جهش کم سابقه شاخص‌های بورس

به گزارش خبرنگار ما، پس از پایان معاملات دیروز بازار سهام مشخص شد، شاخص کل بورس به تنهایی 593.3 واحد افزایش یافته که معادل 5.12 درصد رشد را نشان می‌دهد.

همچنین عدد شاخص کل به 11 هزار و 576 رسید. برای درک این ارقام کافی است بدانیم نوسان روزانه شاخص کل بورس معمولا بین 10 تا 20 واحد است و لذا جهش 593 واحدی در تاریخ بازار سرمایه کم‌سابقه بلکه بی‌سابقه می‌نماید. همچنین سایر شاخص‌‌های بورس نیز رشد قابل توجهی داشتند به طوری که شاخص شناور آزاد که بتازگی و از دیروز به تابلوی بورس اضافه شده با 427.3 واحد رشد به عدد 13 هزار و 867 رسید.

شاخص بازار اول نیز 588.5 واحد رشد، شاخص بازار دوم 91 واحد رشد، شاخص صنعت 557.4 واحد رشد و شاخص 50 شرکت فعال‌تر بورس 4.5 واحد رشد را تجربه کرد.

این رشد شاخص‌ها تحت تاثیر واگذاری نخستین سری عرضه سهام شرکت مخابرات ایران با نماد اختصاری «اخابر» رخ داد. دیروز 136 میلیون و 124 هزار و 954 سهم این شرکت در بازار سرمایه معامله شد. آخرین قیمت کشف شده و عدد از این سهام 218 تومان و 2 ریال بوده است. این سهام تا پایان معاملات دیروز در صدر شرکت‌هایی که بیشترین افزایش قیمت را در بورس داشته‌اند، قرار گرفت و توانست به تنهایی 7/518 واحد عدد شاخص بورس را تحت تاثیر قرار دهد. اگر نگاهی به آمار معاملات دیروز بورس بیندازیم خواهیم دید که در کل 256 میلیون سهم مورد معامله قرار گرفته که با این حساب سهام شرکت مخابرات ایران بیش از نیمی از این معاملات را به خود اختصاص داده است.

همچنین نگاهی به حرکت نمودار شاخص کل بورس نشان می‌دهد که حرکت شاخص در ساعت 30/8 صبح تا اوایل 11 عادی بوده، اما از این ساعت به بعد جهش بسیار بزرگی را تجربه کرده و اگرچه این جهش در ساعت‌های بعدی معاملات کمی کاهش یافته، اما در سطح عدد 11 هزار و 570 با نوساناتی اندک باقی مانده است.

با این حال دومین شوک قیمتی مخابرات به بورس در راه است و قرار است 18 شهریور ماه جاری این شرکت بزرگ‌ترین معامله تاریخ بورس را با فروش 9/22 میلیارد سهم رقم بزند و به این ترتیب 80 درصد سهام این شرکت به بخش خصوصی واگذار شده و 20 درصد دیگر به عنوان سهام مدیریتی در دست دولت باقی می‌ماند، چرا که این شرکت یکی از شرکت‌های صدر اصل 44 قانون اساسی است.

واگذاری بخشی از سهام شرکت مخابرات ایران در روز گذشته هر چند توقع قیمتی این شرکت را برآورده نکرد و با وجود انتظار قیمت 220 تومانی برای هر سهم آخرین قیمت فروش این سهام به 218 تومان محدود شد، اما جنب و جوشی که در بورس ایجاد کرد، طوری است که امیدواری را به بسیاری از فعالان و سرمایه‌گذاران خود بازگردانده است. به خاطر داریم که بورس اوراق بهادار تا همین 2 هفته پیش روزگار خوبی نداشت و گاهی کاهش شاخص‌های آن به 50 واحد هم می‌رسید. همچنین تعدادی از شرکت‌ها در آستانه سقوط به تابلوی دوم بورس بودند و جو روانی حاکم بر بازار با سرمایه‌گذاری جدید و تشکیل صف خرید برای سهام چندان همخوانی نداشت.

اما عرضه سهام مخابرات رونقی در بورس ایجاد کرده که امید می‌رود با تداوم آن امید به آینده را به سرمایه‌گذاران برگردانیده و کسانی که با بورس قهر کرده بودند دوباره راهی تالار شیشه‌ای خیابان حافظ شوند.

