش دادن با استفاده از مالچ، یکی دیگر از روش‌های نگهداری از گیاهان است. گلدان را به طور کامل آبیاری کنید، سپس به قطر 3 تا 5 سانتی‌متر مالچ خرد شده در گلدان گیاهان آپارتمانی بریزید.

استفاده از ژل‌های نگهدارنده آب نیز می‌تواند برای نگهداری گیاهان استفاده شود. برای این کار مقداری ژل را داخل ظرف بریزید و آب را مرحله به مرحله اضافه کنید تا ژل به طور کامل از آب اشباع شود.

تا زمانی آب اضافه کنید که دیگر ژل آب را جذب نکند. مقداری خاک روی گلدان را بردارید و ژل را دورتادور گیاه به طور یکسان بریزید و مجددا خاک را به گلدان برگردانید.

گیاهان نیازهای خاص غذایی دارند. غذای گیاهان در 3شکل کلی عرضه می‌شود؛ شکل اول پودر یا مایعی حلال در آب است که با آب رقیق شده و روی گیاه یا خاک آن ریخته می‌شود.

شکل دوم غذای جامد است که این نوع کود به شکل میخ یا کپسول‌هایی فشرده در خاک فرو برده می‌شود و بتدریج مواد غذایی را آزاد می‌کند. شکل سوم، کود دانه‌ای است که این کود به شکل دانه‌های ریز، روی خاک اطراف ساقه پاشیده می‌شود و کم‌کم همراه با آب به داخل خاک نفوذ پیدا می‌کند. هنگامی که شاخ و برگ یک گیاه بیش از حد سنگین شود یا ریشه‌های آن از روزنه خروج آب بیرون بزند، زمان تعویض گلدان فرارسیده است. از این رو گیاه خود را به گلدانی که تنها کمی از گلدان قبلی بزرگ‌تر است منتقل کنید و هنگامی که گیاهی را از گلدان خارج می‌کنید، گلدان را با یک دست نگه دارید و با دست دیگر محکم ساقه‌ها را نگه دارید و گیاه را به آرامی بیرون بکشید.

باید دقت کرد گلدان یا ظرفی را انتخاب کنید که دارای روزنه خروج آب باشد. همچنین قرار دادن یک تکه توری روی روزنه خروج آب، موجب می‌شود خاک هنگام آبیاری از ته گلدان خارج نشود. از سوی دیگر برای گلدان‌های خود همیشه از خاک مخصوص گیاهان آپارتمانی استفاده کنید و آنها را با خاک باغچه پر نکنید.

در ابتدا مقداری خاک و ماسه ته گلدان بریزید و آن را خوب به پایین فشار دهید، گیاه را با احتیاط از گلدان قبلی خارج کنید، خاک اطراف ریشه‌های آن را بتکانید تا ریشه‌ها بتوانند بخوبی پخش شوند. گیاه را در گلدان جدید قرار داده و آن را کاملا از خاک پر کنید، اطراف آن را خوب فشار داده و محکم کنید و گیاه را کاملا آبیاری نمایید و اگر پس از تعویض گلدان، برگ‌های پایینی گیاه قهوه‌ای‌رنگ شدند، نگران نشوید و آنها را پس از خشک شدن به آرامی جدا کنید.

در ضمن اگر از گلدان کهنه قدیمی استفاده می‌کنید، قبل از جابه‌جایی گیاه، رسوبات قبلی آن را پاک کنید و در صورت استفاده از گلدان نو، آن را برای مدتی غرق آب کرده تا بدنه‌اش سیراب شود. برای جلوگیری از مسدود شدن سوراخ انتهایی گلدان بر اثر حرکت خاک به دلیل جریان آب، سطح سنگریزه یا گلدان شکسته‌ها را با مقداری پوشال یا شلتوک برنج بپوشانید تا راه خروج آب باز بماند. همچنین یک روز پیش از جابه‌جایی، گلدان محتوی گیاه را از آب اشباع کنید و هنگام تعویض، دست چپ خود را در پایین گلدان قرار داده و با وارونه و وارد کردن ضربه به گلدان، گیاه را خارج کنید. خاک‌های کهنه را بدون آن که به ریشه‌ها صدمه‌ای وارد شود، با یک میله یا مداد حذف کنید و سپس آن را درون گلدان جدید آماده شده قرار دهید و به آن خاک غنی و مرطوب اضافه کنید. در نهایت خاک گلدان را با چند لرزش و فشار دست متراکم نمایید.

حمیده‌سادات هاشمی