فوریتهای پزشکی
ضربه به سر و عوارض آن (2)
هفته قبل از علائم ضربه به سر و روش تشخیص گفتیم. اما ضربه به سر با عوارضی همراه است که شناخت این عوارض باعث میشود تا زمانی که از واژه ضربه مغزی مطلع شدیم ناخواسته وحشتزده نشویم.بدترین عارضه خونریزی مغزی است. اگر بیماری به دنبال ضربه به سر دچار افت شدید هوشیاری شد، چه بیمار هوشیاریاش را مجدد بهدست آورد و یا در همان وضعیت ماند باید به این واقعه شک کرد. علائم بسیاری همچون تشنج، سردرد، فراموشی و استفراغ میتوانند از نشانههای این عارضه باشند. بسیاری از بیماران با این علائم هیچ خونریزیای را تجربه نمیکنند اما در اورژانس باید به بدترینها شک کرد.
عدهای از بیماران علیرغم این که در بررسی مغز با سیتیاسکن یافتهای ندارند اما دچار افت هوشیاری هستند. کشیدگی اعصاب مغزی علت این یافته میباشد. این بیماران ممکن است بدون عارضهای بهبود یابند. عدهای از آنها دچار عوارض شدید شده و حتی به زندگی نباتی (داشتن عملکرد طبیعی در قلب و تنفس اما فاقد عملکرد مغزی) برسند.عدهای از بیماران دچار تکان مغزی میشوند. این گروه ممکن است اختلال در حافظه و یا هوشیاری را تجربه کنند اما علائمشان بهبود مییابد ضمن آن که سیتیاسکن طبیعی دارند. تصور میشود که به دنبال ضربه به سر لحظهای عملکرد مغز آنها متوقف و مجدد برقرار شده است.تشنج از دیگر عوارض ضربه به سر است. عدهای از پزشکان برای کنترل و پیشگیری از آن مبادرت به تجویز داروهای ضدتشنج میکنند. اگر بیمار به دنبال ضربه دچار ضایعهای در مغز شده باشد که بتواند کانونی برای بروز تشنج باشد این داروها ممکن برای پیشگیری تا آخر عمر ادامه یابند.
شکستگی جمجمه گاهی تنها عارضه ناشی از ضربه است. زمان لازم برای جوش خوردن استخوان جمجمه بسته به سن بیمار از 3 ماه تا 3 سال متغیر است.عفونت ازعوارضی است که میتواند زخم سر، استخوان زیرین زخم و حتی مغز را گرفتار کند.
بیمارانی با خونریزی از بینی، کبودی دور چشمها و یا در پشت گوشها مستعد شکستگی قاعده جمجمه هستند. برای رویت شکستگی از سیتیاسکن بهره میگیریم. این بیماران ممکن است دچار علائمی همچون تب، سفتی گردن و سردرد شوند. این بیماران باید سریعا به اورژانس منتقل شوند و بررسی از نظر بروز عفونت در آنها صورت گیرد.تورم، قرمزی و خروج چرک از زخم و یا درد شدید در لمس از نشانههای عفونت زخم و یا استخوان زیرین زخم است. این بیماران نیز باید به مراکز درمانی انتقال داده شوند.
عدهای از مصدومان با این که مدتی از ترخیص آنها از بیمارستان میگذرد با این حال علائمی همچون تهوع، بیحوصلگی، اختلال در خواب و حافظه، پرخاشگری و حتی افسردگی در این بیماران مشاهده میشود.معمولا تا 90 درصد بیماران طی یک سال بهبود مییابند. در هر صورت وجود این علائم نیاز به پیگیری سرپایی توسط متخصص مغز و اعصاب را ضروری میکند.
علائم هشدار شامل تشنج، استفراغ، خوابآلودگی (به صورتی که نتوان براحتی بیمار را بیدار نمود)، نقص در حرکت یا درک حس در بخشی از بدن، سردرد افزایش یابنده و یا پخش شونده است.
دکتر بهروز هاشمی
متخصص طب اورژانس
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
