ضرورت بازنگری در سیاست‌های ملی مدیریت آب و پایش سازه‌های حیاتی

به گزارش جام جم البرز، علیرضا رحیمی محمودآبادی در نشست علمی و میزگرد تخصصی با حضور جمعی از اعضای هیئت علمی، متخصصان و استادان دانشگاه خوارزمی، به بررسی آینده منابع آب، فرونشست دشت البرز، افت سطح آب‌های زیرزمینی، پایش سلامت پل شهید آیت‌الله رئیسی و ارزیابی سازه‌های بااهمیت پرداخت.

این نشست با حضور معاون آموزشی و رئیس مرکز رشد دانشگاه خوارزمی و نماینده وزارت راه و شهرسازی برگزار شد و طی آن، ابعاد مختلف مخاطرات ناشی از فرونشست زمین و ضرورت اتخاذ راهکار‌های تخصصی برای صیانت از زیرساخت‌های شهری مورد بحث و بررسی قرار گرفت.

رحیمی محمودآبادی با اشاره به گزارش‌های اخیر مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی اظهار کرد: بر اساس این گزارش‌ها، استان البرز و ۱۸ استان دیگر کشور با محدوده‌های دارای خطر بالای فرونشست زمین مواجه هستند؛ مخاطره‌ای که بیش از ۳۵ درصد جمعیت کشور را در معرض خطر قرار می‌دهد.

وی با بیان اینکه نرخ فرونشست زمین در ایران، بر اساس گزارش یادشده، بیش از پنج برابر متوسط جهانی است، افزود: استان البرز نیز از جمله مناطق با رتبه بالای خطر فرونشست به شمار می‌رود و مطالعات تاریخی سازمان زمین‌شناسی، نرخ‌های قابل‌توجهی از فرونشست را در برخی مناطق این استان ثبت کرده است؛ به‌طوری‌که این میزان در ساوجبلاغ ۲۲ سانتی‌متر، هشتگرد ۱۷ سانتی‌متر و کرج ۹ سانتی‌متر گزارش شده است.

رئیس کمیسیون عمران و حمل‌ونقل شورای اسلامی شهر کرج با تأکید بر اینکه ابعاد بحران فرونشست در البرز، به‌ویژه در کلان‌شهر کرج، تنها به میزان نشست زمین محدود نمی‌شود، تصریح کرد: تراکم جمعیت، گسترش فعالیت‌های شهری و صنعتی، وجود شبکه‌های مهم جاده‌ای و ریلی، تأسیسات زیربنایی، خطوط انتقال و ساختمان‌ها، حساسیت این منطقه را در برابر پیامد‌های فرونشست افزایش می‌دهد. در چنین شرایطی، فرونشست نامتقارن می‌تواند به تهدیدی جدی برای ایمنی سازه‌ها و پایداری زیرساخت‌های شهری تبدیل شود.

ضرورت بازنگری در مدیریت آب‌های سطحی

نایب‌رئیس کمیسیون تلفیق شورای اسلامی شهر کرج، در ادامه با ارائه پیشنهادی برای کاهش آثار فرونشست زمین، بر لزوم تغییر رویکرد مدیریت آب‌های سطحی تأکید کرد و گفت: به‌جای انتقال و هدایت تمام آب‌های سطحی از طریق کانال‌ها به خارج از محدوده شهری، می‌توان در معابر و نقاط دارای شرایط فنی مناسب، از روش‌های نفوذدهی کنترل‌شده آب به زمین استفاده کرد.

وی افزود: اجرای طرح‌های کارشناسی‌شده برای جمع‌آوری و نفوذ بخشی از روان‌آب‌های سطحی به زمین، در صورت تأیید مطالعات هیدروژئولوژیک و رعایت الزامات ایمنی، می‌تواند به کاهش هدررفت منابع آبی و تقویت تغذیه آبخوان‌ها کمک کند. البته اجرای این روش‌ها باید با توجه به شرایط زمین‌شناسی، کیفیت آب، وضعیت تأسیسات زیرزمینی و مطالعات تخصصی هر منطقه انجام شود.

پایش مستمر سازه‌های راهبردی؛ ضرورتی برای ایمنی شهری

رحیمی محمودآبادی همچنین با اشاره به اهمیت حفاظت از سازه‌های حساس شهری، پایش تخصصی و ارزیابی مستمر وضعیت سازه‌ای پل شهید آیت‌الله رئیسی و سایر زیرساخت‌های مهم را ضروری دانست.

وی پیشنهاد کرد موضوع پایش سلامت سازه‌ای، به‌ویژه برای پل‌های مهم و ساختمان‌های بااهمیت و بیش از پنج طبقه، با استفاده از سامانه‌های سنجش و پایش هوشمند و روش‌های تخصصی ارزیابی، به‌صورت جدی‌تر در مباحث مقررات ملی ساختمان مورد توجه وزارت راه و شهرسازی قرار گیرد.

این عضو شورای اسلامی شهر کرج خاطرنشان کرد: مقابله مؤثر با فرونشست زمین نیازمند رویکردی یکپارچه در مدیریت منابع آب، برنامه‌ریزی شهری، پایش مستمر زیرساخت‌ها و بازنگری در ضوابط فنی و اجرایی است؛ رویکردی که با تکیه بر دانش دانشگاهی و همکاری دستگاه‌های مسئول، زمینه کاهش مخاطرات و افزایش تاب‌آوری شهر‌ها را فراهم می‌کند.