یک سفر بی تشنج

بیماری صرع منعی برای سفر ایجاد نمی‌کند، در صورتی که به طور قطعی تشخیص داده شده و با دارو تحت کنترل باشد. درواقع، سفر کردن برای مبتلایان به صرع، بستگی به تشنج و میزان صرعشان دارد.
بیمارانی که فقط یک بار تشنج کرده‌اند و تشخیص صرعشان هنوز قطعی نشده و دارو نیز دریافت نکرده‌اند باید حداقل به مدت شش ماه مراقب باشند و از رفتن به مسافرت خودداری کنند و تحت کنترل جدی باشند.
استرس سفر هوایی تهدیدی برای صرع
مبتلایان به صرع می‌توانند سفر هوایی داشته باشند، چرا که مستنداتی مبنی بر تاثیر مسافرت با هواپیما در تشدید حمله تشنجی وجود ندارد.
اما شکی وجود ندارد که احتمال حمله صرعی را به چند دلیل هنگام سفر هوایی نباید نادیده گرفت. ابتدا آن که در ارتفاعات بالا، اکسیژن‌رسانی تا اندازه‌ای به خون کم می‌شود. همچنین در پرواز‌های طولانی‌مدت (هفت تا هشت ساعت به بالا) شخص در وضعیت بی‌حرکتی بوده و فعالیت قشر مغزش کم می‌شود و ممکن است حالت خواب‌آلودگی به وی دست دهد که تحت‌تاثیر این عوامل، احتمال تشنج بیشتر می‌شود .
از سوی دیگر استرس قبل از پرواز برای بیماران مصروع بسیار آسیب‌‌زننده است. به‌علاوه که پروازهای طولانی، ساعت نامناسبی دارند و چرخه خواب فرد را به هم می‌ریزد. به این ترتیب بیمار دچار استرس بیشتری نیز می‌شود که احتمال تشنج را افزایش می‌دهد .
کم‌خوابی و گرسنگی، ممنوع
یکسری اصول ضروری برای کنترل حمله تشنجی در بیماران مصروع همیشه باید رعایت شود؛ یعنی فرد مبتلا باید با تمهیدات و مراقبت‌هایی از بی‌خوابی، گرسنگی و استرس برحذر باشد.
پس بیمار باید جوری سفرش را برنامه‌ریزی کند که چه در هواپیما، خودروی شخصی یا اتوبوس در فواصلی بخوابد. همچنین نباید هرگز گرسته بماند و همیشه لقمه کوچکی همراه داشته باشد. کنترل استرس و اضطراب هم در سفر از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.
فراموش نکنید که برخی از افراد مبتلا نسبت به نورهای درخشان حتی تلألو نور آفتاب بر سطح دریا یا یا چراغ‌های شهربازی یا نورهای داخل رستوران (نورهای فلشینگ) واکنش نشان می‌دهند. پس بهتر است بیمار مراقب باشد تا حد امکان در معرض این نورها قرار نگیرد.
توجه داشته باشید که قرار است فرد بتواند از سفرش لذت ببرد نه این‌که با تشدید بیماری‌اش دچار دردسرهای بیشتری شود.
جدول زمان‌بندی در مصرف داروها
نکته مهم دیگر در کنترل صرع، مصرف به موقع داروهاست. بیماران در حین سفر باید داروهای خود را همیشه در دسترس داشته باشند (چه در هواپیما یا خودرو) .به‌ویژه با توجه به تداخل زمان‌های کشورهای مختلف به جدول زمان‌بندی برای مصرف داروها نیاز است. از سوی دیگر بیمار باید دستبند یا گردنبندی همراه خود داشته باشد که روی آن به بیماری وی و مشخصات اولیه‌اش اشاره شده باشد تا در صورت بروز حمله، اطرافیان بتوانند کمک‌های اولیه را به وی ارائه دهد. در هر شرایطی ضروری است که قبل از سفر، کنترل تشنج در سفر با هماهنگی پزشک بیمار صورت بگیرد و به مقدار کافی نیز دارو همراه بیمار باشد.
در صورت تشنج حین سفر چه کنیم؟
افراد مبتلا به صرع اگر با هواپیما به سفر می‌روند حتما باید قبل از سفر، خدمه پرواز را در جریان بیماری خود قرار بدهند تا اقدامات لازم دارویی و مراقبت از آنها توسط کادر هواپیما انجام شود و از بردن دارو به هواپیما، حمل و مصرف آن جلوگیری و ممانعت نشود.
در صورت تشنج در هواپیما با توجه به تغییر فشار اکسیژن باید به‌سرعت از ماسک اکسیژن برای بیمار استفاده شود؛ به‌علاوه بهتر است بیمار از صندلی‌های کنار راهرو استفاده کند تا در صورت نیاز کمک سریع‌تری به وی صورت بگیرد. معمولا در صورت بروز حمله در پرواز با ماسک اکسیژن و اقدامات لازم اولیه مشکل رفع می‌شود و نیازی به قطع پرواز نیست.
در صورت بروز حمله در خودرو یا اتوبوس نیز باید چند دقیقه‌ای وسیله نقلیه متوقف شود و کمک‌های اولیه به بیمار صورت گیرد؛ سپس وضعیت بیمار با رسیدن به اولین پایگاه امداد بررسی شود تا اگر تشنج طولانی شده باشد، وی به مرکز درمانی منتقل شود.
کمک‌های اولیه در حمله صرع
لباس‌های اطراف گردن بیمار را شل کنید.
سعی نکنید بیمار را نگه‌ دارید یا مهار کنید. فقط اشیای تیز را از دسترس وی خارج کنید.
هیچ ‌چیزی در دهان بیمار قرار ندهید.
از اطرافیان بخواهید فضای اطراف بیمار را خلوت کنند.
پس از حمله، بیمار را به پهلو بخوابانید تا مسیر هوایی‌اش بازمانده و هرگونه ترشحات خارج شود.
درصورتی‌که حمله بیش از پنج دقیقه طول بکشد یا حمله دیگری بلافاصله اتفاق بیفتد یا فرد پس از حمله بیدار نشود، باید با اورژانس تماس بگیرید.

پونه شیرازی

دانش و سلامت