امپراتوری رم شرقی به تاریخ پیوست

29 می 1453 میلادی قسطنطنیه سقوط کرد. اسلامبول یا استانبول (قسطنطنیه) یکی از مهمترین شهرهای دنیای قدیم است که حدود سال 660 قبل از میلاد بنا گردید. اسلامبول در طول تاریخ به چندین نام مشهور شده است.

کد خبر: ۹۸۰۸۰

کهن ترین نامی که برای این شهر انتخاب گردید ، «بیزانتیون یا بوزانتیون» است. مدتی نیز نام «آنتونیا» بر آن نهاده شد. در زمان کنستانتین ، به «رم دوم» یا «رم جدید» شهرت یافت . بعد از آن که کنستانتین فوت کرد ، به یاد او شهری که وی به پایتختی (استانبول) برگزیده بود ، به کنستانتینو پولیس شهرت پیدا کرد. مسلمان ها نیز این شهر را قسطنطنیه یا بوزنطیه می نامیدند. بعدا ، این نام بتدریج به استانبول و یا استانبول تبدیل گردید. ترکهای عثمانی نیز پس از فتح شهر مذکور ، مدتی آن را اسلامبول ، یعنی مرکز اسلام و شهر اسلام نامیدند. استانبول تاریخ معضل و پرفرازونشیبی در قرنهای قبل و بعد از میلاد داشته است ، ولی آنچه به دوره بعد از اسلام بازمی گردد ، به طور خلاصه این است که مسلمانان تا سده 4 قمری ، 3 بار این شهر را محاصره کردند. نخستین محاصره در سال 48 قمری بود. در جریان همین محاصره بود که ابوابوب انصاری در کنار دروازه های این شهر درگذشت و در همان جا به خاک سپرده شد. در سال 97 قمری نیز بار دیگر این شهر محاصره شد ولی رومی ها به مسلمان ها پیشنهاد صلح دادند و کار به همین جا ختم گردید. پس از نبرد ملازگرد در سال 463 ه.ق ، در اثر ضربه بسیار مهلکی که امپراتوری روم شرقی از مسلمان ها دید ، اوضاع این امپراتوری آشفته شد. از همین زمان ، بار دیگر قسطنطنیه بتدریج مورد تهدید مسلمانان قرار گرفت. در این قرون که جنگهای صلیبی نیز در جریان بود ، استانبول هدف هجوم صلیبی ها نیز قرار گرفت . در سال 794 ه.ق ، ایلدرم بایزید عثمانی به بهانه دفاع از حقوق مسلمانان ساکن قسطنطنیه ، آنجا را محاصره کرد. در سالهای بعد نیز چند بار این شهر محاصره شد ولی هر بار به دلایلی قسطنطنیه همچنان در دست امپراتوری روم شرقی باقی ماند. درگیری و جنگ برای فتح قسطنطنیه مدت طولانی ادامه یافت ولی با تمام ناکامی ها ، مسلمان ها همچنان در آرزوی فتح این شهر بسیار مهم تاریخ که مرکز امپراتوری روم شرقی بود ، به سر می بردند. سرانجام در سال 1453 میلادی پادشاه 23 ساله امپراتوری عثمانی (سلطان محمد دوم) تمام کوشش خودش را برای فتح قسطنطنیه به کار برد. وی پس از آن که سپاه و تجهیزات مناسب فراهم آورد ، با 250 هزار نفر و 400 کشتی و تعداد قابل توجهی توپ ، به سوی قسطنطنیه حرکت کرد و آن جا را به محاصره درآورد. در جریان این محاصره که 54 روز به طول انجامید ، 4 حمله بزرگ به داخل شهر انجام گرفت و سرانجام در سحرگاه 29 می 1453 میلادی قسطنطنیه سقوط کرد و امپراتوری 1125 ساله روم شرقی توسط ترکان عثمانی برچیده شد. سلطان محمد دوم که پس از فتح قسطنطنیه به «سلطان محمد فاتح» شهرت یافت ، در همان روز که شهر سقوط کرد ، وارد قسطنطنیه شد و در میان موج شادی به کلیسای ایاصوفیه که مردم شهر در آنجا پناه گرفته بودند ، وارد شد. سلطان محمد فاتح در کلیسای ایاصوفیه به سخنرانی پرداخت و آزادی مذهبی و حقوقی پیروان همه مذاهب را تضمین کرد. بعد از سخنرانی سلطان ، در حالی که ظهر فرارسیده بود ، موذن مشغول گفتن اذان گردید و صدای اذان از مرکز مسیحیت به گوشها رسید. فتح قسطنطنیه از حوادث بسیار مهم تاریخ است و تاثیرات قابل توجهی در روند تاریخ نهاد. بعد از آن که قسطنطنیه گشوده شد ، پایتخت امپراتوری عثمانی به این شهر انتقال یافت و یکی از مهمترین مراکز سیاسی جهان اسلام شد. همچنان که بتدریج از مراکز مهم فرهنگی جهان اسلام نیز به حساب آمد. استانبول بعد از آن که چندین قرن مرکز امپراتوری عثمانی بود ، در جریان جنگ جهانی اول به اشغال انگلیس درآمد ولی دوره این اشغال کوتاه بود و انگلیسی ها مجبور به ترک شهر شدند. بعد از آن که امپراتوری عثمانی در جریان جنگ اول جهانی سقوط کرد ، حکومت جدید ترکیه ، مرکز سیاسی و پایتخت ترکیه را از استانبول به آنکارا منتقل نمود با این حال ، هنوز نیز استانبول از شهرهای معروف و پررونق است .