مراقب سلامت گوش‌تان باشید

مهم‌ترین عامل محیطی صوت است. وقتی شدت صدا از یک حدی بیشتر می‌شود،رادیکال‌های آزاد تولید می‌شود. رادیکال‌های آزاد در گوش داخلی به سلول‌های مویی یا سلول‌های شنوایی صدمه می‌زند. مواد شیمیایی موجود در محیط چه به صورت تنفسی، چه به صورت تماسی و چه به صورت خوراکی باشند، همه به شنوایی آسیب می‌زنند. ابتلای مادر به بیماری‌های ویروسی می‌تواند شنوایی جنین را مختل کند. ابتلای کودک به بیماری‌هایی مانند اوریون و مننژیت می‌تواند موجب کم‌شنوایی یا ناشنوایی در او شود. ضربه به سرکودک، در فرد مستعد باعث کم‌شنوایی در او می‌شود. ورزش کردن، تصادفات در جوانان می‌تواند باعث آسیب شنوایی در او شود. با افزایش سن و ابتلا به بیماری اتواسکلروزیس که دردهه‌های دو، سه و چهار زندگی بروز می‌کند، استخوانچه‌های درون گوش حالت چسبنده پیدا می‌کنند و سفت و سخت می‌شوند. به دنبال این قضیه، این استخوانچه‌ها حالت متخلخل پیدا می‌کنند. به دنبال آن، استخوان افزایش حجم پیدا می‌کند و موجب کم شدن شنوایی می‌شود. عفونت‌های گوش درکودکی مثل سرماخوردگی باید جدی گرفته شود چون می‌تواند روی شنوایی تاثیر بگذارد. هرکس در هر سنی احساس کم‌شنوایی یا ناشنوایی دارد، باید در اسرع‌وقت مراجعه کند، چراکه با مراجعه دیر‌هنگام به پزشک، زمان طلایی درمان را از دست می‌دهیم. با گذشت زمان به مدت دو سه هفته، زمان طلایی درمان از دست می‌رود.

آیا همه افراد با افزایش سن دچار کاهش شنوایی می‌شوند؟

بله، همه افراد با افزایش سن دچار کاهش شنوایی می‌شوند. یعنی از لحظه‌ای که فرد متولد می‌شود به مرور تا برسد به 55 تا 65سالگی کاهش شنوایی دارد. کاهش شنوایی در همه افراد وجود دارد، ولی در بعضی زودتر و در برخی افراد شدیدتر اتفاق می‌افتد.

ارزیابی شنوایی را برای چه افرادی پیشنهاد می‌کنید؟

مهم‌ترین غربالگری شنوایی در بدو تولد است. غربالگری نوزادی تا زیر یک‌سالگی بسیار مهم است که در کشور ما در حال انجام است. درروستا‌ها هم غربالگری شنوایی را انجام می‌دهیم.

بهترین راه تشخیص مشکل شنوایی چگونه است؟

وقتی است که خود فرد متوجه می‌شود و مراجعه می‌کند. ما ارزیابی شنوایی را انجام می‌دهیم. چون ما برنامه‌ای برای غربالگری کم‌شنوایی در بزرگسالان نداریم. در کشورهای پیشرفته از60سالگی هر پنج سال یکبار ارزیابی شنوایی انجام می‌شود و اگر لازم باشد سمعک برای فرد توصیه می‌شود.

آیا در صورت وجود اختلاف شنوایی بین دو گوش، فرد باید مراجعه کند؟

بله. اگر یک بیماری، یک گوش را درگیر کند شخص متوجه می‌شود و مراجعه می‌کند. پس فرد با وجود تفاوت در شنوایی دو گوش لازم است مراجعه کند.

چه افرادی در معرض خطر مشکل شنوایی قرار دارند؟

کسانی که در محیط‌های پرسروصدا کار می‌کنند، مثلا افرادی که در فرودگاه‌ها کار می‌کنند یا افرادی که در تماس با سروصدای بلند هستند یا تماس با مواد شیمیایی و فلزات سنگین دارند، ممکن است شنوایی‌شان به خطر بیفتد. همچنین کسانی که به علت بیماری، آنتی‌بیوتیک از خانواده مایسین‌ها استفاده می‌کنند باید ارزیابی شنوایی دوره‌ای و با فواصل نزدیک انجام دهند. افرادی که شیمی‌درمانی می‌شوند نیز باید ارزیابی شنوایی در آنها انجام شود.

دکتر پدرام برقعی

متخصص گوش و حلق و بینی