نیمکت‌ها برای «ووهان» محکم می‌شود

در توسعه زیر ساختی به نسبت بسیاری از فدراسیون‌ها، کار خاصی صورت نگرفته است و خطر پشتوانه‌سازی نیز تهدیدی جدی برای آینده این ورزش به شمار می‌رود. هم اینک بسکتبال ایران در زمینه مربی‌سازی هم با مشکلات زیادی روبه روست، به طوری که در فاصله باقی مانده تا بازی‌های جام ملت‌های آسیا نمی‌توان به مربیان داخلی برای سپردن سکان هدایت تیم ملی به آنها اعتماد کرد. در سال‌های گذشته فدراسیون بسکتبال در عمل نشان داده بود به کار مربیان ایرانی بویژه در مراحل پایانی اردوهای تیم‌ها و حضور در بازی‌های بین‌المللی اعتماد و اعتقادی ندارد.طی 12 سال قبل مربیان زیادی آمدند و با نسل طلایی بسکتبال ایران صاحب افتخار شدند بدون آن‌که حضور مربیان ایرانی در تمامی این سال‌ها پررنگ جلوه داده شود. در طول این سال‌ها بزرگترین لطف فدراسیون به مربیان ایرانی دستیار قرار دادن آنها بوده که این موهبت البته بین دو یا سه نفر تقسیم شده است. در مجموع با این روند بسکتبال ایران در زمینه مربی سازی و اعتماد به مربیان داخلی گامی رو به جلو برنداشت و یکی از مشکلات بسکتبال بی‌اعتمادی به قشر مربیان داخلی است. ناکامی ماتیچ در سال 2011 آغاز روندی بود که بسکتبال ایران با وجود مربی خارجی تجربه کرده بود. هر چند موفقیت‌های بعدی بار دیگر چشم‌ها را به روی واقعیت‌ها بست و دوباره تمرکز‌ها روی نتیجه قرار گرفت اما وقتی بچیروویچ در بازی‌های آسیایی 2014 شکست خورد، همگان به این باور بزرگ رسیدند که بسکتبال ایران در سطح ملی دچار خلأ‌ها و کمبودهای فراوان شده است. این دوران همزمان شده است با برگزاری مجمع انتخابات فدراسیون بسکتبال و تغییر و تحولی که در این راه متوجه بسکتبال ایران است، از این رو شرایط کنونی هر گونه رایزنی برای جایگزینی یا ابقای سرمربی برای تیم ملی بسکتبال را دشوار کرده است. در ماه‌های گذشته ترونیچ، مدرسی که برای کلینیک مربیگری به ایران آمده بود توجه برخی دوستان را به خود جلب کرد و ظاهرا صحبت‌هایی نیز با او شده است، اما باید دید داستان مربیگری تیم ملی بسکتبال در شرایط کنونی به کجا می‌انجامد.

پوست اندازی به سبک فیلیپین

مرد چشم‌تیله‌ای آمریکایی که در نیوزیلند زندگی می‌کرد و با تیم ملی بسکتبال این کشور عناوین خوبی در سال‌های گذشته به دست آورد، در سال‌های حضور خود در بسکتبال آسیا موفقیت‌هایی را به نام خود نوشت که موقعیت مربیگری‌اش را تثبیت کرد. اینک تب بالدوین مردی مورد توجه و احترام در بین تیم‌های آسیایی است، کسی که بسکتبال اردن نایب قهرمانی خود را در بازی‌های 2011 ووهان چین مدیون او می‌داند.تب بالدوین که پیش از جام‌جهانی 2014 اسپانیا به عنوان مشاور به کمک چات‌ریس سرمربی سابق تیم ملی بسکتبال فیلیپین آمده بود به عنوان سرمربی جدید این تیم معرفی شد. بالدوین قرار است در رأس برنامه چهار ساله ملی بسکتبال فیلیپین قرار بگیرد. مربی پنجاه و هفت ساله آمریکایی مقام‌های مختلفی را در لیگ نیوزیلند به دست آورده و در تیم‌های ملی نیوزیلند، اردن، لبنان و مالزی هم سابقه کار دارد. فیلیپینی‌ها در بازه زمانی سه ساله از رایکو ترومن کمک گرفتند. سرمربی سابق بسکتبال ایران بعد از بازی‌های المپیک چین به مانیل رفت و عهده دار برنامه‌های توسعه بسکتبال فیلیپین شد. اکنون در بازه زمانی دوم، مسئولیت‌ها به تب بالدوین واگذار شده است. پیش از این چات ریس سرمربی فیلیپینی از سال 2012 هدایت این تیم را برعهده داشت و بعد از عملکرد ضعیف در بازی‌های آسیایی 2014 از سمت خود کناره گیری کرده بود. فیلیپین در مسابقه‌های قهرمانی جهان بالاتر از ایران ایستاد آن هم فقط به خاطر افزودن یک بازیکن حرفه‌ای به نام آندره بلاچ.این بازیکن آمریکایی در تابستان گذشته تابعیت فیلیپین را قبول کرد و به عنوان بازیکن ملی این کشور در رقابت‌های جهانی اسپانیا حضور یافت. بازی بلاچ که هم‌اکنون یکی از گران‌ترین بازیکنان لیگ چین به‌شمار می‌رود به علاوه مربیگری تب بالدوین، قدرت تیم فیلیپین را بیشتر می‌کند. فیلیپینی‌ها در جام جهانی، کرواسی قدرتمند را به وقت اضافه کشاندند و بازی با آرژانتین را با اختلاف کمی تمام کردند. همچنین مقابل پورتوریکو نمایش قدرتمندی داشتند و در نهایت مقابل سنگال اولین برد تاریخ بسکتبال این کشور در جام‌جهانی را بعد از چهار دهه به دست آوردند. آنها از هم‌اکنون نشان می‌دهند از تیم‌های بابرنامه در جام ملت‌های آینده هستند. مسابقه‌هایی که تابستان آینده در ووهان چین برگزار می‌شود و تیم‌های ایران، فیلیپین، کره جنوبی و چین در آن به دنبال سهمیه المپیک 2016 ریودوژانیرو هستند. لبنان پایه‌های جدید بسکتبال خود را بعد از پایان محرومیت از سوی فدراسیون جهانی بنا می‌کند و ژاپن سرنوشت نامعلومی در بازی‌های آینده دارد. اوضاع بسکتبال ژاپن بعد از شروع برنامه توسعه‌ای این کشور چندان چشمگیر پیش نرفت. ژاپنی‌ها بتازگی از سوی فدراسیون جهانی بسکتبال تعلیق شدند و تمام تیم‌های آنها از بازی‌های بین‌المللی محروم هستند. با وجود این ژاپن در سال 2020 میزبان المپیک است و بسکتبال این کشور هم باید به بازی‌ها برسد. تیم مردان ژاپن در سال‌های اخیر موفق به حضور در رویدادهای بین‌المللی نشده است و محرومیت کنونی سبب بدتر شدن اوضاع بسکتبال در این کشور می‌شود. چین و کره نیز در شرق آسیا همواره روند رو‌به ثبات دارند. چینی‌ها جوانان بسیاری را در لیگ چین محک می‌زنند و کره‌ای‌ها با قهرمانی در بازی‌های آسیایی به فکر گرفتن سهمیه المپیک هستند.

اضافه شدن لبنان به مدعیان

واسطه‌های زیادی در بسکتبال اروپا بویژه از بین صرب‌ها در بسکتبال آسیا رفت و آمد می‌کنند. این افراد به خاطر نفوذی که در بخش‌های فدراسیون جهانی (فیبا) دارند، اولویت اصلی را به انتخاب هموطنان خود می‌دهند. در بین کشورهای غرب آسیا، رشد باشگاه‌ها و سپس تیم‌های ملی در ده سال گذشته، پای خیلی از دلال‌های بین‌المللی با مربیان آنها را به کشورهایی مانند لبنان، سوریه و اردن به همراه ایران باز کرد. در بسکتبال ایران تجربه چندین ساله حضور مربیان خارجی سبب شد این اواخر کارها توسط افراد داخلی انجام شود و رایزنی‌های مسالمت آمیز با در نظر گرفتن منافع وطنی‌ها در قرارداد مربیان خارجی، صورت بگیرد. با آن‌که تیم‌های بسکتبال آسیا سال آینده در چین برای گرفتن تک سهمیه المپیک ریو به مصاف هم می‌روند و در این مسیر برنامه‌های مختلفی دارند، بسکتبال ایران اکنون درگیر انتخابات فدراسیون و تعیین رئیس جدید است، اما لبنان اصلی ترین حریف ایران در غرب‌ آسیا در حال رایزنی با مربیان مختلف است تا هدایت تیمش را به یکی از آنها بسپارد. لبنانی‌ها به دلیل لغو فعالیت‌های یک‌ساله خود از سوی فدراسیون جهانی، از شرکت در برنامه‌های بین‌المللی محروم بودند. آنها در باشگاه‌ها و رده‌های ملی نتوانستند برنامه‌های خود را ادامه بدهند اما با رفع محرومیت اینک در تدارک ساختن تیم‌های قوی هستند. تیم‌های باشگاهی این کشور بتازگی در تورنمنتی به دعوت باشگاه القادسیه کویت، عنوان قهرمانی را به دست آوردند و تیم ملی لبنان نیز در پی ساختن نفرات تازه برای رسیدن به عناوین مهم ادوار قبلی است. لبنانی‌ها چهار بار در 16 سال گذشته راهی رقابت‌های جهانی بسکتبال شدند. فدراسیون بسکتبال لبنان در آخرین تصمیم خود نام چهار مربی خارجی را عنوان کرده که دو نفر از آنها سابقه هدایت تیم ملی ایران را داشته‌اند؛ ماتیچ و بچیروویچ که ماتیچ سرمربی این تیم شد ‌تا آنها نیز همراه دیگر مدعیان آسیایی ابتدا نیمکت‌های خود را با وجود مربیان خارجی محکم کنند.

محمد رضاپور / گروه ورزش