آمریکا، شبه نظامیان افغان را به خدمت می‌گیرد

گمان می‌رود اولین واحدهای شبه‌نظامیان افغان فعالیت خود را از اوایل سال آینده میلادی در ولایت وردک، منطقه‌ای در نزدیکی ولایت کابل که طی ماه‌های اخیر شاهد افزایش حضور طالبان و کاهش نفوذ دولت بوده است، آغاز کنند.

به گفته مقامات آمریکایی اگر این تجربه موفقیت‌آمیز باشد واحدهای مشابهی ایجاد شده و به سرعت در سایر نقاط افغانستان استقرار خواهند یافت. در این برنامه بسان طرح تشکیل شوراهای بیداری در عراق پیش‌بینی شده شبه‌نظامیانی که با آمریکایی‌ها و دولت افغانستان همکاری کنند در ادامه به استخدام دولت درآمده و جذب نیروهای پلیس یا ارتش شوند.

این طرح موجبات ناخرسندی بسیاری از سیاستمداران افغان را فراهم آورده که نگران هستند شبه‌نظامیان اکثرا پشتون در برخورد با سایر اقلیت‌ها رفتاری تبعیض‌آمیز داشته و از کنترل خارج شوند.

دولت افغانستان با کمک ارتش آمریکا پس از سقوط حاکمیت طالبان در سال 2001 در چند مرحله اقدام به خلع‌سلاح شبه‌نظامیان و جمع‌آوری سلاح‌های آنان کرده بود و لایحه به خدمت گرفتن آنان در واحدهای نظامی پاییز سال جاری میلادی در سنای افغانستان رد شد.

جنگ قومی در افغانستان

صالح محمد ریگستانی، از اعضای تاجیک پارلمان افغانستان با اشاره به این طرح گفت: این روند به بروز جنگ بین پشتون‌ها و غیرپشتون‌ها منجر خواهد شد. او با اشاره به درگیری‌های قومی اوایل قرن گذشته افغانستان که با شکل‌گیری اربک (ارتش نامنظم پشتون) آغاز شد، می‌افزاید: با تشکیل این نیرو خیلی زود جنگ داخلی در افغانستان به راه می‌افتد.

با این حال دولت افغانستان و آمریکایی‌ها مصمم به اجرای این طرح هستند و فرمان حامد کرزای، رئیس‌جمهور افغانستان برای اجرای این طرح و سرعت بخشیدن به روند مقابله با ناآرامی‌ها در این کشور گواهی بر این رویکرد است. پیشنهاد این طرح و حرکت در جهت آن نشانگر احساس نگرانی عمیق از روند روبه رشد خشونت‌ها در افغانستان تلقی شده است.

در یکی از تحقیقات انجام شده توسط شورای بین‌المللی امنیت و توسعه (ICSD) مشخص شد طالبان در حال حاضر در 72درصد از خاک افغانستان حضور فعال دارد که در قیاس با 54 درصد یک سال قبل موید وخیم‌تر شدن شرایط امنیتی در این کشور است. طالبان طی ماه‌های اخیر موفق شده حضور خود را تا نزدیکی‌های کابل، پایتخت افزایش دهد و این گروه هم‌اکنون کنترل بیشتر مناطق روستایی را در دست دارد.

طرح به خدمت گرفتن شبه‌نظامیان افغان بر استخدام 100 تا 200 مجاهد سابق از بین ساکنان هر روستا و به تناسب جمعیت آن روستا استوار شده است. افراد به خدمت گرفته شده یک دوره آموزشی کوتاه مدت را پشت سر گذاشته و سپس به سلاح‌های سبک مجهز خواهند شد.

تامین نیرو برای شوراهای بیداری عراق به مراتب آسان‌تر از یافتن افراد حائز شرایط برای تشکیل واحدهای شبه‌نظامی در افغانستان بود. ساختار قبیله‌ای عراق موجب شده بود آمریکایی‌ها برای تامین نیروهای این شوراها به رهبران قبایلی اتکا کنند در حالی که 30 سال جنگ در افغانستان موجب شده قبایل این کشور دچار ضعف و پراکندگی شوند.

یکی از رهبران محلی طالبان در ولایت وردک در واکنش به این خبر اعلام کرد تشکیل این نیرو از مردم بومی هر منطقه کاری دشوار خواهد بود چرا که اکثر نیروهای طالبان از بومی‌هایی هستند که در بین مردم عادی زندگی می‌کنند.