از سومی تا هفتمی؛ جایگاهمان همین است؟

علاوه بر این، تیم 2 سال پیش جوانان ایران هم با هدایت کارخانه، عنوان سومی دنیا را پس از برزیل و روسیه به دست آ‌ورده بود.

اردوهای تدارکاتی عالی در روسیه و برزیل جای باقی ماندن هیچ‌گونه نقصی در تیم باقی نگذاشته بود و 3 پیروزی درخشان و قدرتمندانه ایران در آغاز مسابقه‌ها بر تیم‌های بلژیک، چین و مصر بعلاوه پیروزی قاطع بر آرژانتین در دیدار تدارکاتی پیش از شروع بازی‌ها، انتظار عمومی ایرانی‌ها برای قهرمانی را جهانی کرد و همگان را در انتظار تماشای دیداری جذاب میان ایران و برزیل گذاشت، ولی با شروع مرحله دوم بازی‌ها و متعاقب سفر رئیس فدراسیون والیبال به هند برای همراهی تیم جوانان، فتیله شعله درخشان این تیم بسرعت پایین آمد و تیم ما به زنگ تفریحی برای حریفان (بجز تیم آمریکا)‌ تبدیل شد.

این تیم در حالی با افول جدی روبه‌رو شد که فرهاد قائمی، ستاره چپ دست و شماره 8 تیم ایران، چهره‌ای به یادماندنی از خود در این دوره باقی گذاشت و عنوان بهترین مهاجم (اسپوکر)‌ را به دست آورد.

آنچه در پی می‌آید دیدگاه 2 تن از کارشناسان در مورد چرایی افول عجیب تیم جوانان ایران در مسابقه‌های پونای هند است. البته به گفته سعید درخشنده، دبیر فدراسیون والیبال، این فدراسیون هم به صورت پیگیر به جستجو در مورد دلایل واقعی این ناکامی خواهد پرداخت.

معمری:‌ تغذیه، معضلی برای ما شد

علیرضا معمری، سرمربی تیم والیبال پیکان و از کارشناسان معتبر والیبال ایران معتقد است هرچند والیبال پیشرفت خوبی در دنیا کرده است، ولی تیم ایران باید نتایج بهتری از مسابقه‌های قهرمانی جوانان جهان می‌گرفت. معمری جدا شدن 2 بازیکن کلیدی تیم و نرسیدن آنها به مسابقه‌های قهرمانی جوانان جهان در هند را عامل مهمی برای نتیجه نگرفتن این تیم می‌داند. معمری می‌گوید این 2 بازیکن بیش از 2 سال مرتب با تیم تمرین کرده بودند. در ورزش والیبال جدا شدن ناگهانی 2 بازیکن کلیدی تغییرات و اتفاقات زیادی را می‌تواند به وجود آورد و دست مربی را کاملا خالی کند.

معمری در کنار این دلیل اصلی، دلایل دیگری را هم برای ناکامی تیم والیبال جوانان ایران در هند برمی‌شمرد، از جمله این‌که تیم ایران برای دفاع از عنوان سومی دوره قبل یا حتی بهبود آن عنوان، راهی هند شد و وقتی نتوانست در این حد خود را نشان دهد یکباره تیم به گسیختگی ذهنی  روحی سنگینی رسید که مقابله با این احساس و بازگشت ساختار تیم، کار کاملا دشواری بود که چندان امکان‌پذیر نشد. یعنی سرنخ از دستمان رها شد و نتوانستیم آن را دوباره به دست بگیریم. معمری که سابقه سرمربیگری تیم ملی پاکستان را هم در کارنامه خود دارد با توجه به شناختش از شرایط شبه‌قاره هند گفت: تحمل غذاهای متفاوت با مذاق ایرانی در کشور هند کار بسیار دشواری است که مشکلات تغذیه‌ای برای بازیکنان ما به وجود آورده بود. من به خاطر دارم اوایل حضورم در پاکستان، دچار بیماری تغذیه‌ای شده بودم تا این‌که آنها ناچار شدند آشپزی اختصاصی در اختیارم قرار دهند. متاسفانه تامین تغذیه کامل تیم، متناسب با ذائقه ایرانی هم از معضلات مهم تیم ما در پونای هند بود.

معمری مشکل افت بدنی را دلیل اصلی افت تیم ما در مسابقه‌های جهانی جوانان ندانست و گفت ممکن است پیک (دوران اوج)‌ آمادگی بدنی در دور اول مسابقه‌ها وجود داشته و بعد بازیکنان از دوران اوج خارج شده باشند، ولی نگاهی به بازی‌های تیم ایران در مرحله دوم به بعد نشان می‌دهد بدن بازیکنان، آمادگی لازم را داشت، ولی انگیزه‌ها و شرایط روانی تا حد زیادی فروکش کرده بود که باید دید واقعا چه اتفاق‌ها و ماجراهایی حول تیم وجود داشته که چنین رویدادی به وجود آمده است؟ افزون بر آن، امروز در والیبال دنیا، آنالیز اهمیت بسیار زیادی پیدا کرده و تیم‌ها در مراحل بالای رقابت‌های جهانی جوانان، با شناختی کافی و کامل در برابر تیم ما قرار گرفته و با طرح‌های صحیح، جلودار تیم ما می‌شدند. امروز اگر تیمی با تاکتیک‌های محدود و کم‌تعداد در حمله و دفاع ظاهر شود خیلی سریع شناسایی می‌شود و بدل می‌خورد. تیم‌های حاضر در آن مسابقه‌ها هر یک در هر چرخش توپ 3 تا 4 تاکتیک مختلف را اجرا می‌کردند، در حالی که در دور اول مسابقه‌ها، برای رو نشدن دستشان از تاکتیک‌های کمتری استفاده می‌کردند.

