حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....
بحران افزایش کودکان بیسرپرست و بدسرپرست
گروه جامعه: در حالی که آسیبهای اجتماعی همچون طلاق، اعتیاد، فقر، بیکاری، کودکآزاری و... طی سالهای اخیر با رشد قابل توجهی در جامعه مواجه بوده است، در این میان، افزایش کودکان بیسرپرست و بدسرپرست به عنوان یکی از پیامدهای اصلی آسیبهای اجتماعی، زنگ خطری است که نه فقط امروز؛ بلکه سالهای آینده نیز جامعه را به سوی شرایط بحران پیش میبرد.
به گفته مدیرکل دفتر امور شبهخانواده سازمان بهزیستی کشور، بررسی پروندهها و گزارشهای به دست آمده طی 4 سال اخیر از کودکانی که در مراکز سازمان بهزیستی نگهداری شدهاند، بیانگر این است که طی 5 سال آینده، شاهد افزایش کودکان بیسرپرست و بدسرپرست در کشور خواهیم بود.
نصر با اشاره به تغییراتی که در زمینه دلایل پذیرش کودکان بیسرپرست و بدسرپرست در خانههای کودکان و نوجوانان سازمان بهزیستی رخ داده است، ضمن مقایسه آمار 6 ماهه اول امسال با سال گذشته میگوید: سال 85، فوت والدین و جدایی به ترتیب بیشترین دلایل پذیرش کودکان در مراکز سازمان بهزیستی بوده است؛ در حالی که این وضعیت در 6 ماهه اول سال جاری به ترتیب به عدم صلاحیت والدین با فراوانی 6/20 درصد، فوت والدین و رها شدن فرزندان، تغییر شکل داده است.
رشد دو برابری کودکان رها شده
همچنین سال گذشته 1/6 درصد از کودکان به دلیل رها شدن، در خانههای کودکان و نوجوانان سازمان بهزیستی در سطح کشور پذیرش شدهاند؛ در حالی که این آمار 6 ماهه اول امسال به 9/15 درصد افزایش یافته که این مساله بیانگر رشد دو برابری آمار کودکانی است که به دلیل رها شدن در مراکز سازمان بهزیستی پذیرش شدهاند.
بررسی پرونده کودکان پذیرش شده در مراکز نگهداری از کودکان سازمان بهزیستی بیانگر این است که 85 درصد کودکان پذیرش شده در خانههای کودکان و نوجوانان در سطح کشور بدسرپرست و تنها 15 درصد از این کودکان بیسرپرست واقعی هستند.
پذیرش سالانه 2 هزار کودک بدسرپرست و بیسرپرست
این در حالی است که به گفته مدیرکل دفتر امور شبهخانواده سازمان بهزیستی، سالانه حدود 2 هزار کودک بیسرپرست و بدسرپرست در 437 مرکز دولتی و غیردولتی نگهداری از کودکان و نوجوانان سازمان بهزیستی در سطح کشور پذیرش میشوند.
نصر استانهای خراسان رضوی، کرمان و تهران را به ترتیب از جمله استانهایی اعلام میکند که بیشترین تعداد کودکان بیسرپرست و بدسرپرست را در خود جای دادهاند و در تحلیل این قضیه میگوید: در استان خراسان رضوی به دلیل نوع اعتقادات مذهبی مردم و نگرانی از بابت سرنوشت فرزندانشان، بیشتر این کودکان در کنار حرم رها میشوند. همچنین در استان کرمان نیز پس از وقوع زلزله بم، با افزایش آمار کودکان بیسرپرست و بدسرپرست روبهرو شدهایم.
در تهران نیز افزایش آسیبهای اجتماعی همچون طلاق، اعتیاد، کودکآزاری، ازدواجهای موقت ثبت نشده و... زمینه افزایش کودکان بیسرپرست و بدسرپرست طی سالهای اخیر را فراهم آورده است.یک پژوهشگر مسائل اجتماعی، در تحلیل وضعیت پیش آمده، افزایش کودکان بیسرپرست و بدسرپرست طی سالهای اخیر را زاییده رشد آمار آسیبهای اجتماعی در جامعه میداند و میگوید: اگر بپذیریم که آسیبهای اجتماعی هر ساله به طور طبیعی 15 تا 20 درصد در جامعه رشد دارد، معضلات و مباحثی همچون طلاق، ازدواجهای ثبت نشده، اعتیاد، فقر، بیکاری، کودکآزاری و... به عنوان هریک از سرشاخههای این آسیبها خود در بروز و شیوع پدیده کودکان بیسرپرست و بدسرپرست موثر است.
کودکان رهاشده از سوی اتباع بیگانه
سیدهادی معتمدی همچنین به نقش اتباعبیگانه و بحث خروج آنها از کشور به عنوان یکی از عوامل ایجاد و تشدیدکننده بحران کودکان بیسرپرست و بدسرپرست در کشور اشاره کرده و معتقد است: هر چند وقت یک بار که بحث خروج اتباع بیگانه و بخصوص افاغنه مطرح میشود، پدر خانواده که عمدتا از اتباع بیگانه است، از روی اجبار یا تمایل کشور را ترک میکند؛ در حالی که فرزند و مادر تمایلی به ترک کشور ندارند؛ در این شرایط، مادر ناتوان در اداره زندگی خود و فرزندش، بناچار کودک را رها میکند.
البته در مواردی نیز مشاهده شده که فرزند حاضر نیست همراه پدر و مادر خود کشور را به مقصد موطن خانوادگیاش ترک کند، در نتیجه فرار میکند و ترجیح میدهد زندگی خود را بدون سرپرست اداره کند که این مورد در میان کودکان خیابانی و نزدیک به سنین نوجوانی بیشتر به چشم میخورد.
به گفته این پژوهشگر اجتماعی، عواملی همچون گرانی و تورم نیز به عنوان عوامل تاثیرگذار در عدم امکان تامین معاش و مایحتاج زندگی برای خانوادههایی که از اقشار آسیبپذیر هستند، به بحث کودکان بیسرپرست دامن میزند؛ چراکه در این خانوادهها، پدر و مادر به دلیل فرزند ناخواستهای که در شرایط نامناسب اقتصادی و اجتماعی متولد شده است، چارهای جز رها کردن این کودک ندارند.
گفت و گو
