جای خالی نمایشگاه تخصصی کتاب حوزه دین

در این که در کنار هر فعالیت فرهنگی، هنری و علمی نمایشگاهی از آثار مکتوب آن حوزه هم برپا می‌شود و کم و کیف آن چگونه است، بحثی نیست، اما در حوزه دین که یکی از مهم‌ترین حوزه‌های فرهنگ مکتوب کشور ماست و میزان تولید در این عرصه قابل توجه بسیار است و از همین رو بخش عمده‌ای از اعتبارات بخش فرهنگ هم به این بخش اختصاص می‌یابد انتظاری فراتر از یک نمایشگاه حاشیه‌ای می‌طلبد.

بخش مهم و عمده‌ای از تولیدات بخش نشر کشور در هر سال از سوی ناشران حوزه دین منتشر و عرضه می‌شود و این حوزه با حوزه پرطرفدار ادبیات در رقابت تنگاتنگ است و بنابراین اختصاص بخش عمده‌ای از نمایشگاه بین‌المللی قرآن کریم به آن به نظر نمی‌آید که زیاده‌خواهی باشد.

هر ساله نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران با عرضه هزاران عنوان کتاب در تمام حوزه ها در اردیبهشت ماه برگزار می‌شود و تمام ناشران حوزه‌های مختلف به نمایش و عرضه آثار خود می‌پردازند. این نمایشگاه به دلیل عرضه تمام آثار مکتوب در یک جا، گستردگی فعالیت‌ها و حضور ناشران و مردم و امکانات محدود حضور مناسب ناشران در محل‌های موجود برپایی مجال عرض اندام حوزه‌ها به طور خاص وجود ندارد و بسیاری از ناشران از دیده نشدن در نمایشگاه به دلایل مختلف گلایه دارند. بر این اساس بسیاری از فعالان برپایی نمایشگاه‌های تخصصی هر حوزه در طول سال و جدای از نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران را یکی از راه‌های دیده شدن بیشتر هر حوزه از یک سو و مجال بیشتر مخاطبان برای انتخاب وخرید آثار مورد نیاز می‌دانند.

در این سال‌ها نمایشگاه‌های تخصصی کتاب‌های دانشگاهی، نمایشگاه کتاب‌های ناشران خارجی حوزه دانشگاهی و کتابخانه‌های تخصصی، طرح برپایی نمایشگاه تخصصی کتاب کودک که تنها یک‌بار در کرمان برگزار شد و چندین نمایشگاه تخصصی دیگر که از سوی تشکل‌های آنان مطرح شده از این جمله بوده است. حوزه دین نیز از این جمله است که تمام فعالیت‌هایش به نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران به صورت عام و نمایشگاه بین‌المللی قرآن به صورت خاص خلاصه می‌شود. این نمایشگاه می‌تواند در صورت برنامه‌ریزی و سیاستگذاری اصولی به یکی از بزرگ‌ترین نمایشگاه‌‌های تخصصی کتاب حوزه دین و بویژه حوزه قرآن و معارف دست کم در جهان اسلام تبدیل شود. به هر حال و در شرایطی که جهان فرهنگی سمت و سوی تخصصی به خود گرفته و هر حوزه‌ای فعالیت‌های خود را به صورت تخصصی دنبال می‌کند در حوزه دین نیز می‌توان برای چنین ساختاری فکری کرد.

البته این امر با برنامه‌ریزی گسترده‌تر برای جهت‌دهی فعالیت ناشران و مخاطبان به صورت همزمان در راستای تولید آثار جدی و عمیق و اثرگذار می‌تواند محقق شود.

غلامرضا معصومی