انتقاد شجریان از مقلدان آواز:
تقلید صدا در انتشار آلبوم را نمیپذیرم
گروه فرهنگ و هنر: محمدرضا شجریان در سومین دوره کارگاه آواز خود گفت: تقلید آواز در هنگام ارائه کار حرفهای برای هر کسی ناپسند است.
شجریان در نخستین جلسه این دوره آموزشی که با حضور 23هنرجو برگزار شد، افزود: اگرچه تقلید کردن در زمان هنرجویی شرط اولیه یادگیری است، ولی تقلید از دیگران در انتشار آلبوم یا برگزاری کنسرت موسیقی به هیچ وجه پذیرفتنی نیست.
این استاد مسلم آواز پیش از این درباره تجربیات خود گفته بود: تقلید صدای استادان یکی از مواردی است که در آموزش و یادگیری آواز مهم و ضروری است و به جرات میگویم من اگر به جایی رسیدم، از تقلید صدای کسانی مانند طاهرزاده، ظلی، قمرالملوک وزیری و دیگران بوده است.
شجریان در دوره پیشین کارگاه آواز همچنین تاکید کرده بود: آواز آموزشدادنی نیست، بلکه پرورشدادنی است. ازاینرو چه مربی و چه هنرجو باید بیشتر به دنبال پرورش آواز باشند تا آموزش آن.
مروری بر فعالیتهای هنری محمدرضا شجریان از ابتدای دهه 40 خورشیدی نشان میدهد که او در محضر درس بسیاری از بزرگان موسیقی ایرانی نشسته و کسب هنر کرده است. اما آنچه که باعث شده این هنرمند هیچ گاه به ورطه تقلید و تکرار نیفتد، این بوده که همیشه بر ضرورت «صداسازی» تاکید کرده است؛ امری که بیش از آن که آموختنی باشد، پروردنی است.
اگر با نگاهی آسیبشناسانه فضای موسیقی ایرانی در 10 سال گذشته را بررسی کنیم، در عرصه آواز آنچه که مورد غفلت واقع شده، همین «صداسازی» از سوی خوانندگان تازهکار و جوان بوده است. نتیجه چنین امری آن است که در میان خوانندگان ایرانی، کمتر میتوان صدایی را شنید که از مرحله تقلید گذشته و سبکی شخصی را بنیان نهاده باشد.
با این حال، استاد آواز ایران چندان ناامید نیست، چنانکه چندی پیش با اشاره به استعدادهای جوان موسیقی ایرانی گفت: در طول سالهایی که در عرصه موسیقی و آواز حضور داشتهام، بسیاری از علاقهمندان را دیدهام که اگرچه به هر دری میزنند، به نتیجه مطلوب نمیرسند. در این شرایط با این که هنوز کسی را ندیدهام که پرچم آواز ایرانی را به دست بگیرد، اما ناامید هم نیستم. به دلیل همین امیدواری کارگاههای آواز را راه انداختهام تا بتوانم راه درست را نشان دهم.
محمدرضا شجریان در همین راستا، نخستین جلسه سومین دوره کارگاه آواز خود را به بحث تمرین اختصاص داد. او پس از آن که از 13 هنرجوی کلاس خواست تا درباره شیوه تمرین خود توضیح بدهند، گفت: شیوه تمرین برای نتیجهگیری بهتر بسیار مهم است. خوب گوش کردن و تکرار در آواز، 2 اصل اساسی است که خوشبختانه شما از آنها دور نیستید.
وی تاکید کرد: هر کسی که میخواهد آواز بخواند، باید ردیفها را یاد بگیرد، اما کسی که تنها علاقهمند به تصنیف است، داشتن صدای خوب برایش کافی خواهد بود.
شجریان افزود: برای آواز خواندن این که شما چگونه ردیف را ارائه و چگونه از صدا استفاده میکنید، زمانبندی جملههای ردیف، حالات نتها و چگونگی بهکارگیری تحریرها مهم است. خیلیها ردیف میدانند، اما آوازشان خوب نیست. در این کارگاه میخواهیم این مشکلات را پیدا و بعد برطرف کنیم.
در پایان این کارگاه، رایان شجریان به درخواست پدر به اجرای تصنیفی از آثار استاد پرداخت تا کارآیی استفاده از لوحهای فشردهای که برای کلاس فراهم شده است، مشخص شود.
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
