این استانها با بهرهگیری از پتانسیلهای طبیعی و منابع فراوان انرژی خورشیدی وبادی،نقش کلیدی در تحقق اهداف توسعه پایدار انرژی در کشور ایفا میکنند. به گفته مسئولان استانی، سیاستهای حمایتی دولت و وجود ظرفیتهای محلی در این مناطق، از جمله عوامل اصلی پیشتازی آنها در این زمینه به شمار میآید.
طی یک دهه اخیر و در استانهای ایران، سرمایهگذاری در حوزه انرژیهای تجدیدپذیر روند رو به رشدی داشته است. از سال۱۳۹۰ تاکنون، حجم سرمایهگذاریها از حدود ۵۰۰ میلیارد تومان به بیش از ۲۰ هزار میلیارد تومان رسیده است. این سیر صعودی نشاندهنده توجه ویژه دولتها و بخش خصوصی به این بخش و همچنین آگاهی از مزایای اقتصادی، اجتماعی وزیستمحیطی انرژیهای تجدیدپذیر است.دولت چهاردهم هم باارائه مشوقهای مالیاتی،تسهیلات اعتباری وحمایت از تحقیق و توسعه، نقش مهمی در تشویق سرمایهگذاران در این حوزه داشته است. همچنین، کاهش قیمت اقلام و تجهیزات انرژیهای تجدیدپذیر، باعث افزایش جذابیت این بخش برای ورود شرکتهای خارجی شده است.
به گفته مهندس آرش فراهانیان، کارشناس حوزه انرژیهای تجدیدپذیر، استانهایی که روی انرژی های پاک سرمایهگذاری کردهاند، میتوانند آینده بهتری نسبت به بقیه داشته باشند و حتی اقتصاد خود را توسعه بدهند.
او با بیان اینکه با توجه به پتانسیل بالای انرژی خورشیدی و بادی و همچنین موقعیت جغرافیایی مناسب، مازندران فرصتهای فراوانی برای سرمایهگذاری در این حوزه دارد و بعد از آن گلستان هم به دلیل منابع غنی انرژیهای پاک و نزدیکی به مرزهای کشور، میتواند به قطب مهم انرژیهای تجدیدپذیر تبدیل شود.
فراهانیان با تاکید بر اینکه تابش فراوان نور خورشید و همچنین وجود منابع پتانسیل انرژی بادی در بوشهر، سرمایهگذاران را به این استان کشانده است، ادامه میدهد: در کنار آن، استان فارس به دلیل داشتن منابع آبی مناسب و همچنین بهرهمندی از روزهای آفتابی، میتواند نقشی اساسی در تولید برق داشته باشد.
این کارشناس حوزه انرژیهای پاک تصریح میکند: با اینکه نگاهها به سمت کرمان، یزد و استانهای مرکزی ایران است اما کرمانشاه هم به خاطر تابش کافی آفتاب و انرژی بادی فراوان، در حال توسعه پروژههای انرژیهای تجدیدپذیر است. آذربایجان شرقی هم منابع آبی زیادی دارد و پتانسیل تولید برق آبی در آن بالاست. گزارشها نیز تایید میکنند توجه به پروژههای انرژی برقآبی کوچک مقیاس کمک شایانی در تامین انرژی این منطقه خواهند کرد.»
حمایت از سرمایهگذاران
درست است که بیشتر استانهای ایران به دلیل روزهای آفتابی زیاد در طول سال، برای تولید برق از نور خورشید مناسب هستند، اما باز هم کارشناسان تاکید میکنند، سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر به عوامل زیادی بستگی دارد که باید در نظر گرفته شوند.استانها نباید تولید انرژیهایش را فقط به نور خورشید محدود کند. زیرا مناطقی که دارای بادهای مداوم و قوی هستند، پتانسیل خوبی در جهت توسعه نیروگاههای بادی دارند. همچنین استانهای دارای منابع آبی، برای توسعه نیروگاههای برقآبی مناسب میباشند.ضمن اینکه وجود نیروی کار ماهر و زیرساختهای مناسب نیز به تسهیل سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر کمک میکند.
کارشناسان تاکید دارند پروژههایی که شروع شدهاندباید حمایت شوند و دولت، مشوقهایی به صورت تسهیلات و تخفیفهای مالیاتی در دستور کار داشته باشد.
درهمین راستا قائممقام ساتبا میگوید: با بهرهبرداری از۳۰۲ مگاوات نیروگاه خورشیدی در هفته گذشته ظرفیت نیروگاههای خورشیدی به ۳۵۰۰ مگاوات رسید و امیدواریم با تحقق منابع مالی از سوی صندوق توسعه ملی و بانک مرکزی، به ظرفیت ۷۰۰۰ مگاوات برسیم.
