طرحی نو برای شناسایی موسیقی فاخر

تعداد 8642رای که به آثار برتر تاریخ موسیقی ایران از سوی 1049هنرمند فعال این عرصه در سراسر کشور تعلق گرفت و منجر به نام بردن از 2497قطعه موسیقایی شد تکلیف فراخوانی

کد خبر: ۱۱۳۹۸۵

را که رئیس مرکز موسیقی و سرود صدا وسیما با عنوان انتخاب یکصد اثر مطرح موسیقی کشور، پیشنهاد کرده بود در گام اول روشن کرد. طرح انتخاب یکصد اثر موسیقی با این گستره و به این شکل در تاریخ موسیقی کشور برای اولین بار است که اتفاق می افتد به این خاطر طبعا به مجرد مطرح شدن از ناحیه مرکز موسیقی و سرود صدا و سیما بازتاب گسترده ای در مطبوعات و سایت ها داشت . حال که گام اول این کار به پایان رسید با کرم رضا پیریایی ، رئیس مرکز موسیقی و سرود صدا وسیما که طراح این طرح هستند گفتگویی ترتیب داده ایم تا خوانندگان محترم بیشتر و بهتر با اهداف و نتایج این اقدام آشنا شوند.چه شد که شما به فکر این طرح و این نوع فراخوان از هنرمندان فعال و صاحب نظر موسیقی کشور افتادید؛در اثنای اولین شورای راهبردی موسیقی رسانه ملی که با نظر و حضور جناب آقای مهندس ضرغامی تشکیل شده بود به انجام این طرح متمایل شدم . در جلسه ای که در اوایل سال 1385برگزار شد موضوع بهره گیری مطلوب از موسیقی فاخر در جهت اهداف متعالی در رسانه در دستور جلسه قرار گرفت . در آن شورا که جمع قابل توجهی از صاحب نظران رسانه موسیقی حضور داشتند رئیس سازمان بر لزوم شناخت آثار خوب موسیقایی تاکید کردند. این تاکید نشان می داد که ما باید اول سرمایه های موسیقایی کشورمان را با دقت مرور کنیم و آثار مطرح و برتر آن را در مقابل چشم داشته باشیم تا ضمن استفاده از آنها به عنوان سرمایه هنری به انحائ مختلف در تحقیق ، پژوهش ، آموزش ، تولید و تامین و انواع عملکردهایی که منجر به کسب نتایج مطلوب می شود و از جمله در پخش ، از همین آثار نامبرده و منتخب استفاده بیشتری ببریم .ابتدا قرار بر این بود که من با چند نفر از کارشناسان و متخصصان این طرح و آنهایی که از این منظر شناخت دارند و آثار کیفی و جذاب را می شناسند گفتگوهایی داشته باشیم اما با دقت در اهمیت موضوع و گستره آن مسیرم را عوض کردم و دست به فراخوان عموم فعالان این عرصه در کل کشور زدم .طرف فراخوان شما چه کسانی بودند؛تقریبا همه آنهایی که در رده قابل قبولی در موسیقی کشور فعال بوده و هستند جامعه فراخوان ما بودند؛ از تهران و سراسر استان ها.استقبال چگونه بود؛وقتی 1049نفر هنرمند مطرح و فعال کشور به درخواست ما پاسخ می دهند که هم از حیث عناوین هنری و هم از جهت سوابق و زحمات هنری خود صاحب نتایج ارجمندی هستند طبعا اینگونه استقبال و توجه و همراهی درانجام این طرح از نظر کمیت و کیفیت می تواند بی نظیر و منحصر به فرد تلقی شود.در این فراخوان ، شما برای انجام طرح انتخاب یکصد اثر موسیقی از مخاطبان خود چه تقاضایی کردید؛از آنها خواستیم هر کدام با توجه به همه آثار تاریخ موسیقی ایران ده اثر را گزینش کنند و برای ما بفرستند.معیاری مشخص نکردید ؛ شاخص و اولویتی را مطرح نکردید که در نظر بگیرند؛خیر، به درک و دریافت و ذائقه و تجارب و تعهد آنها اتکا کردم و به نظرم کار درست هم همین بود.آنها سالهاست که در این زمینه زحمت کشیده اند و خود، هنرمندان صاحب نام و صاحب آثاری در خور هستند و قطعا در قبال کشور و فرهنگ و هنر این سرزمین و رشته ، تخصص و تجربه خودشان (موسیقی ) عرق و احساس دارند و اهمیت قائل هستند و به این خاطر من طبیعی می دانستم که در اجماع دیدگاه ها و انتخاب های آنان چند شاخص اصلی را اولویت دهم -1محتوای مطلوب و پیام ارزشمند -2متر و معیار فنی و علمی موسیقی -3ذائقه آفرینی اثر که در زمزمه عموم مردم جای گرفته باشد و به راحتی به یاد بیاید و از جذابیت لازم بهره برده باشد.اجرای این طرح چقدر طول کشید؛قریب به چهار ماه از اعلام طرح و اطلاع رسانی از طریق رسانه ها و جراید و خبرگزاری ها تا ارسال فراخوان و نهایتا شمارش نتایج .پس الان مرکز موسیقی و سرود صدا و سیما با پاسخهایی که از بیش از هزار فعال عرصه موسیقی کشور درباره آثار مطرح موسیقی ایران گرفته است ، باید اطلاعات فراوان و گوناگون و جالب توجهی در اختیار داشته باشد که طبعا همانطور که گفتید می تواند از جهاتی منحصر به فرد هم باشد؛بله دقیقا همین طور است . آرائ کارشناسان بسیار ارزشمند است بخصوص آنکه هم فراوانی و هم دقت و کیفیت در آن لحاظ شده است . بیش از هزار نفر متخصص هر کدام با متر و معیار خودشان چند اثر تا سقف 10اثر را معرفی کرده اند جمعا بیش از 8600رای که منجر به نام بردن از قریب 2500اثر شده است . این اطلاعات بسیار خوب از سابقه موسیقی کشور اکنون در اختیار مرکز موسیقی صدا وسیما است .من از جهات مختلف این پروژه را موفق می دانم و راضی هستم و جناب آقای مهندس ضرغامی ریاست سازمان که از ابتدا خود مشوق و موید کار بودند، چه در شورای راهبردی موسیقی صدا وسیما و چه در ادامه کار بویژه اوج توجهشان را در اختتامیه باشکوه جشنواره تولیدات مراکز در اصفهان ابراز فرمودند و از این نظرسنجی به عنوان کاری بسیار نیکو یاد کردند.اولین بهره برداری شما از نتایج این نظر سنجی و پاسخ به فراخوان چه می تواند باشد؛فعلا صد اثر اول را در لوح فشرده همراه با شناسنامه این آثار به همه شبکه های رادیو و تلویزیونی سراسری و استانی تقدیم می کنیم . به موازات همین کار در قالب همکاری های مرکز موسیقی و سرود سازمان و شرکت صوتی و تصویری سروش این آثار را بصورت MP3برای استفاده عموم مردم منتشر می شود.برای اعلام نتایج فراخوان و اطلاع رسانی مناسب چه برنامه ای دارید؛ قبلا مطرح بود که قصد دارید یک همایش بزرگ برگزار کنید؛ما بیش از آنکه قصد اعلام نتایج و اطلاع رسانی و تبلیغ در این خصوص داشته باشیم پیگیر بهره برداری هایی از جنس کار و سلیقه و شیوه های رسانه ای هستیم ؛ البته با اعلام نتیجه و طبعا تقدیر و تشکر از زحمات هنرمندانی که آثار فاخر و گرانبهایی را خلق کرده اند نیز پروژه ای را که شروع کرده ایم ادامه می دهیم اما اعلام همه نتایج و دستاوردهای این طرح بطور یکجا و یکجانبه شاید قدری عجولانه و غیر کارشناسانه باشد.ما الان از یک جامعه آماری بسیار خوب و نتایج نظر سنجی از تعداد معتنابهی از هنرمندان فعال کشور بهره مندیم .همانطور که عرض کردم این طرح در راستای یک اقدام رسانه ای است و هدف اصلی محتوا ، پیام و خدمت رسانی به آحاد مخاطبان صدا و سیما و بالاخص جامعه هنری است البته به موقع اسامی و عناوین چهره های برتر را به اطلاع عموم می رسانیم .