ماشین‌هایتان را بیرون نیاورید

نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران برای خیلی‌ها نوستالژیک است. بعد از گذشت بیست و دو دوره از برگزاری‌اش، خیلی‌ها با این‌که دیگر از آن بازدید نمی‌کنند، اما اردیبهشت ماه در کنار همه گل و بلبل‌ها و هوای خوبش، برایشان با خاطره بوی کتاب‌های تازه، سالن‌های بزرگ نمایشگاه، جمعیتی که نایلون بدست از لابه‌لای غرفه‌ها می‌گذرند، بوی سیب زمینی‌های سرخ شده و... همراه است.

اگر بخواهم اخبار نمایشگاه را در یک پاراگراف اعلام کنم باید بگویم، نمایشگاه کتاب امسال در فضایی به مساحت 120 هزار مترمربع در مصلای تهران برگزار خواهد شد. در نخستین روزهای بهار، ستاد اجرایی نمایشگاه در مصلا مستقر شده و آماده‌سازی نمایشگاه در محوطه مصلا و بخش‌های شبستان و رواق‌ها، سرعت گرفته است. امسال همه غرفه‌ها به دستگاه‌های کارت خوان مجهز می‌شوند و اکنون مرکز 27هزار شماره‌ای مخابرات ویژه دستگاه کارت‌خوان، در محل نمایشگاه مستقر است.

محوطه بزرگی که محل دائمی برگزاری نمایشگاه‌های بین‌المللی در تهران نامیده می‌شد، سال‌های بسیاری از این‌که ده روز از اردیبهشت‌ماه هر سال را پذیرای کتاب‌ها و کتاب‌خوان‌ها بود به خودش می‌بالید و حالا سومین سالی است که نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران بساطش را از آنجا جمع کرده و در مصلی بزرگ، امام خمینی برگزار می‌شود.

البته این جابه‌جایی در زمان خود جنجال‌ها، مخالفت‌ها و موافقت‌های زیادی را به همراه داشت. با این‌که خیلی‌ها مخالف انتقال نمایشگاه از محل قبلی خود به جای دیگری بودند بالاخره تیم موافق انتقال، موفق شد و حالا سومین سالی است که مصلی تهران هر سال در اردیبهشت‌ماه علاقه‌مندان به کتاب را به خود می‌پذیرد.

پیش به سوی نمایشگاه با اتوبوس

اما برای رسیدن به نمایشگاه چه باید کرد؟ مصلی بزرگ امام خمینی که تقریبا در مرکز تهران واقع شده است با نزدیکی به ایستگاه‌های اتوبوس و مترو امکان جابه‌جایی آسان را بریتان فراهم می‌آورد. علاوه بر آن کمیته رفاهی نمایشگاه کتاب هم اتوبوس‌های ویژه‌ای را برای انتقال بازدیدکننده‌ها از نقاط مختلف شهر به محل نمایشگاه در نظر گرفته است. بر اساس اعلام این کمیته پنج مسیر انتقالی مردم به بیست و دومین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران در نظر گرفته شده است. برای جلوگیری از بار ترافیکی و تسهیل در رفت و آمد، بازدید کنندگان با همکاری شرکت اتوبوسرانی تهران و حومه تعدادی اتوبوس از روز شانزدهم تا 26اردیبهشت علاقه‌مندان به کتاب را به محل نمایشگاه جابه‌جا خواهند کرد.

میدان‌های انقلاب، آزادی، صنعت، راه آهن و پایانه خاوران به مقصد نمایشگاه و بالعکس، مسیرهای اعلام شده برای استفاده از اتوبوس‌های شرکت واحد هستند. درحال حاضر برای هر مسیر حدود پانزده اتوبوس در نظر گرفته شده است و هزینه رفت و آمد برای هر نفر دویست تومان اعلام شده است. همچنین ظرفیت اتوبوس‌هایی که مسیر آنها از اطراف مصلای تهران عبور می‌کنند، در روزهای نماشگاه، افزایش پیدا خواهد کرد.

