کره به جذب بتاکاروتن و ویتامین های F،K،D،A که محلول در چربی هستند، کمک می کند.کره ریزمغذی های زیادی دارد که این مواد بازدارنده ، استعداد نهانی سرطان هستند.
این ماده غذایی دارای کلسترول است و تحقیقات ، نقش بارز مصرف زیاد کلسترول را در بیماری های قلبی ثابت کرده است ؛ اما در کنار مضرات مصرف زیاد کلسترول باید به این نکته نیز اشاره شود که مصرف متناسب کلسترول برای فعالیت سیستم مغز و اعصاب در جوانان و کودکان (سنین دبستان و پیش دبستان) مورد نیاز و موثر است .
همچنین کلسترول جزء لازم و ضروری ساختمان تمام سلولهای بدن است . درخصوص این ماده غذایی باید به این نکات اشاره شود که به دلیل تهیه شدن از منابع حیوانی ، قیمت بالایی دارد. همچنین چربیهای اشباع موجود در کره باعث افزایش کلسترول خون شده و در بیماری های قلبی موثر است.
در این خصوص باید به این نکته اشاره شود که مصرف بیش از حد کره در بروز دیابت نوع 2، بیماری های قلبی عروقی و چاقی (به عنوان پایه بسیاری از بیماری ها) نقش دارد.
مارگارین
مارگارین که قدمتی 200ساله دارد از روغنهای گیاهی تهیه می شود و به همین دلیل فاقد کلسترول است .از بتاکاروتن به عنوان افزودنی رنگ دهنده در تهیه مارگارین استفاده می شود. ویتامین A و E مارگارین از کره بیشتر است . همچنین مارگارین فاقد آهن ، روی و مس می باشد. به دلیل تهیه شدن از روغنهای گیاهی قیمت مارگارین پایین است.
بسته بندی و تبلیغات
مطابق استانداردهای شماره 143 و 162 مربوط به مارگارین و کره ، مشخصاتی برای بسته بندی و نشانه گذاری این دو محصول درج شده است که از آن جمله می توان به الزام استفاده از نام و نوع فرآورده ، تاریخ تولید و انقضا، شرایط نگهداری ، وزن خالص ، نام و نشانی تولیدکننده و شماره پروانه ساخت و مواد افزودنی و قیمت برای مصرف کننده برای بسته بندی های کوچک و شماره محموله در مورد کره های وارداتی در بسته های بزرگ در رابطه با کره و نام و مواد متشکله در مورد مارگارین اشاره کرد.
با این حال استاندارد مارگارین به طور اخص ، ذکر هرگونه مطلب دور از حقیقت که موجب گمراهی مصرف کننده شود را غیرمجاز می شمارد. با تمام این اوصاف واحدهای تولیدی کره و مارگارین علاوه بر رعایت دقیق موارد مذکور باید میزان مواد افزودنی و نگهدارنده ، شرایط سنی مصرف کنندگان (اگر برای گروه سنی یا بیماری خاص ضرر دارد، درج شود) و همچنین وعده های غذایی توصیه شده برای مصرف و میزان دقیق چربیهای مربوطه نیز به موارد مذکور اضافه شود و این امر می تواند نقش برجسته ای در شفاف سازی داشته باشد. با این حرکت که قطعا باید در سازمان های مرتبط تصمیم گیری و برای واحدهای تولیدی الزام گردد، ضمن احترام به شعور و فرهنگ مصرف کنندگان ، حق انتخاب محصولات را به طور قطعی به مردم داده ایم .
درخصوص مارگارین باید ضمن تدوین راه حل های ممکن از انواع مختلف مارگارین در سایر کشورها اقتباس شود. درخصوص تبلیغ این محصول پیشنهاد می شود: تبلیغات گمراه کننده بر روی برچسب درج نشود؛ مجوزهای کتبی از وزارت بهداشت درخصوص هرگونه تبلیغی که در آن بحث سلامتی ، زندگی بهتر و یا علامت و نشانه هایی که به نحوی با سلامتی در ارتباط باشند و نظارت بر اجرای آن از کلیه طرق ممکن کسب شود.
به نحوی که یک هماهنگی و انسجام بر امر نظارت بر تبلیغات در صداوسیما، مطبوعات و... برقرار باشد؛ تبلیغات در هر یک از رسانه های گروهی نباید به نحوی باشد که انگیزه مصرف بیش از 25تا 30درصد از کالری دریافتی روزانه از طریق دریافت چربی ها را افزایش دهد و صداوسیما نیز ملزم باشد با توجه به هرم غذایی و ارزش هر یک از مواد مغذی ، سیاست های پذیرش و پخش تبلیغات را تنظیم کند.
وزارت بهداشت با تدوین ضوابطی ، کلیه واحدهای تولیدی کره و مارگارین را ملزم به رعایت و درج برچسب تغذیه ای مطابق استانداردها و ضوابط کشورهای پیشرفته نماید. همچنین این وزارتخانه با تدوین ضوابطی شرایط تبلیغات و لزوم تخصیص زمان مناسب برای تبلیغات با توجه به ارزش غذایی هر یک از مواد مغذی و نقش آن در هرم غذایی را اعلام و از مراجع ذیربط، اجرای آنها را درخواست کند. منابع اولیه تهیه کره منابع حیوانی و منابع اولیه تهیه مارگارین روغن های گیاهی است .
به دلیل تفاوت در منابع اولیه اطلاق عنوان کره که در فرهنگ ها تعریف مشخصی دارد، به محصول مارگارین صحیح نیست . عنوان کره یک اسم شناخته شده و متداول در تمامی کشورهای جهان با زبانها و فرهنگ های متفاوت است . در ایران هم در مورد مواردی مانند: ماکارونی ، مایونز و... تغییر در نام وارد نشده و از همه مهمتر در کدکس بین المللی ، کره و مارگارین تعاریفی مجزا دارند. چربیها نقش انرژی زایی دارند و نقشهای مهم و متعددی را در بدن به عهده دارند.
به مردم توصیه می شود در مصرف چربیها موارد زیر را مد نظر قرار دهند:
1- اعتدال در مصرف چربیها (بالاخص کره و مارگارین ) را رعایت کنند. به نحوی که 25تا 30درصد انرژی مورد نیاز روزانه بدنشان را از طریق کل چربیها تامین کنند و برای اطلاع از جزییات مواد مغذی موردنیاز با کارشناسان و متخصصان تغذیه مشورت کنند و در نظر داشته باشند که با استفاده متناسب از تمامی گروه های غذایی و همچنین یک رژیم غنی از فیبر و با کاهش کلسترول ، اسیدهای چرب ترانس و اسیدهای چرب اشباع می توان درصد ابتلا به بیماری هایی چون ؛ سکته قلبی و مغزی ، انواع سرطان ، دیابت نوع 2 و چاقی را کاهش داد.
2- در هنگام خرید به برچسب تغذیه ای و ترکیب مواد تشکیل دهنده توجه کنند.
3- مصرف کره ، مارگارین و چربی ها در بیماران قلبی و عروقی ، دیابتی ، افراد چاق و سالمندان باید محدود و تحت نظر کارشناسان و متخصصان تغذیه صورت پذیرد.
4- با کسب اطلاعات جامع و کامل از مراجع علمی و بی طرف که در پی اطلاع رسانی و شفاف سازی اذهان هستند و با درنظرگرفتن کلیه جوانب نسبت به انتخاب و مصرف کره یا مارگارین اقدام کنند.
انجمن حمایت از تغذیه ایران