حمیدرضا عظیمی ادامه میدهد: براساس مصوبه شورای اقتصاد که در مرداد ماه سال جاری منتشر شد، برنامهریزی برای تأمین ۲.۳میلیارددلار صورت گرفته است. امیدواریم با پیگیریهای انجام شده شاهد رسیدن و تحقق کامل منابع باشیم تا با سرعت به اهداف برنامه برسیم.
وی در رابطه با رسیدن به ظرفیت ۱۱هزارمگاوات برای پیک تابستان ۱۴۰۵ توضیح میدهد: بخشی از این ظرفیت تکمیل شده و در مدار قرار دارد و بخش دیگر آن مربوط به بخش خصوصی است و مشکلی که سرمایهگذاران حوزه تجدیدپذیر با آن مواجهند موضوع تخصیص ارز و ثبت سفارش است و امیدواریم با تاملاتی که از سوی ارکان دولت صورت گرفته این مشکلات در کوتاهترین زمان ممکن مرتفع شود و در صورتی که این مسائل حل نشوددررسیدن به ظرفیت۱۱هزار مگاوات تاثیرگذار خواهد بود.
به گفته عظیمی، تحریمها بر روند توسعه تجدیدپذیرها بیتاثیر نبوده وتاثیر خودرامیگذارد اما با تمهیدات در نظر گرفته شده اگر ما بتوانیم موضوعات ثبت سفارش و تخصیص ارز را در داخل کشور مدیریت کنیم نتایج خوبی به دست خواهیم آورد.
اقتدار در تولید انرژیهای پاک
با توجه به سیاستهای دولت و افزایش آگاهی از مزایای انرژیهای تجدیدپذیر، انتظار میرود سرمایهگذاری در این حوزه در سالهای آینده افزایش یابد. با توسعه زیرساختها و کاهش هزینهها، انرژیهای تجدیدپذیر نقش مهمی در تامین انرژی کشور ایفا خواهند کرد و به تحقق اهداف توسعه پایدار کمک می کنند. همچنین، توسعه انرژیهای تجدیدپذیر میتواند به ایجاد اشتغال، کاهش آلودگی هوا و حفظ محیط زیست منتهی شود. با گذر به استانهایی که در حال حاضر با سرعت زیادی به سمت تولید انرژی پاک حرکت میکنند، ابتدا به مازندران میرسیم. جایی که با سرمایهگذاری بیش از ۵۰۰۰ میلیارد تومان در انرژیهای تجدیدپذیر، رتبه نخست را در این زمینه به خود اختصاص داده است. این استان با توجه به پتانسیل بالای انرژی خورشیدی و بادی و همچنین وجود نیروگاههای برقآبی کوچک مقیاس، قطب مهم انرژیهای تجدیدپذیر در شمال کشور است. پروژههای متنوعی از جمله نیروگاههای خورشیدی در مناطق روستایی، نیروگاههای بادی در سواحل دریای خزر و پروژههای برقآبی در رودخانههای استان، در حال اجرا هستند. گلستان هم با سرمایهگذاری ۴۰۰۰ میلیارد تومانی، رتبه دوم را به خود اختصاص داده است. این استان با توجه به تابش خورشید فراوان و همچنین نزدیکی به مرزها که امتیاز صادرات را بالا میبرد، یک فرصت سرمایهگذاری مهم در زمینه انرژیهای تجدیدپذیر محسوب میشود. تکمیل و بهرهبرداری از پروژههایی مانند نیروگاههای خورشیدی در مناطق مرکزی آن، نیروگاههای بادی در دشتها و پروژههای کوچک در مناطق روستایی، آینده گلستان را روشن کرده است. بوشهریها که روی نفت و گاز عظیمی خوابیدهاند از نور خورشید غافل نشدهاند. سرمایهگذاری بیش از ۳۰۰۰ میلیارد تومانی، آنها را در رتبه سوم استانهای ایران قرار داده است. این استان با توجه به تابش خورشید فراوان و همچنین وجود انرژی بادی، مدتهاست خود را برای تبدیل شدن به قطب برتر انرژیهای پاک آماده کرده است. نیروگاههای خورشیدی در مناطق ساحلی، نیروگاههای بادی و پروژههای انرژی موج در سواحل، اقداماتی است که بوشهریها روی آنها حساب ویژهای باز کردهاند. فارس با سرمایهگذاری بیش از ۲۰۰۰ میلیارد تومانی در رتبه چهارم قرار دارد. این استان با توجه به داشتن منابع آبی مناسب و همچنین پتانسیل بالای انرژی خورشیدی، میتواند به یک قطب مهم تولید برق تجدیدپذیر تبدیل شود. پروژههای متنوعی از جمله نیروگاههای خورشیدی، نیروگاههای برقآبی کوچک مقیاس در سدها و پروژههایی در مناطق روستایی، در نقاط مختلف آن در حال اجرا هستند.