2000 ناشر

امسال بیشتر از 55 هزار متر مربع از فضای مصلای بزرگ تهران، برای بیش از 2000 ناشر داخلی و خارجی غرفه‌بندی شده و فضا برای غرفه‌های ناشران داخلی در نمایشگاه 15 درصد و برای ناشران خارجی 5‌‌درصد نسبت به سال گذشته افزایش یافته است. از امکانات جالب توجه نمایشگاه امسال نصب بالابرهای ویژه‌ای، برای دسترسی آسان و رفاه حال معلولان، ‌جانبازان و سالمندان به طبقه دوم شبستان نمایشگاه پیش‌بینی شده است. علاوه بر آن در کنار سالن شبستان، در دیگر سالن‌ها نیز استراحتگاه‌هایی برای مراجعه‌کنندگان پیش‌بینی شده است. خودتان خوب می‌دانید، بازدید از نمایشگاه کتاب تهران کاری نیست که بشود یکی دو ساعته سر و تهش را هم آورد. پس قبل از هر چیز محل‌های استراحتش را شناسایی کنید تا بعد از چند ساعت راه رفتن در میان غرفه‌های پیچ در پیچ نمایشگاه در حالی که عرق از سر رویتان می‌ریزد، بدانید باید کجا بروید. کفش‌هایتان را در آورید، نایلون‌های کتاب را جلوی رویتان بریزید، نگاهی از سر شوق به کتاب‌هایی که خریده‌اید بیندازید و به این فکر کنید که از فهرست خریدتان چه کتاب‌هایی را جا انداخته‌اید.

خب استراحت کافی است، هنوز سالن کتاب‌های خارجی را ندیده‌اید. از جایتان بلند شوید. شلوارتان را بتکانید نایلون‌ها را بردارید و به طرف سالن بعدی بروید. قدیم ترها سالن مربوط به کتاب‌های خارجی به دلیل سکوتش، تمیزی‌اش و کتاب‌های جلد زیبایی که با دقت تمام توی قفسه‌ها چیده شده بود و آن آیین ابتدایی ورود به سالن از جذابیت خاصی برخوردار بود. خیلی‌هایمان فقط از سالن دیدن می‌کردیم و تعداد کمی‌مان کتابی می‌خرید. کتاب‌های خارجی به دلیل کیفیت بالاترشان، تصاویرشان و همه فاکتورهای ویژه دیگرشان از قیمت‌های بالاتری برخوردار بودند و امکان خرید برای ما دانشجوهایی که بالاترین آمار بازدیدکننده‌های نمایشگاه را داریم کم می‌کرد. حالا اما وضعیت کمی تغییر کرده است. خیلی از خریداران ارزش این نوع کتاب‌ها را فهمیده‌اند و از قبل مبلغی را برای خرید این نوع کتاب‌ها کنار گذاشته‌اند. حالا دیگر کسانی که وارد سالن کتاب‌های خارجی می‌شوند از بازدید‌کننده صرف به خریدار تبدیل شده‌اند.

دوستداران کتاب‌های خارجی

اما برای تهیه یارانه‌های کتاب‌های خارجی هم بخش بین‌الملل بیست‌ودومین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران، اطلاعیه نحوه خرید آن را منتشر کرده است. البته این کارت فقط با مراجعه خود شما و با در دست داشتن اصل و تصویر مدارک درخواستی، از طریق شعب منتخب بانک صادرات امکان پذیر است. زمان دریافت کارت خرید در تهران از اول تا سیزدهم اردیبهشت و در شهرستان‌ها از اول تا دوازدهم اردیبهشت اعلام شده است. تهیه این کارت هم کار ساده‌ای است. کافی است به یکی از شعبه‌های تعیین شده بانک صادرات در تهران و شهرستان‌ها مراجعه کنید و با تکمیل برگه درخواست کارت یارانه‌ای همراه با تصویر و اصل مدارک شناسایی و پرداخت مبلغ هزار تومان آنرا دریافت کنید. البته اهل قلم و شخصیت‌های فرهنگی و هنری با مراجعه به ستاد امور بین‌الملل کارت یارانه‌ای‌شان را دریافت می‌کنند. هر فرد امکان تهیه تنها یک کارت خرید را دارد. اگر هم شاعر یا نویسنده هستید مانند سال گذشته کارت شما در سرای اصلی اهل قلم صادر می‌شود.

