بعد از المپیک نوبت به جوانان رسید

وقتی فردریک اونیکا تیم بسکتبال جوانان ایران را در مسابقات 2006 به عنوان هفتم رساند عناوین نایب قهرمانی در سال 2002 و قهرمانی در سال 2004 تحت‌الشعاع این نتیجه قرار گرفت.

ایران به دلیل برخورداری از جوانان شایسته و مستعد در بسکتبال همواره می‌تواند سکوهای آسیایی را تصاحب کند بر این اساس عنوان هفتم برای بسیاری از کارشناسان و اهل فن قابل هضم نیست چه بسا با موفقیت‌های پرشمار بسکتبال در رده باشگاهی و ملی انتظار کسب پیروزی در همه رده‌ها می‌رود. تیم جوانان فعلی حدود 3 سال و اندی در اردوهای آماده‌سازی به‌سر‌می‌برد.

روز هشتم تیرماه 1384 با دعوت جمعی از جوانان با‌آتیه نخستین اردوی این تیم تشکیل شد. رضاپور مربی وقت تیم جوانان براساس اهداف، زمان، کنترل برنامه، تدوین رویه‌ها و دستورالعمل‌ها، تامین امکانات، بودجه و تجزیه و تحلیل برنامه ارائه شده، اردوهای تدارکاتی متعددی را طراحی و اجرا کرد. این تیم 13 مرحله اردوی شناسایی داشته است و از روز 20 مهرماه 1385 اردوهای آماده‌سازی و هماهنگی با تعداد نفرات کمتر در اردوها آغاز شد. تیم بسکتبال جوانان ایران به منظور الگوسازی و ایجاد انگیزه در بین جوانان استان‌های مختلف اردوهایی را در شهرستان‌ها برپا کرد که از آن جمله می‌توانیم به اردوهای اصفهان، بندر انزلی، رشت، سمنان و مشهد اشاره کنیم. علاوه بر اردوهای متعدد، شرکت در بازی‌های تدارکاتی جزو برنامه‌های آماده‌سازی جوانان بسکتبال بوده است. این تیم تا قبل از رقابت‌های غرب آسیا در تهران در 50 مسابقه حاضر شد که حاصل آن 42 پیروزی و 8 شکست بود. در بهمن‌ماه 1384 با تیم‌های جوانان جمهوری آذربایجان و بحرین در رقابت‌های دهه فجر به میدان رفت که هر دو مسابقه را برد و پس از شکست برابر گرجستان و تیم جوانان دوره قبل به عنوان چهارم دست یافت. بعد در قالب تیم دانشگاه آزاد به قبرس رفت و مقام دوم را بین تیم‌های بشیکتاش ترکیه، قبرس و جمهوری آذربایجان کسب کرد. در بازگشت در بازی‌های دهه فجر سال 1385 به میدان رفت که با غلبه بر جوانان قزاقستان به مقام قهرمانی رسید. تیم جوانان ایران در سال 1386 با تیم‌های لیگ برتری بازی کرد تا تجربه بازی با حریفان بزرگتر را به دست آورد. در تیرماه سال گذشته رضا نوری پس از دو سال کار جوانان با مربیگری رضاپور، جلیلی و اثنی‌عشران به عنوان سرمربی در رقابت‌های غرب آسیا برگزیده شد. تیم ما در غرب آسیا تیم‌های لبنان، اردن، سوریه، عراق و یمن را با اقتدار شکست داد تا به این ترتیب ارزش و تاثیر کار بلندمدت و اردوی تدارکاتی در گرجستان نمایان شود. جوانان بسکتبال مهرماه سال گذشته  عازم تورنمنت نخست‌وزیری مالزی شدند که در آنجا با حضور تیم‌های ملی بزرگسال مالزی، تایلند، سنگاپور، اندونزی و تیم‌هایی از چین، هند و فیلیپین به مقام قهرمانی رسیدند. شرکت 4 نفر از اعضای تیم در بازی‌های 3 به 3 ماکائو تجربه دیگری برای کسب قدرت جوانان ایرانی بود که با قهرمانی در این رقابت‌ها بار دیگر استعداد بچه‌های دلاور بسکتبال کشورمان در این عرصه ثابت شد؛ بازیکنانی مانند ارسلان کاظمی، مهدی شیرجنگ، محمد امجد و فربد فرمان. فروردین امسال نبوشا اهل صربستان به عنوان سرمربی جدید تیم جوانان کارش را آغاز کرد. تیم جوانان فعلی نسبت به تیم دوره قبل که نزدیک به 10 مربی عوض کرده بود، تغییرات کمتری داشت. جلیلی در سال 1386 و رضاپور در خرداد 1387 پس از 3 سال کار با تیم استعفا کرد. نبوشا کار پایه‌ای را می‌شناسد و با تحویل گرفتن یک تیم آماده،‌در اردوی تدارکاتی صربستان و بازی‌های غرب آسیا در یمن به شناخت بیشتری از تیم جوانان ایران دست یافته است.

