ایران،‌مقام پنجم در تولید سلول‌های بنیادی‌

ساخت پوست مصنوعی با استفاده از بسترهای نانو، طرح ساخت کبد مصنوعی، مهندسی بافت به روش تک مرحله‌ای، تولید داروهای ضدسرطان با استفاده از فناوری نانو، طرح تولید میکروسکوپ تونلی روبشی و طراحی و ساخت دستگاه نانوفیلتراسیون برای تصفیه آب، طرح‌ها و نوآوری‌های ارائه شده در بخش نانوفناوری بود. در بخش سلول‌های بنیادی، تولید سلول‌های بنیادی پرتوان القایی از جمله طرح‌های برجسته بود که پایه‌ای برای سلول درمانی است. ایران پنجمین کشور دنیاست که به این دانش دست پیدا می‌کند.

همچنین ساخت دستگاه همودیالیز نسل چهارم از جمله نوآوری‌ها در بخش سلول‌های بنیادی بود. تولید فرآورده‌های بیولوژیک مورد نیاز بیماران خاص با استفاده از حیوانات تراریخت از دیگر طرح‌ها در بخش سلول‌های بنیادی بود.

تولید فاکتورهفت نوترکیب که به عنوان یک فرآورده ارزشمند برای درمان بیماران هموفیلی کاربرد دارد. ساخت داروی نوترکیب اینترفرون بتا بی یک -  بی که اولین داروی مشابه بتافرون در جهان است و طراحی و ساخت میلی بیوراکتور با پایش مستقیم به منظور کشت بافت و تولید آنزیم میکروارگانیس‌ها و دارو، از جمله طرح‌ها با فناوری بالا در بخش زیست فناوری بود.

در بخش میکروالکترونیک، طرح‌ها و نوآوری‌های متنوعی ارائه شد که از جمله آنها طراحی و ساخت ربات دستیار جراح بود. تولید داروی جدید برای بیماران MS، تولید سیم کارت چند منظوره نسل جدید تلفن همراه با قابلیت استفاده در کارت‌های هوشمند مختلف، طراحی و ساخت مدولاتور با کاربرد در فرستنده‌های پخش دیجیتال تلویزیونی، دستگاه جراحی الکتریکی فرکانس بالا، زیردریایی بدون سرنشین هدایت از راه دور به منظور شناسایی، تصویربرداری، اعمال مکانیکی و نمونه برداری در اعماق آب، اسکنر سه بعدی و تراش سه محور، دارای کاربرد در صنعت قطعه‌سازی و طراحی و ساخت ups onlin صنعتی از دیگر طرح‌های به نمایش گذاشته شده در بخش میکرو الکترونیک بود.

در بخش گیاهان دارویی و طب ایرانی نیز دو طرح عمده وجود داشت. یکی از این طرح‌ها، طرح ازدیاد درون شیشه‌ای گیاه دارویی صبرزرد بود که ژل حاصل از برگ‌های آن به عنوان ماده اولیه در ساخت دارو کاربرد دارد.

تولید امولسیفایر گیاهی با کاربرد ارتقای کیفیت ماندگاری نان و ایجاد زمینه مناسب برای ترکیب آب و چربی در برخی مواد غذایی، طرح دیگری بود که در این بخش ارائه شده بود.

حضرت آیت‌الله خامنه‌ای در  بازدید از این نمایشگاه بر لزوم آسان‌سازی روند اداری بررسی طرح‌ها و نوآوری‌های علمی تاکید کردند و افزودند: با توجه به استعدادهای فراوان در کشور، معاونت علمی ریاست جمهوری باید بگونه‌ای برنامه‌ریزی کند که با آسان سازی روند اداری بررسی طرح‌ها، نحوه دریافت مساعدت‌ها با سرعت انجام شود.

تولید سلول‌های بنیادی پرتوان القایی‌ از سلول‌های پوست‌

در آستانه بیست‌ونهمین سالروز تاسیس جهاد دانشگاهی دو دستاورد بزرگ این نهاد، رونمایی شد. از جمله این دستاوردها تولید سلول‌های بنیادی پرتوان القایی است که محققان پژوهشکده رویان در مدت 9 ماه بعد از ارائه مقالات تولید سلول‌های پرتوان القایی در مجلات بسیار معتبر دنیا، توانسته‌اند این سلول‌ها را تولید کنند.

دکتر رضا سامانی، عضو هیات علمی پژوهشکده رویان در گفتگو با خبرنگار ما با اشاره به این که پزشکی آینده همراه با سلول درمانی است و سلول‌های بنیادی جایگاه ویژه‌ای در ارتقای سطح سلامت جامعه خواهند داشت، افزود: ما بعد از کشورهایی همچون آمریکا، ژاپن، آلمان و چین موفق شدیم در این راه گام برداریم. در این فرآیند سلول‌های پوست موش و انسان با کمک انتقال ژن‌های مورد نظر باز برنامه‌ریزی به سلول‌های بنیادی پرتوان القایی که شبیه سلول‌های بنیادی جنینی هستند، تبدیل شدند. بعلاوه از آنجا که پژوهشکده دارای تجربه کار بر سلول‌های بنیادی جنینی بوده و هست، این موضوع سبب توان مضاعف محققان در تولید سریع‌تر این سلول‌ها شده است.

سامانی افزود: تولید سلول‌های پرتوان القایی نه تنها می‌تواند بسیاری از مشکلات مربوط به کاربردی کردن سلول‌های بنیادی جنینی را مرتفع سازد، در بحث ژن درمانی، توسعه داروسازی، ناهنجارشناسی جنین‌ها و مطالعه عملکرد ژن‌ها نیز می‌تواند موثر باشد.

روابط عمومی جهاددانشگاهی توان تولید نوعی داروی نوترکیب را از دیگر اقدامات مهم انجام شده توسط این نهاد دانست که دیروز در نمایشگاه دستاوردهای علمی و فناوری کشور در بیت رهبری رونمایی شد. به گفته حامد اکبرزاده به همت محققان پژوهشکده رویان، ایران به معدود کشورهای صاحب فناوری تولید جنین‌های تراریخته با هدف تولید داروهای نوترکیب پیوست. از جمله این داروها tPA است که بهترین داروی درمان و نیز پیشگیری سکته قلبی محسوب می‌شود. به کمک این دارو در صورت وقوع سکته قلبی، امید به بهبود بیمار به میزان قابل توجهی افزایش می‌یابد و علاوه بر بهبود سریع بیمار، عوارض جانبی سکته مانند ناکارآمدی قلب -که از علل اصلی مرگ و میر به دنبال سکته است -  برطرف می‌شود. به این ترتیب کشور یک گام دیگر به هدف نهایی تولید فراوان و ارزان‌قیمت داروهای پروتئینی خاص از طریق فرآورده شیر دام‌های تراریخته نزدیک می‌شود.