ساعت‌های بازدید

ساعت‌های بازدید از نمایشگاه کتاب تهران، ساعت 10 صبح تا 8 شب اعلام شده است. نمایشگاه در روزهای جمعه هم یک ساعت افزایش کار خواهد داشت. در ورودی تمامی سالن‌های داخلی و سالن ناشران ریالی بخش خارجی از ساعت 10 تا 8 و در ورودی سالن نمایش کتاب‌های خارجی، سالن بانک و بخش تحویل کتاب‌های خارجی از ساعت ده تا شش بعد از ظهر به روی شما باز است.

اسامی درهای ورودی و خروجی مصلای تهران برای بازدیدکنندگان از بیست و دومین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران و پارکینگ‌های عمومی اعلام شد. علاقه‌مندان می‌توانند برای بازدید از نمایشگاه کتاب حداقل یک ساعت قبل از بازگشایی درهای ورودی سالن، وارد محوطه نمایشگاه شوند. علاقه‌مندان برای ورود به مصلای تهران می‌توانند از در مترو رسالت، در خیابان شهید قنبرزاده، در شماره یک شهید بهشتی و خروجی مترو ایستگاه شهید بهشتی وارد محوطه نمایشگاه شوند.

همچنین بازدیدکنندگان می‌توانند برای پارک وسایل نقلیه خود از پارکینگ ضلع جنوبی مصلی در خیابان شهید بهشتی و پارکینگ خیابان شهید قنبرزاده استفاده کنند. با توجه به توسعه صنعت نشر و کمبود فضای نمایشگاهی مناسب در مکان شرکت سهامی نمایشگاه‌های بین‌المللی و براساس ارزیابی‌های متعدد توسط ستاد برگزاری بیستمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران درخصوص مکان‌هایی که امکان برگزاری نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران در آنها وجود دارد، مقرر گردید بیستمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران در محل شرکت سهامی نمایشگاه‌ها و مصلای بزرگ تهران برگزار شود.

در دوره پیشین نمایشگاه، بیست و یکمین دوره، هفتصد و هفتاد ناشر خارجی و هزار و نهصد ناشر داخلی شرکت داشتند. در آن دوره کتاب‌هایی در موضوعات علوم‌انسانی، فلسفه، ادبیات، علوم اجتماعی، هنر و معماری، علوم پایه و کاربردی، علوم رایانه، فناوری اطلاعات، علوم پزشکی و مهندسی و فناوری به زبان‌های فارسی، انگلیسی، عربی، آلمانی، فرانسوی، ترکی، ارمنی، روسی، اسپانیایی، ایتالیایی، اردو، ژاپنی، کره‌ای و زبان‌های آفریقایی ارائه شد. تنوع کتاب‌هایی که در نمایشگاه ارائه می‌شود، چه از نظر موضوعی و چه از نظر کیفیت و ارزش‌های چاپی بسیار بالاست. آنچنان که توانایی این را دارد که به هر قشری با هر سطح سلیقه‌ای پاسخگو باشد.

کتاب، مظهر علم و دانش

احتمالا این روزها از هر خیابانی که می‌گذرید، هر روزنامه‌ای را که ورق می‌زنید و هر کانال تلویزیونی را که نگاه می‌کنید، پوستر بزرگی از نمایشگاه کتاب امسال را جلو رویتان می‌بینید، پوستری که با نماد کتاب مظهر علم و دانش طراحی شده است.

در این پوستر از نمادها و المان‌های استفاده شده که سعی در نشان دادن ریشه‌‌دار بودن کتاب و تجلی کتاب داشته است. استفاده از طراحی‌های اسلیمی با بهره‌گیری از فرهنگ کهن ایرانی در زمینه پوستر یکی دیگر از المان‌های طراحی شده توسط طراحی جوان به نام وحید‌توکلی آماده شده است.

