زیست‌فناوری ایران، زیر ذره‌بین

این علم در دانشگاه‌های معروف و لابراتوارهای بزرگ کشور‌های پیشرفته جهان در حالی هر روز شاهد خلق فناوری‌های نوین است که متاسفانه در کشور ما عملا تحت حمایت تشکیلات خاصی نیست و در این عرصه، هیچ حمایتی از جانب سازمان‌های مرتبط صورت نمی‌گیرد و بیشترین توسعه و گسترش این فناوری به دلیل انگیزه‌های شخصی بوده و از طریق محققان و پژوهشگران با بودجه‌های خیلی کم شروع شده است.

از طرف دیگر، قوانین موجود در حوزه بیوتکنولوژی کاستی‌های فراوانی دارد. در حال حاضر، از جمله بسترهای قانونی موجود در این زمینه قانون ایمنی زیستی، لوایح شرکت‌های دانش بنیان و نیز حفاظت از ذخایر ژنتیک است.

قانون دیگری نیز به نام قانون منع مداخله کارکنان دولتی مطرح است که به گفته دکتر ملبوبی، رئیس انجمن بیوتکنولوژی ایران، کاری جز بازدارندگی و جلوگیری از پیشرفت در زمینه‌های مختلف زیست‌فناوری نمی‌کند و به علت نقص در قوانین فروش و ثبت اختراعات از سوی کارکنان دولت، افرادی که به نوآوری جدیدی دست می‌یابند، آن را به خارج از ایران برده، به نام بیگانگان ثبت می‌کنند یا آن را بایگانی کرده، به مرحله تولید تجاری نمی‌رسانند.

همه این کاستی‌ها موجب شد انجمن بیوتکنولوژی جمهوری اسلامی ایران با همکاری معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری، ستاد توسعه زیست‌فناوری کشور و شهرداری تهران و حمایت دانشگاه‌ها، دستگاه‌ها و موسسات علمی و تحقیقاتی خصوصی و دولتی فعال در زمینه بیوتکنولوژی در کشور، ششمین همایش ملی بیوتکنولوژی جمهوری اسلامی ایران را با دعوت از نخبگان، دانشمندان و دانشجویان فعال در زمینه‌های مختلف تخصصی بیوتکنولوژی کشور از فردا تا 24‌مردادماه برگزار شود.

بیش از 1500 نفر در این همایش شرکت کرده‌اند و 60 عضو کمیته علمی و 200 عضو کمیته داوری بر روند اجرایی آن نظارت می‌کنند. از مهم‌ترین اهداف این همایش ملی دوسالانه، ایجاد فضای تعامل و هم‌اندیشی علمی بین محققان رشته‌های مختلف زیست‌فناوری؛ ارائه آخرین دستاوردهای علمی و فناوری از سوی محققان عرصه‌های مرتبط با زیست ‌فناوری و انعکاس نتایج تحقیقات انجام شده در زمینه‌های مختلف زیست‌فناوری (کشاورزی، صنعت ، پزشکی، دارویی و محیط‌زیست) به بخش‌های اجرایی و بهره‌برداران مربوطه عنوان شده است، ضمن آن که جلب توجه اندیشمندان و سیاستمداران نظام به اهمیت زیست‌فناوری و ضرورت استفاده از این فناوری و بررسی چالش‌ها و ارائه راهکارهای توسعه زیست‌فناوری در کشور از مواردی است که قرار است در این همایش به آنها توجه شود.

در ضمن پیشرفت در عرصه‌های مختلف زیست‌فناوری در درجه اول، مستلزم سرمایه‌گذاری در این بخش است و از طرف دیگر و به گفته دکتر جلالی، دبیر علمی همایش، این گردهمایی قادر به برقراری ارتباط بین صنعت و تحقیقات است.

در همین ارتباط و در حاشیه همایش، فن بازار بیوتکنولوژی با حضور شرکت‌های خصوصی برگزار می‌شود که هدف از برگزاری آن، معرفی قابلیت‌های زیست‌فناوری در جهت تبدیل ایده به محصول، اشتغالزایی و گسترش شرکت‌های دانش‌بنیان در زمینه زیست‌فناوری کشور است.

بهاره صفوی