سازندگی و باشگاه‌ها

رقابت‌های بسکتبال جوانان آسیا در تهران برگزار می‌شود و این مساله خود یک امتیاز ویژه برای تیم ماست. بسکتبال ایران سال 2004 در رقابت‌های امید آسیا عنوان قهرمانی را در شرایطی که میزبان بود به دست آورد. پیش از این اتفاق مهم، در رقابت‌های جوانان آسیا در هندوستان، مهران شاهین‌طبع دست به کار بزرگی زد و با تیم جوانان ایران اولین عنوان قهرمانی آسیا را به ارمغان آورد. در تاریخ بسکتبال جوانان آسیا، تیم‌های ایرانی به یک نایب قهرمانی و قهرمانی ارزشمند رسیده‌اند. سال 2002 بود که ایزدپناه به اتفاق بلبل‌آبادی و حاتمی تیم جوانان ایران را نایب قهرمان قاره کهن ساختند. کار در تیم‌های پایه مشکلات زیادی دارد. باشگاه‌ها به دنبال آماده‌خواهی، کمتر به سطوح نوجوانان و جوانان بها می‌دهند و سعی می‌کنند محصول آماده را با قراردادهای کلان در اختیار بگیرند. در سال‌های موفقیت تیم‌های جوانان کشورمان، باشگاه ذوب‌آهن زحمات فراوانی کشیده است. تیم‌های پیکان، صنام، مهرام و صباباتری به رغم توجه بیشتر به رده بزرگسال در امر تیمداری پایه حرکت‌هایی انجام داده‌اند اما هیچ‌کدام ثبات و تداوم ذوب‌آهن را نداشته‌اند.

در بخش مسابقات نیز کار خاصی برای جوانان صورت نگرفته است. اگر چه برگزاری لیگ جوانان در 5دوره متوالی حرکت ثمربخش و مناسبی بود اما از سال گذشته این طرح متوقف شد. رقابت‌های قهرمانی جوانان کشور با سالی چهار، پنج مسابقه نیز پاسخ مناسبی برای انگیزه‌های بالای جوانان مستعدمان نیست. در چنین شرایطی نقش آموزش و پرورش هم در سمت‌و‌سو دهی استعدادها کمرنگ‌تر از همیشه است و فعالیت‌های موازی و پراکنده آموزش و پرورش، گره‌ای از مشکلات پایه‌ای باز نمی‌کند. در 10 سال گذشته بیشتر جوانان بسکتبال از طریق اردوهای آماده‌سازی که فدراسیون بانی آن است، ساخته شده‌اند آن هم زیرنظر مربیان زحمتکشی مثل سعید فتحی، مهدی گرامی، مهران شاهین‌طبع، محمد ایزدپناه، سعید بلبل‌آبادی، مهران حاتمی و ... .

نفر به نفر تیم جوانان

بااشاره به موفقیت‌های تیم بسکتبال جوانان ایران باید گفت، این تیم از بخت‌های ایستادن بر سکوهای سه‌گانه رقابت‌های جوانان آسیاست. اگر چنین اتفاقی بیفتد آنگاه یکبار دیگر باید رهسپار رقابت‌های جهانی شویم. نخستین بار بعد از نایب قهرمانی در سال 2002 در بازی‌های جهانی یونان شرکت کرده بودیم. بازیکنانی مثل امیرامینی، حامد حدادی، اوشین ساهاکیان، جابر روزبهانی و ... محصول کارهای همان سال‌ها یا پیش از آن هستند. تیم فعلی از بهترین تیم‌های دهه اخیر است که می‌تواند با شایستگی از عناوین بسکتبال کشورمان دفاع کند.