اما از ویژه گی‌های منحصر به فرد این دوره استفاده از دستگاه‌های کارت‌خوان توسط ناشران است. کافی است یکی از کارت‌های عابر بانکتان را توی جیب بگذارید و به نمایشگاه بروید. همه ناشران بر اساس قانون امسال نمایشگاه، وظیفه دارند یکی از دستگاه‌های کارت‌خوان را در غرفه‌شان نصب کنند. به هر حال حمل پول آن هم برای شمایی که قصد دارید خرید یک سال کتاب‌تان را از نمایشگاه بکنید کمی نا امن به نظر می‌رسد. بر اساس اعلام برگزارکننده‌ها نمایشگاه کتاب منعی برای خرید توسط کارت‌های شبکه شتاب ندارد. در نمایشگاه کتاب امسال مردم هم می‌توانند با عابر بانک‌های شبکه شتاب و هم با بن‌های الکترونیک کتاب از غرفه‌ها خرید کنند. و در کنار این امکان، مردم می‌توانند از حدود 20دستگاه خودپردازی که در محوطه مصلی نصب می‌شود، پول نقد دریافت کنند.

غرفه‌های پرطرفدار

یکی از تفریحات جالب نمایشگاه کتاب، غرفه‌های فروش غذاست؛ که پرطرفدارترینشان غرفه‌های فروش سیب‌زمینی سرخ کرده است. وقتی دست‌هایتان از حمل نایلون‌های سنگین کتاب، سرخ شده و پاهایتان از گشتن میان سالن‌های بزرگ نمایشگاه، دیگر توی کفشهایتان جا نمی‌شود، خریدن یک ظرف کوچک سیب‌زمینی و نشستن روی نزدیک ترین چمن یا سکوی خالی ای که پیدا می‌کنید، از خوردن لابستر در یک رستوران چرخان که در طبقه بیست و هفتم یک برج قرار دارد هم لذت بخش تر است. قبول دارید؟

نظارت ویژه‌ای بر فعالیت ارائه‌دهندگان مواد غذایی دربیست و دومین نمایشگاه کتاب تهران صورت می‌گیرد و درخواست شرکت‌هایی که مجوز از وزارت بهداشت و درمان دارند و دارای صلاحیت هستند بررسی شده درصورت احراز صلاحدید اجازه حضور و فعالیت در نمایشگاه را خواهند داشت.

همچنین یک تیم کامل آتش‌نشانی برای پشتیبانی از بیست و دومین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران در مصلی تهران حضور دارد. البته در حال حاضر تنها یک دستگاه خودرو آتش‌نشانی به صورت شبانه‌روزی در نمایشگاه مستقر شده است که در ایام برگزاری طبق توافقات صورت گرفته حجم این تعداد افزایش می‌یابد تا قبل از افتتاح نمایشگاه تعداد ماشین‌هایی که باید در نمایشگاه مستقر شوند، مشخص خواهد شد.

حتما یادتان هست که محوطه نمایشگاه کتاب همیشه با انبوهی از کاغذها، نایلون‌ها، ظروف یکبار مصرف، بطری‌های خالی آب و... همراه بوده است. احتمالا به نظر شما هم منظره دلچسبی نمی‌آید. احتمالا شما هم با خودتان فکر کرده‌اید که چرا؟ خب، کار آماده‌سازی و نگهداری فضای سبز مصلای امام خمینی (ره) در بیست و دومین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران برعهده سازمان پارک‌ها و فضای سبز تهران قرار گرفت.

این سازمان مانند سال‌های گذشته نگهداری و زینت فضای سبز مصلی را در دوران برپایی نمایشگاه کتاب تهران برعهده خواهد داشت. این سازمان قصد دارد تا باغچه‌هایی که بیشتر از نقاط دیگر در دید عموم قرار دارند را گلکاری کند. البته این امکان برای ایجاد فضایی زیبا و دلنواز به جا و قابل قدردانی است، اما بیش از هر چیز نصب تعداد زیادی سطل زباله برای کتابخوان‌های خسته‌ای که حال ندارند بطری خالی آبشان را ساعت‌ها در دست نگه دارند تا یک سطل زباله پیدا کنند کار مفید و قابل ارج‌تری خواهد بود.

امکان ارسال کتاب

از ویژگی‌های دیگر نمایشگاه امکان ارسال کتاب‌هاست. بازدیدکنندگان بیست و دومین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران می‌توانند با مراجعه به باجه‌های مشخص شده برای پست در نمایشگاه، کتاب‌های خریداری شده خود را در محل مورد نظر تحویل بگیرند. اداره‌کل پست استان تهران جهت رفاه حال خریداران کتاب در نمایشگاه و در راستای تحقق بخشیدن به شعار «حمل آسان و سریع» آمادگی دارد تا کتاب‌های خریداری شده را به سراسر کشور ارسال نمایند. به همین منظور اداره کل پست استان تهران با استقرار پنج غرفه اصلی پست در بیست و دومین نمایشگاه بین‌المللی کتاب حضور دارد و در صورت افزایش حجم کاری، با هماهنگی ستاد اجرایی، نمایندگانی را در غرفه‌های فروش کتاب مستقر می‌کند.

درباره نحوه انتقال محموله‌های خریداری شده کتاب توسط کتابفروشان شهرهای مختلف به انبارهایشان در سراسر کشور هم امکاناتی در نظر گرفته شده است. واحد پستی که امسال در محل مصلی راه‌اندازی شده‌اند با صد و پنجاه نیروی انسانی و تمامی تجهیزات لازم و با حداقل تعرفه‌های پستی، کتاب و سایر مرسولات خریداری شده را در محل تحویل می‌گیرند و به طور مستقیم به مقصدهای مورد نظر ارسال می‌کنند.

تعداد باجه‌های پستی دوره قبلی سه واحد بود که امسال به پنج واحد افزایش پیدا کرده است و اعلام شده که شرایط از این نظر هم بهتر خواهد شد. علاوه بر آن پیک بادپا هم در نمایشگاه کتاب تهران مستقر است و خدمات پستی را به روال سال‌های گذشته ارائه می‌کند.

تمامی بازدیدکنندگان در ایام برگزاری بیست و دومین نمایشگاه بین‌المللی کتاب در مصلی تهران تحت پوشش بیمه دانا قرار می‌گیرند. بنابرتوافق صورت گرفته میان شرکت بیمه‌کننده و ستاد برگزاری نمایشگاه تمامی مراجعان، بازدیدکنندگان، کارکنان و غرفه‌داران نمایشگاه و تمامی کتاب‌های ناشران داخلی و خارجی تحت پوشش بیمه مسوولیت مدنی و حوادث قرار می‌گیرند.

در صورت بروز حادثه برای مراجعان و بازدیدکنندگان در محل برگزاری نمایشگاه و هرگونه خسارت احتمالی به کتاب‌های ناشران داخلی و خارجی، شرکت بیمه‌گذار موظف است هزینه خسارت وارد شده را تا سقف قانونی مقرر شده پرداخت کند.

اما اگر می‌خواهید اخبار و فعالیت‌های بیست و دومین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران را در ایام برگزاری پیگیری کنید، شبکه پیام نمای (تله تکس) شبکه دو سیمای جمهوری اسلامی ایران این امکان را فراهم آورده است. علاقه‌مندان می‌توانند در ایام برگزاری، اخبار و برنامه‌های نمایشگاه کتاب تهران را علاوه بر رسانه‌های اینترنتی، روزنامه‌های کثیرالانتشار کشور، تلویزیون و شبکه پیام نمای (تله تکس) شبکه 2، به سایت نمایشگاه هم مراجعه کنند. آدرس این سایت www.tibf.ir است.

چند توصیه ساده

تقریبا حرف دیگری برای گفتن نمانده است جز چند توصیه ساده. فکر نکنید می‌توانید تمام نمایشگاه را یکروزه ببینید. فکر می‌کنید دلیل این‌که مدت زمان برگزاری نمایشگاه ده روز است چه می‌تواند باشد؟ حتما به دلیل وسعت نمایشگاه یکی از دلایلش این است که این امکان را به شما بدهد تا در چند روز از آن بازدید کنید. پس آرامش خودتان را حفظ کنید، هول نشوید. همه نمایشگاه مال شماست.

اگر می خواهید از نمایشگاه امسال خرید کنید چند نکته را باید گوشه ذهنتان داشته باشید، اول اینکه سعی کنید برای خرید کتاب به سراغ ناشران سرشناس بروید که معمولا‌ کتاب های خوبی را روانه بازار می کنند ، بعد سعی کنید از وسائل نقلیه عمومی استفاده کنید و ده روز نمایشگاه از خیر سوار شدن به ماشین شخصی‌تان بگذرید.

راستی یادتان باشد که بیست و دومین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران از 16 تا 26 اردیبهشت در مصلای بزرگ امام خمینی (ره) تهران برگزار خواهد شد.

ساغر فروتن