ایران نظام یارانه خود را اصلاح کند

به گزارش خبرگزاری فارس ، منطقه خاور میانه و شمال آفریقا شامل 19 کشور است که عمدتا از لحاظ درآمدی در سطح متوسط قرار دارند . جمعیت کشورهای منطقه از 700 هزار نفر در جیبوتی تا 70 میلیون نفر در مصر در نوسان است .

سرانه تولید ناخالص داخلی نیز از 888 دلار در یمن تا 19 هزار دلار در بحرین در نوسان است . تونس با 1/4 درصد کمترین نرخ فقر و جیبوتی با 2/42 درصد بالاترین نرخ فقر را در اختیار دارند .

نرخ امید به زندگی در جیبوتی کمتر از 43 سال و در کویت بیش از 77 سال است . سوئ تغذیه کودکان در کویت کمتر از 7/1 درصد و در یمن بیش از 1/46 درصد است .

میزان زنان باسواد در یمن 5/28 درصد و در بحرین 3/99 درصد است . کمترین بیکاری مربوط به امارات با 3/2 درصد و بیشترین بیکاری مربوط به عراق با 27 درصد است .

رشد اقتصادی کشورهای منطقه پایین تر از توانایی های موجود است . همگرایی با اقتصاد جهانی فرصت ها و تهدیدهای زیادی را برای اقتصاد منطقه به وجود آورده است .

پیشرفتهای قابل ملاحظه ای در زمینه بهداشت و آموزش وجود داشته ولی کشورهای منطقه هنوز با چالشهایی مثل مرگ و میر کودکان و بی سوادی زنان روبرو هستند . کشورهای منطقه با مکانیسم های سنتی سعی در اجرای برنامه های حمایت اجتماعی دارند . کشورهای منطقه در بخش های آموزش و بهداشت سرمایه گذاری بیشتری داشته اند و یارانه زیادی را نیز برای مصرف کالاهای اساسی اختصاص می دهند . دولت های منطقه به شدت از نیروی کار حمایت می کنند و قوانین سخت گیرانه ای در این زمینه دارند .

سیستمهای سنتی پرداخت یارانه مشکلات زیادی دارد . این سیستمها بسیار پر هزینه هستند و معمولا یارانه ها به دست گروههای هدف نمی رسد . این گونه یارانه ها موجب ایجاد اختلال در بازار کار می شود .

کشورهای منطقه طی سالهای اخیر تغییراتی را در این سیستم ایجاد کرده اند . سیستم پرداخت یارانه در کشورهای منطقه متعادل و اصلاح شده است .
اشتغال در بخش دولتی تا حد چشمگیری کاهش داشته است .

هدفمند کردن یارانه ها یکی از مهمترین برنامه های کشورهای منطقه است . یارانه انرژی و مواد غذایی دو یارانه مهم در کشورهای منطقه به شمار می رود . یارانه مواد غذایی در مصر 3/1 درصد تولید ناخالص داخلی این کشور را تشکیل می دهد و این رقم در ایران 7/2 درصد ، اردن صفر ، لبنان 1/0 درصد ، مراکش 6/1 درصد و تونس 7/1 درصد را شامل می شود .

یارانه انرژی نیز در مصر 6 درصد تولید ناخالص داخلی را شامل می شود و این رقم در ایران 10 درصد و در یمن 4/6 درصد را به خود اختصاص داده است .
جمع آوری اطلاعات و آمار نشان می دهد ، بخش زیادی از یارانه ها به دست افراد نیازمند نمی رسد . یارانه ها هنوز مهمترین بخش از برنامه های حمایت اجتماعی را تشکیل می دهد . بازار نیروی کار به خوبی عمل نمی کند و اشتغال کافی برای نیروی کار وجود ندارد . در واقع شبکه های تامین اجتماعی هدفمند باید جایگزین سیستمهای کنونی شود .

در خصوص کشور یمن ، می توان با صرفه جویی 50 درصدی در یارانه انرژی ، تعداد افرادی را که به صورت نقدی یارانه ها را دریافت می کنند به دو برابر افزایش داد و میزان یارانه پرداختی را نیز دو برابر کرد .