دیپلماسی اقتصادی و اجلاس غیرمتعهدها

به عبارت دیگر، دستگاه دیپلماسی باید همپای تلاش‌های سیاسی، معاونت اقتصادی خود را فعال کرده تا زمینه آشنایی شرکت‌کنندگان با توانمندی‌ها و زمینه‌های سرمایه‌گذاری در ایران، رفع و رجوع موانع موجود بر سر گسترش روابط اقتصادی دو و چندجانبه از طریق گفت‌و‌گو، فعال شدن بیشتر کشورهایی که هدف رابطه تجاری ایران قرار دارند، زمینه‌‌سازی انعقاد پیمان‌های تجاری دو و چندجانبه و سرانجام تلاش برای جذب سرمایه‌های این کشورها در اقتصاد ایران را فراهم کند.

دستگاه دیپلماسی کشور در اجلاس تهران همچنین می‌تواند رابط میان دستگاه‌های اقتصادی و اتاق‌های بازرگانی با هیات‌های شرکت‌کننده در اجلاس بوده و زمینه گفت‌و‌گو و آشنایی‌های مقدماتی و کلی میان طرفین را که بعدا می‌تواند به همکاری‌های عمیق اقتصادی و تجاری منجر شود نیز مهیا نماید.

نگاهی به آمار و ارقام موجود اهمیت و حساسیت اقدامات یادشده را نشان داده و یادآوری می‌کند که فرصت اقتصادی اجلاس تهران نباید از کف برود. سازمان توسعه تجارت می‌گوید از 36 هزار میلیارد دلار حجم کل تجارت جهانی در سال 2011 معادل هفت هزار میلیارد دلار آن به کشورهای عضو جنبش عدم تعهد اختصاص داشته است؛ یعنی این 120 کشور حدود 15 درصد حجم تجارت جهانی را در اختیار دارند و روشن است که این حجم مبادلات تا چه حد می‌تواند بازارها و فرصت‌های جدید تجاری را روی ایران بگشاید. از سوی دیگر، جغرافیای اقتصادی کشورهای عضو جنبش عدم تعهد با اهداف تجاری ایران همخوانی جالبی دارد.

نگاهی به اسامی این کشورها نشان می‌دهد آنان در پنج منطقه آفریقا، آمریکای جنوبی، آسیای میانه، آسیای جنوب شرقی و خلیج‌فارس پراکنده‌اند. این در حالی است که از مدت‌ها پیش مناطقی چون آفریقا و آمریکای جنوبی در زمره بازارهای هدف تجاری ایران قرار گرفته‌اند.

نخستین شرکای تجاری ایران نیز چه از نظر واردات و چه از نظر صادرات عضو جنبش عدم تعهد هستند. در بخش صادرات از ده شریک اول تجاری ایران فقط چین، ژاپن و بلژیک عضو این جنبش نیستند. در بخش واردات نیز بزرگ‌ترین شرکای تجاری ایران چون امارات، عراق و هند در عضویت عدم تعهدها هستند. از سوی دیگر 90 درصد تجارت خارجی ایران نیز با کشورهای یاد شده انجام می‌شود و لذا همه زمینه‌ها آماده است تا اجلاس تهران به یک فرصت طلایی تمام‌عیار برای منافع اقتصادی کشور تبدیل شود. به شرطی که دستگاه دیپلماسی کشور تحرک و جان تازه‌ای به دیپلماسی اقتصادی کشور داده و دست‌کم در همین یک هفته آینده آن را فعال و پرتحرک نگاه دارد.