نیش مهم‌ترین و مشکل سازترین دندان

از آنجا که دندان نیش دایمی‌ در فک بالا معمولا آخرین دندانی است که به جای دندان‌های شیری رویش می‌یابد اگر به هر دلیلی مانند از دست رفتن دندان‌های شیری قبل از رویش دندان‌های دایمی‌ (در اثر پوسیدگی یا ضربه) یا بزرگ بودن اندازه دندان‌های دایمی‌ نسبت به اندازه فک، فضای کافی برای رویش آن وجود نداشته باشد، خارج از قوس دندانی می‌روید و حتی ممکن است منجر به نهفتگی آن شود. گاهی با وجود داشتن فضای کافی، این دندان در مسیر نادرست رویش یافته که می‌تواند موجب آسیب به ریشه دندان جلوی آن (دندان شماره 2) شود.

سن رویش این دندان در فک بالا در حدود 11 تا 12 سالگی و در فک پایین در 9 تا 10 سالگی است. بنابراین اگر نیش فک بالا در یک فرد 14 ساله هنوز رویش نیافته یا پس از رویش آن در یک سمت و گذشت 6 ماه اثری از نیش سمت مقابل نیست بایستی به دندانپزشک و ‌ترجیحا به متخصص ارتودنسی مراجعه کرد.

تقریبا در هیچ شرایطی نباید این دندان را کشید و امروزه در صورت بیرون زده و حتی نهفته بودن آن
تا حد امکان تلاش می‌شود توسط درمان ارتودنسی آن را در محل مناسب قرار دهند، زیرا هیچ دندانی نمی‌تواند جایگزین آن شود. در صورت نبود فضای کافی برای مرتب کردن آن معمولا دندان شماره 4 که در پشت آن قرار دارد کشیده می‌شود. در بعضی موارد با وجود تلاش برای بیرون آوردن آن توسط درمان ارتودنسی به دلیل موقعیت بسیار نامناسب آن در فک یا فک جوش بودن آن، بایستی کشیده شود و در صورت نهفته بودن هرگز نباید آن را در فک رها کرد زیرا ممکن است سبب ایجاد کیست و در موارد نادری تومور شود.

دکتر امین امینیان