وی در عین حال تاکید می‌کند: نیازمند برنامه‌های بلندمدتی برای حفظ و ارتقای جایگاه جهانی والیبال خود هستیم. شاید 8 یا 9 سال پیش برای انتخاب تیم ملی نوجوانان یا جوانان کانون‌های مختلف پرورش والیبال در سراسر کشور وجود داشت و بازیکنان ملی‌پوش ما از بین 500 نوجوان یا جوان بلندقامت انتخاب می‌شدند، ولی اکنون کمیت در این زمینه کاهش پیدا کرده و دیگر امثال محمدکاظم، معمری، زرینی، موسوی و... در چنین کانون‌هایی ساخته نمی‌شوند، همچنان که هنوز باشگاه‌های ما به کار سازندگی نمی‌پردازند. باید در کنار حفظ تیم‌های ملی خود با صرف بودجه‌ای کم، دوباره کانون‌های پرورش بازیکنان را در سراسر کشور فعال کنیم تا مربیان تیم‌های ملی پایه، دست بازی در انتخاب بازیکنان داشته باشند و با جدا شدن 2 بازیکن کلیدی به مشکل فاصله زیاد نفرات اصلی با ذخیره‌ها برخورد نکنند.

برقی: جایگاه واقعی‌مان پنجم تا هشتمی است

عباس برقی، دیگر کارشناس والیبال و مربی پیشین تیم ملی معتقد است تفاوت زیادی میان تیم فعلی جوانان و تیم دوره پیش که به مقام سوم جهان رسید وجود ندارد و صرفا قرعه، تکلیف رتبه جهانی ما را در هر 2 دوره اخیر مشخص کرده است. به این ترتیب که در دوره گذشته ما به قرعه مناسب‌تری برخورد کرده بودیم و اگر در آن دوره هم مثل مسابقه‌های امسال در گروهی دشوار قرار می‌گرفتیم شانس صعود به جمع 4 تیم برتر دنیا را از دست می‌دادیم. به اعتقاد این کارشناس والیبال، جایگاه واقعی ما در سطح جوانان جهان، همین پنجم تا هشتمی است و در دوره گذشته نتایجی استثنایی برایمان رقم خورده است. برقی که خود تا چند ماه پیش مربی این تیم بوده از باخت 3 بر صفر ایران در مقابل تیم بلژیک که تیم ایران در نخستین روز، این تیم را 3 بر صفر بوده بود کاملا شگفت‌زده شده است، اما در عین حال با چند فرضیه به تحلیل آن می‌پردازد و می‌گوید: شاید به دلیل پیروزی 3 بر صفر روز نخستمان، برای بار دوم این تیم را دست‌کم گرفته باشیم. ممکن است بازی سخت و 5 گیمی نخست ما با آمریکا  که روز قبل از مسابقه دوم با بلژیک انجام شد  توان تیم ما را برای رویارویی با آن حریف اروپایی کاهش داده باشد یا شاید اتفاقاتی در آنجا برای تیم رخ داده باشد که من به دلیل دوری از تیم و مسابقه‌ها از آن بی‌اطلاع هستم، اما در هر صورت باید از کنار این موضوع براحتی نگذریم، آن را بررسی کنیم و به جواب معقولش برسیم.

برقی در مورد غیبت 2 بازیکن کلیدی تیم جوانان در مسابقه‌های قهرمانی جوانان جهان و تاثیر آن بر عملکرد تیم ایران می‌گوید: مجتبی شبان از لحاظ دریافت، بهترین یار و کاپیتان تیم ما بود، ولی نکته اینجاست که او از سفر سال گذشته تیم به قزاقستان هم به دلیل بروز مشکلات خروجی بازماند، اما در طول این یک سالی که برای رفع مشکلات او فرصت بود کاری انجام نشد یا فردی جایگزین او نگردید تا تیم از قبل تکلیف خود و نفراتش را بشناسد و روز آخر ناچار به تغییر اجباری نفرات خود نشود.

برقی با توجه به این که دیدارهای تیم جوانان ایران در مسابقه‌های هند، گیم‌های زیادی را شاهد نبود و اغلب در 3 یا 4 گیم به پایان می‌رسید تاثیر افت بدنی در مسابقه‌های این تیم را در حد کامل ارزیابی نکرد.

سید علیرضا چاوشیان‌فر