در مقام تحلیل نتایجی که به دست آمده است ویژگیهای اصلی و برجسته آرائ هنرمندان چیست ؛-1 به نظر من تا حدود زیادی نتایج کلی مماس به واقع است .شاید غیر از جامعه هنرمندان هم اگر بنا باشد مورد سوال قرار گیرند و بخواهند به واقعیات موسیقی ایران رای بدهند همین آرائ تکرار می شود.-2 دوره های مختلف موسیقی اعم از گذشته های دور تا دوره اخیر و زحمات ارجمند شاخص های همه دوره ها در آرائ عموم هنرمندان آمده است و درجمع آرائ آنها هیچ دوره ای از قلم نیفتاده است .-3 آثاری که در عرصه موسیقی بعد از انقلاب اسلامی ظرف قریب به سی سال گذشته تولید شده است کاملا نشان می دهد که موسیقی در جریان تحولات اجتماعی و فرهنگی رشد قابل ملاحظه ای داشته است و اغلب برجستگان هنر موسیقی و آثار گرانبهای آنان در این دوره ضمن درخشش ویژه در عرصه هنر با آرمان های عمومی همراهی بسیار خوبی داشته است .-4 رادیو و تلویزیون نقش اول و بی بدیل در ماندگارسازی و معروفیت و موفقیت هنرمندان این عرصه و آثار آنها داشته و دارد به نحوی که می شود گفت صد در صد آثار برتر (یکصد اثر) بلکه آحاد آثاری که در حد توان نامشان مطرح شده همانهایی است که از پخش صدا و سیما به گوش مردم رسیده است .از نمونه های برجسته این مفهوم اثر ماندگار «ای ایران ای سرای امید» (سپیده ) استاد شجریان است که همه می دانند این نوع کار بیش از هر امکانی از امکان صدا وسیما بهره مند بوده است .-5 هنرمندان شرکت کننده در این طرح در آرائ خود بسیار متاثر از ارزشهای دینی ، عرفانی ، میهنی و انسانی و مفاهیم ارجمند اجتماعی هستند.اغلب آثار نامبرده و برتر از این خصوصیات برخوردارند.ویژگی های دیگری نیز به چشم می خورد که باید در جلسات کارشناسی مورد بحث قرار گیرد و استنتاج مطلوب به دست آید.آیا پاسخ دهنده ها به همه انواع موسیقی نظر داشته اند یا صرفا به بعضی انواع استناد کرده اند؛هنرمندان به همه انواع و ژانرهای موسیقی بویژه موسیقی ایرانی اعم از باکلام و بی کلام ، تصنیف و ترانه و سرود و موسیقی فیلم و تیتراژ با ساختارهای ارکسترال ، سنتی ، تلفیقی ، محلی ، پاپ و... استناد کرده اند. هنوز سوالات زیادی در این خصوص مانده اما آن را به فرصت دیگری موکول می کنیم . اگر شما در پایان مطلب خاصی دارید بفرمائید؛البته همانطور که گفتید صحبت در این باره زیاد است و بهتر آن است که در موقعیت مناسبتری این مباحث ادامه یابد.محسن وطنی آثار ماندگار تمایل به معرفی برترین آثار و اشخاص به نحوی است که روزانه سوالات زیادی از همکاران ما در این طرح و از ستاد آن دارند. از مجموع 8642رای آثار استاد محمدرضا شجریان با 1261در مقام اول قرار گرفت و فاصله ایشان با نفر دوم قابل توجه است به نحوی که نفر دوم کمی بیش از نصف این آرائ را به خود اختصاص داده است .اما اثر ماندگار «ای ایران ای مرز پر گهر» مرحوم بنان عنوان قطعه برتر را به خود اختصاص داد و در میان آثار استاد بی بدیل موسیقی ایران استاد شجریان اثر «ایران ای سرای امید» (سپیده) برترین آثار ایشان تلقی گردیده است .نام آهنگسازان برجسته و خوانندگان برتر دیگر که بکرات در آراء هنرمندان آمده است و جایگاه قابل توجهی دارند نیز در فرصت های دیگر به اطلاع عموم می رسد.