مردان بیشترکتاب دینی می‌خوانند و زنان، رمان‌

سوی دیگر ماجرا، بخشی از فعالا ن فرهنگی ، ناشران و مولفان این آمار سازی‌های یک شبه را برنتافتند و سعی کردند برای این‌که توجه افکار عمومی ‌را به مساله مطالعه معطوف کنند، وضعیت را فاجعه‌بارتر از آنچه هست، نشان دهند.

نکته مهم این است که عمده این آمارسازی‌ها و دقیقه و ثانیه تعیین کردن فاقد هرگونه پایه و بنیان علمی‌و پژوهشی فراگیر است.

در تازه‌ترین رویداد در این عرصه، مرکز افکارسنجی (ایسپا) شعبه‌ مشهد یک پروژه تحقیقاتی را به سرانجام رسانده اند که در آن به کیفیت مطالعه توجه شده و بر اساس آن مشخص شده است اولویت اول زنان ایرانی در مطالعه، کتاب‌های رمان و اولویت اول مردان، کتاب‌های دینی است.  حامد بخشی، مدیر این مرکز در گفتگو با ایسنا اظهار کرد: زنان با ‌‌9/32 درصد، بیشتر از مردان، کتاب‌های رمان مطالعه می‌کنند و این در صورتی است که مردان با 3/25 درصد بیشتر به مطالعه کتاب‌های دینی می‌پردازند.

پرطرفدارترین خواندنی‌ها

او تصریح کرد: اولویت دوم مطالعه در میان زنان، کتاب‌هایی با عناوین دینی، 3/25 درصد و اولویت سوم، کتاب‌هایی با موضوعات اجتماعی با 8 درصد است. همچنین بین مردان، اولویت دوم با 8/15درصد، مطالعه کتاب‌های رمان و سیاسی و علمی ‌با 8/15 درصد است.

وی درباره چگونگی انتخاب کتاب‌ها بیان کرد: به میزان 4/51 درصد افراد مورد بررسی، براساس موضوع، کتاب را برای مطالعه انتخاب می‌کنند، 6/19 درصد افراد معرفی کتاب از سوی دوستان و آشنایان و 3/9 درصد، نام نویسنده را در انتخاب کتاب مهم عنوان کرده‌اند.

مدیر مرکز افکارسنجی جهاد دانشگاهی مشهد با اشاره به موضوعات مورد علاقه‌ افراد پاسخگو در این نظرسنجی، افزود: موضوعات مورد علاقه‌ افراد پاسخگو، ‌‌25درصد با بیشترین فراوانی شامل موضوعات داستانی و 9/25درصد موضوعات دینی و اخلاقی،1/12 درصد موضوعات علمی‌ و 9/6 درصد دیگر نیز موضوعات ادبی را شامل می‌شود.  او خاطرنشان کرد: به میزان 8/36درصد از افراد مورد بررسی، کتاب‌های مورد علاقه‌ خود را به امانت گرفته‌اند و 8/30درصد کتاب مورد علاقه‌ خود را خریده و 29درصد از کتابخانه به امانت گرفته‌اند.  وی گفت: 1/18درصد از پاسخگویان، زمان خرید آخرین کتاب مورد مطالعه‌ خود را یک هفته قبل عنوان کرده‌اند،5/30 درصد یک تا 2 ماه قبل، 3/22درصد 3 تا 6 ماه قبل و 9/13درصد تا یک سال و 1/11درصد بیشتر از 2 سال از زمان خرید آخرین کتاب‌شان می‌گذرد، 1/4درصد نیز تا کنون کتابی خریداری نکرده‌اند.

حقیقت تلخ قیمت‌

او تصریح کرد: قیمت آخرین کتاب خریداری‌ شده توسط 1/45 پاسخگویان بین 2 تا 5‌ هزار تومان، 3/40 درصد بین هزار تا دوهزار تومان، 5/22درصد بین 250 تا 1000 تومان و3/11 درصد بیش‌تر از 5 ‌هزار تومان عنوان شده است.

این آمار‌ها نشانگر بخشی از حقایق اقتصاد فرهنگ در کشورما و دلیلی برای تایید گلایه‌های اهل قلم در خصوص بازار نشر است. وی در بررسی زمان آخرین کتاب مورد مطالعه برحسب مشاغل اظهار کرد: به میزان ‌‌1/59 درصد از محصلان و دانشجویان، 2/62 درصد افراد خانه‌دار، 20درصد شاغل آ‌زاد، 37درصد دارای مشاغل فنی، تاریخ آخرین مطالعه‌ کتاب خود را یک هفته قبل عنوان کرده‌اند.

وی علت مطالعه نداشتن برخی از پاسخگویان را به ترتیب کم بودن فرصت با ‌‌4/71درصد و 8/11درصد، سواد کم عنوان کرد.

بخشی تصریح کرد: 2/40درصد از افراد مورد بررسی دارای تحصیلات دیپلم، 5/23 درصد دارای سیکل و‌ 9/12 درصد دارای لیسانس بوده‌اند.  آمار ارائه شده درخصوص میزان مطالعه بر اساس جنسیت در حالی جالب‌تر می‌شود که بدانیم بیشترین فروش کتاب‌هایی که تحت عنوان رمان عرضه می‌شود به کتاب‌های عامه پسند و دارای بار ادبی پایین اختصاص دارد.

زن‌ها  ؛ پر فروش‌ترین‌ها

آخرین آماری که شورای بررسی و سیاستگذاری ادبیات داستانی ارائه کرده بود نشانگر این امر بود که رمان‌های «بامداد خمار»، «چراغ‌ها را من خاموش می‌کنم» و «دالان بهشت» از 3 نویسنده زن، پرفروش‌ترین رمان‌های ایرانی در 14 سال اخیرند.

بر اساس این گزارش که 2 سال پیش منتشر شد «بامداد خمار» نوشته فتانه حاج سیدجوادی با 38 چاپ، چراغ‌ها را من خاموش می‌کنم، نوشته زویا پیرزاد با 22 چاپ، دالان بهشت نوشته نازی صفوی با 22 چاپ، باغ مارشال نوشته حسن کریم‌پور با 19 چاپ و پریچهر نوشته مرتضی مؤدب‌پور با  18چاپ بیشترین فروش را در دوره مورد مطالعه این مرکز داشته اند که اغلب این آثار از رمان‌های عامه پسند محسوب می‌شوند.