حتی سریالهایی مانند «تفنگ سرپر» و «روزی روزگاری» را هم میتوان روایتی دیگرگونه از این مقطع تاریخی دانست. اکنون هم سریال «در چشم باد» در حال پخش از شبکه یک سیماست که روایت مسعود جعفریجوزانی را از تاریخ نشان میدهد. سریالهای «کلاه پهلوی» به کارگردانی دری، سرزمین کهن به کارگردانی کمال تبریزی، سالهای مشروطه به کارگردانی محمد ورزی و... را میتوان سریالهایی دانست که درباره تاریخ معاصر ایران در دست تولید هستند. در این مطلب نگاهی گذرا داریم به سریالهای سرزمین کهن و سالهای مشروطه.
سرزمین کهن از نگاه تبریزی
کمال تبریزی با ساخت سریال شهریار نشان داد که میتواند سریالهای تاریخی را به گونهای بسازد که با عموم مخاطبان ارتباط برقرار کند. بعد از موفقیت سریال شهریار در جذب مخاطب، شبکه 3 سیما ساخت سریال «سرزمین کهن» را با موضوع تاریخ معاصر ایران به تبریزی سفارش داد. تهیهکننده این سریال محمد مسعود است که تهیه سریالهایی مانند معصومیت از دست رفته را در پرونده کاری خود دارد. سال گذشته در همین روزها بود که سرزمین کهن کلید خورد و اکنون حدود یک سال از زمان ساخت آن میگذرد اما مسعود در این مدت خبر جدیدی از پیشرفت کارش به خبرنگاران نداده و عکس جدیدی هم در اختیار آنها نگذاشته است. شاید او تصمیم گرفته همه جذابیتهای سرزمین کهن را بگذارد برای زمان پخش این سریال. اما نکته جالب سرزمین کهن که از همان ابتدا نظر خبرنگاران را به سوی خود معطوف کرده بود این است که میترا حجار بازیگر نقش اصلی این سریال است. از یک سال و نیم پیش که این بازیگر بعد از مدتها اقامت به ایران برگشت زمزمه ممنوعیت کاری او هم به گوش میرسید اما حجار در فیلمهای شکار (رفیع پیتز)، آناهیتا (عزیزالله حمیدنژاد) و سریال سرزمین کهن بازی کرد. با این حال مدتی قبل ممنوعیت کار برای حجار رسما اعلام شد. حالا معلوم نیست که با این خبر بر سر فیلمهای شکار و آناهیتا چه بیاید اما درباره سریال سرزمین کهن دو اتفاق میتواند رخ دهد یا اینکه تا زمان پخش این سریال مساله حجار حل شود و یا تلویزیون راهش را از سینما سوا کند و اعلام کند که این بازیگر در تلویزیون مشکلی ندارد. از طرفی امکان این هم هست که معاونت سینمایی تا قبل از آغاز جشنواره فیلم فجر مشکل حجار را حل کند تا دو فیلم ذکر شده بتوانند در جشنواره به نمایش درآیند.
داستان سریال سرزمین کهن مانند سریال در چشم باد در سه فاز روایت میشود. شخصیت اصلی این سریال که مقطع تاریخی 1320 تا پیروزی انقلاب اسلامی را روایت میکند پسر بچهای به نام رهی است که بعد از بمباران دهکدهای در زمان جنگ جهانی دوم همراه مادرش به تهران میآیند. او به واسطه حمایت یک خانواده تودهای دوران کودکی و خردسالی را سپری میکند، بزرگتر که میشود اتفاقاتی او را به دربار میبرد و سالهایی را هم در آنجا میگذراند و بعد به یک خانواده مذهبی میپیوندد. به این ترتیب جریانهای سیاسی، اتفاقات دربار و شکلگیری انقلاب اسلامی با بزرگ شدن این کودک تصویری میشود. بازیگر نقش رهی در کودکی را علی شادمان بازی میکند. بازیگری که به واسطه بازی در فیلم «میم مثل مادر» به دنیای بازیگری پیوست. از دیگر بازیگران سرزمین کهن میتوان به ثریا قاسمی، الهام حمیدی، حسین محجوب، پژمان بازغی، بیتا فرهی، هنگامه قاضیانی، فرهاد قائمیان، امیر آقایی، پرویز پورحسینی و... اشاره کرد. فیلمنامه سرزمین کهن را علیرضا طالبزاده نوشته است که پیش از این فیلمنامه «دوران سرکشی» را برای تبریزی نوشته بود.
شبکه2 آماده برای دهه فجر
شبکه 2 سیما خود را آماده کرده است تا با آغاز دهه فجر سریال «سالهای مشروطه» را به روی آنتن بفرستد. این سریال را محمد ورزی کارگردانی کرده است که در سالهای گذشته سریالهای عمارت فرنگی و پدر خوانده را در دهه فجر به پخش شبکه 2 رسانده است. ورزی در سریال سالهای مشروطه سالهای حکومت ناصرالدین شاه تا انقلاب مشروطه را روایت میکند. درباره این مقطع از تاریخ تاکنون سریالهایی مانند «امیرکبیر»، «مدرس» و...ساخته شدهاند که سریال امیرکبیر را بسیاری از مخاطبان نسل دوم انقلاب به یاد دارند. در این سریال سعید نیکپور نقش امیرکبیر را بازی میکرد، ایرج راد ایفاگر نقش ناصرالدین شاه بود و فخری خوروش بازیگر نقش مهد علیا بود. در سریال سالهای مشروطه بار دیگر ایرج راد را در کسوت ناصرالدین شاه خواهیم دید. اما خوروش در این سریال نیست که مهد علیا (مادر ناصرالدین شاه) را در ذهن مخاطبان جاودانه کند و به جای او آزیتا حاجیان رخت مهدعلیا را پوشیده تا روایت خود را از این زن که باعث عزل امیرکبیر و کشته شدن او شد، برای مخاطبان امروزی سریالهای تاریخی بگوید. جمشید مشایخی هم بار دیگر در سریال سالهای مشروطه زیر دست گریمور نشسته تا او را بار دیگر به شکل کمالالملک درآورد تا این بازیگر خاطرات خود را از حضور در فیلم «کمال الملک» ساخته زندهیاد علی حاتمی مرور کند. محمد مطیع هم در سریال سالهای مشروطه نقش اتابک را بازی میکند. مطیع سال گذشته در سریال عمارت فرنگی نقش «ریپورتر» را برای ورزی بازی کرد. از انتخابهای جالب ورزی در سریال جدیدش انتخاب حسام نوابصفوی برای بازی در نقش جمالالدین اسدآبادی است. از دیگر بازیگران سالهای مشروطه میتوان به اکبر عبدی، رضا رویگری، زهیر یاری، داریوش کاردان، فرخ نعمتی، جمشید جهانزاده و... اشاره کرد.
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم