برای تولید تصویر سه بعدی، بخشی از یک پرتو لیزری به سمت شیء موضوع عکاسی هدف گرفته میشود و بازتاب آن به یک صفحه یا فیلم عکاسی برخورد میکند. بخش دیگر پرتو، مستقیما به صفحه عکاسی میرسد. تداخل این دو پرتو، الگو یا طرحی را روی صفحه بهوجود میآورد که به عنوان یک عکس، قابل روِیت و تشخیص نیست. این الگو و طرح را هولوگرام مینامند. تولید هولوگرام بسیار دشوارتر از تولید عکس معمولی است و هر نوع ارتعاشی میتواند فرآیند تهیه هولوگرام را برهم بزند. در ایران سازمان انرژی اتمیاز سال 1377 به فناوری تولید هولوگرام دسترسی پیدا کرده است. همچنین به سببمقابله با هرگونه جعل و تقلب احتمالی، تولید کنندگان هولوگرامعضو اتحادیه بینالمللی سازندگان هولوگرام (IHMA) (International Hologram Manufacturers Association) در لندن هستند. لذا هولوگرامهای تولید شده توسط شرکتهایی که عضو این اتحادیه باشند، در این اتحادیه ثبت میشوند که به این ترتیب جلوی هرگونه تقلب و تکثیر مجدد بدون مجوز صاحب امتیاز هولوگرام گرفته خواهد شد.
برخی خصوصیات این نوع برچسبها عبارتند از:
- غیر قابل کپی برداری و تکثیر مجدد توسط سایر تولیدکنندگان
- غیر قابل انتقال از روی کالایی به کالای دیگر
- حساسیت بالا و مخدوش شدن در صورت دستکاری
- قابلیت تولید در اندازهها و طرحهای گوناگون
- سهولت استفاده و نصب روی انواع کالاها.
هولوگرام، برچسب اطمینان و امنیت
به کمک این فناوری، با توجه به خصوصیات و ویژگیهای منحصر به فرد آن، میتوان محصولات مختلف را از تقلب محافظت کرد و به آنها اصالت و رسمیت بخشید. در واقع با نصب برچسبهای هولوگرام یا تمام نگار به کالاهای تولیدی و وارداتی از قبیل تجهیزات پزشکی،اسناد و مدارک، کارتهای اعتباری و اوراق بهادار، قطعات الکتریکی و الکترونیکی، میتوان امنیت، اعتبار و اصالت آنها را تضمین کرد.
یکی دیگر از خصوصیات هولوگرام، امکان درج کد و شماره سریال مربوطه روی آنهاست. استفاده از این نوع هولوگرامها که معمولا روی کالاهای حساس انجام میگیرد، موجب ارتقای سطح امنیت و ایمنی هولوگرام و به دنبال آن کالای مربوطه میشود. بهعنوان نمونه در ایران میتوان به هولوگرامهای وزارت بهداشت که به منظور ایجاد اطمینان از اصالت تجهیزات پزشکی، بخصوص دستگاههای کنترل قندخون استفاده میشود اشاره کرد. این هولوگرامها حاوی شماره سریالی است که در حقیقت به عنوان شناسنامه کالا محسوب میشود. بیماران دیابتی با درج این شماره سریال در سایت اداره کل تجهیزات پزشکی وزارت بهداشت، میتوانند از کلیه اطلاعات اولیه در خصوص دستگاههای کنترل قند خون آگاهی پیدا کنند. در این رهگذر باید گفت استفاده از هولوگرامهای دارای شماره سریال،علاوه بر ایجاد اطمینان از اصالت محصول نزد مصرفکننده، سبب تسهیل امور در حوزههای مختلف از جمله بازرگانی، مالیاتی و ساماندهی بازار خواهد شد. در حقیقت فناوری هولوگرام با ایجاد زیر ساختهای لازم برای شناسنامهدار شدن دستگاههای کنترل قندخون، زمینهساز ایجاد یک سیستم یکپارچه ملی برای کنترل و نظارت بر وسایل پزشکی خانگی و ردیابی تعهدات واردکنندگان در زمینه کیفیت،اصالت و خدمات پس از فروش این وسایل خواهد شد.
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم