اصول پایه‌ای برخورد با مصدوم

اگر وسیله‌ای در اختیار نیست، کافی است که امتداد طبیعی ستون فقرات به کمک دو دست برقرار شود. در این روش دو دست فرد کمک رساننده در دو طرف سر و گردن قرار گرفته و از حرکت گردن ممانعت می‌کند.اگر گردن آسیب دیده دچار حرکت گردد ممکن است تنفس یکباره قطع شود. پس دقت کافی به گردن بسیار مهم و حیاتی است.

گام دوم، بررسی تنفس بیمار است. باز بودن راه هوایی شرط لازم برای تنفس است اما کافی نیست. برای تنفس مناسب نیاز به عضلات تنفسی و قفسه سینه با توانایی لازم برای دم و بازدم است. زمانی که مسیر هوایی باز است اما تنفس بیمار کافی نیست باید با روشی مانند تنفس دهان به دهان به بیمار کمک کرد.

اگر بیمار براحتی صحبت می‌کند، نشان از این است که هم راه هوایی و هم تنفس مناسبی دارد. بنابراین در این بیماران نیازی به بررسی بیشتر نیست و می‌توان وارد گام سوم رفت.

گام سوم، کنترل خونریزی است. برای کنترل خونریزی مهم‌ترین اصل فشردن محل خونریزی به مدت 10 دقیقه است. بستن پارچه یا هر وسیله‌ای در بالای محل خونریزی می‌تواند خونریزی‌های شدید را که به درمان موضعی پاسخ نمی‌دهد، کنترل نماید. این روش به دلیل قطع خونرسانی، حداکثر تا 30 دقیقه قابل استفاده است و نه بیشتر.

گام چهارم، مراقبت از ستون فقرات است. این گام عمدتأ در حین انتقال بیمار اهمیت پیدا می‌کند. آسیب‌های ستون فقرات به دلیل پنهان بودن نشانه‌ها دیرتر تشخیص داده می‌شود در حالی‌که عوارضشان شدیدتر است. حمایت از ستون فقرات با برقراری امتداد ستون فقرات و ممانعت از خم شدگی است.

اگر تخته‌ای بلند در دسترس باشد، می‌توان بیمار را با حفظ گردن در امتداد بدن، به روی آن گرداند و انتقال داد.

این 4 گام باید در هر بیمار حادثه‌دیده به صورت متوالی و منظم اجرا گردد.

دکتر بهروز هاشمی
متخصص طب اورژانس