در این تیم و در هر پست 3 تا 4 بازیکن خوب حضور دارند. رامین هنرمند و محمدرضا فلاحت در گارد راس بهترین‌های ایران به شمار می‌روند که مستعد و باهوش بوده و بازیسازی تیم را عهده دارند.

محمد امجد علاوه بر ویژگی‌های بازی در این پست یک فوروارد قدرتمند به شمار می‌رود که به همراه مهدی شیرجنگ شوتزن، عماد سلمانی بازیکن نفوذکننده و محمد جمشیدی که راه ترقی را خوب طی کرده، ترکیب بازیکنان پیرامونی را تشکیل داده‌اند. اگر سیروس عبدی‌پور آسیب نمی‌دید او هم یکی از برترین‌های این پست بود هرچند که وی با تلاش مضاعف پس از بهبودی سعی دارد به روزهای خوب گذشته بازگردد. محمود پناهی بازیکن جنوبی تیم جوانان با آتیه است و پوریا کاظمی دیگر فوروارد تیم است که تجربیات ارزشمندی دارد. محمد حسن‌زاده پدیده جوانان ایران است؛ بازیکنی که ظرف یک سال از نیمکت تیم جوانان فارس تبدیل به یک بازیکن ثابت شده است. فربد فرمان بازیکن مشهدی تیم، تجربیات بیشتری از رقابت‌های تدارکاتی داخلی و خارجی کسب کرده و اعتماد به نفس بهتری با قهرمانی مهرام در لیگ به دست آورده است. سورن زیربوغوسیان، رامتین زارع‌شیرازی، داوود صابونی و امیر سامانی سایر بازیکنان پرتلاش در پست‌های 3 و 4 هستند که طی این سال‌ها با زحمات فراوان خود را به جمع برترین‌های بسکتبال جوانان ایران رسانده‌اند.

حضور کاظمی برای قهرمانی تیم ایران

ارسلان کاظمی کاپیتان تیم بسکتبال جوانان ایران بهمن ماه سال گذشته عازم آمریکا شد تا ادامه تحصیل بدهد. کاظمی در موفقیت‌های تیم جوانان کشورمان نقش بسزایی داشته است و چنانچه او را در رقابت‌های تهران در اختیار داشته باشیم شانس قهرمانی تیم ایران به مراتب بیشتر می‌شود. تاکنون تلاش‌هایی برای حضور این بازیکن در تیم ایران صورت گرفته است. حضور کاظمی در تهران در شرایطی مبهم است که امروزه در بیشتر کشورهای دنیا شاهد رفت و آمد بازیکنان شاخص هستیم اما مشکل نظام وظیفه‌ای مانع از حضور ایرانی‌های مستعد در تیم‌های کشورمان است. حتی در سال‌های اخیر تغییر تابعیت بازیکنان توسط بسیاری از کشورها صورت می‌گیرد در حالی که کاظمی ایرانی است و نیازی به تغییر ملیت هم ندارد. به عنوان مثال قطری‌ها به دلیل نداشتن منابع انسانی به بازیکنان آفریقایی ملیت قطری می‌دهند. حتی در اروپا شاهد بودیم کریس کامن تابعیت آلمانی می‌گیرد و با تیم ملی بسکتبال این کشور در المپیک شرکت می‌کند. ارسلان کاظمی با وجود همه تلاش‌ها تا این لحظه نتوانسته است راهکاری برای حضور مجدد در تیم جوانان ایران پیدا کند. کاپیتان جوانان کشورمان سال گذشته در رقابت‌های لیگ با ذوب‌آهن به میدان رفت. وی تحسین رئیس فدراسیون جهانی را به هنگام قهرمانی در رقابت‌های 3 به 3 آسیا برانگیخت. ارسلان کاظمی در تورنمنت نخست وزیری مالزی بهترین بازیکن شناخته شد و با کسب این افتخارات برای ادامه تحصیل به آمریکا سفر کرد. او هم‌اکنون در هیوستون زندگی می‌کند و با تمرینات سخت به فکر روزهای خوب در بسکتبال است. امیدواریم این جوان ایرانی را که بخشی از زندگی‌اش را با تیم جوانان تقسیم کرده است، بار دیگر در این تیم ببینیم.

محمد رضاپور