بویژه آن که بحران جهانی اقتصاد کم‌کم رو به پایان است و شرکت‌های بورسی که تحت تاثیر غیرمستقیم یا مستقیم اثر این بحران، ارزش سهامشان را از دست داده بودند، شاهد روزهای بهتری باشند.با این حال برخی کارشناسان اقتصادی به رشد اخیری که در بازار سرمایه اتفاق افتاده خوشبین نیستند و آن را نوعی حباب قیمتی تصور می‌کنند. به زعم آنان این رشد شاخص‌ها این تلقی نادرست را در سرمایه‌گذاران ایجاد می‌کند که تمام سهام شرکت‌های حاضر در بورس رشد قیمت داشته‌اند و لذا میل به سمت خرید سهامی که حتی ضرر رسمی هم اعلام کرده‌اند، افزایش می‌یابد و چنین حرکتی ممکن است رشد آهسته، اما پیوسته بازار سهام را با چالش جدی مواجه کند.

نصرالله برزنی کارشناس بازار سرمایه در این باره به خبرنگار ما می‌گوید: برقراری ارتباط میان واگذاری عمده سهام مانند آنچه درباره مخابرات شاهد آن هستیم با رشد شاخص‌ها تحت شرایط خاصی منطقی است و آن شرایط چنین است که سرمایه‌گذار احساس می‌کند خریدار جدید توانایی افزایش سوددهی شرکت را دارد که درباره مخابرات هنوز چنین اطمینانی حاصل نشده است، بنابراین به رشد شاخص ناشی از آن نیز هنوز نمی‌توان اعتماد کرد.

وی می‌افزاید: تقریبا از اول امسال بازار سرمایه شاهد رشد معقول و آهسته و پیوسته قیمت‌ها بود که این روند تا پایان تیرماه ادامه داشت. این حرکت پس از 5/4 سال رکود و کاهش قیمت‌ها در بورس غنیمتی به شمار می‌رفت، اما در مردادماه با عرضه سهام شرکت حفاری شمال توسط سازمان خصوصی‌سازی، بازار با رشد غیرطبیعی مواجه شد که کارشناسان را از ایجاد حباب قیمتی و سپس شکسته شدن و تبعات آن که همان بی‌اعتمادی و خروج سرمایه از بازار است، نگران کرد.

وی اظهار می‌کند: بعد دیگر نگرانی آن است که عرضه شتابزده سهام مخابرات این حباب را بزرگ‌تر کند. اکنون این تلقی در میان برخی سرمایه‌گذاران هست که کل سهام موجود در بازار رشد قیمتی داشته یا خواهند داشت.

مثلا شما به سهام شرکت صدرا نگاه کنید. با وجود آن که این شرکت رسما اعلام کرد سال آینده ضرر می‌دهد، بازهم تقاضا برای سهام آن وجود دارد یا شرکت مخابرات 20 تومان سود را برای قیمت سهامش که دیروز تا 245 تومان هم بالا رفت، اعلام کرده که به نظر بسیاری تحلیلگران سود زیادی در مقایسه با قیمت نیست. درباره حفاری شمال هم که عرض کردم، این شرکت در مقایسه با قیمت 140 تومانی‌اش فقط 5 تومان سود اعلام کرده که در لب مرز به نظر می‌رسد.

وی می‌افزاید: با توجه به این شواهد حدس می‌زنم حرکت‌های شتابزده‌ای وجود دارد که ارزش بازار را به طور غیرطبیعی بالا ببرد و این‌گونه القا کند که ارزش تمام سهام رشد کرده است. لذا سرمایه‌گذاران به سراغ خرید سهام دیگر می‌روند غافل از آن که سودی در کار نیست و لذا حباب قیمتی بعد از مدتی شکسته می‌شود و همان حرکت آهسته و پیوسته رشد بورس متوقف می‌شود.

وی تصریح کرد: به عقیده من برخی سرمایه‌داران یا دلالان شایعه رشد تمام سهام بازار را پراکنده کرده‌اند و درصدد انحراف افکار سهامداران هستند. باید جلوی این حرکت را گرفت تا حرکت رو به جلوی بازار در بلندمدت ضربه نخورد. این است که رشد شاخص‌های دیروز رشدی غیرطبیعی است که به جای خوشحالی باید با نگرانی به آینده آن نگریست.