این فراموشی، از سر ناچاری است

تقریبا هر چند هفته یک بار، خبرهایی درباره تدوین پروتکل‌های گوناگون در حوزه درمان پیشگیری و درمان اعتیاد در رسانه‌های گوناگون مطرح می‌شود. هر بار در مراسم رونمایی از پروتکل‌های مختلف، مسوولی سخنرانی می‌کند و از اهداف دوری حرف می‌زند که قرار است روزی از مرز محال به سرزمین ممکن برسند، خبرها منتشر می‌شوند، حرف از بودجه‌هایی می‌شود که قرار است برای اجرایی کردن این پروتکل صرف شوند، خیلی‌ها داوطلب می‌شوند که مسوولیتی در راستای اجرایی کردن این پروتکل بردارند و حتی خیلی‌ها، آن پروتکل کذایی را نقد می‌کنند، اما وقتی پای عمل می‌رسد همه سکوت می‌کنند، زمان شتاب می‌گیرد و سال‌ها به سرعت می‌گذرند بی‌آن که قدمی به سوی آن اهداف دور و دراز برداشته شود.

یکی از نمونه‌های این پروتکل‌ها در حوزه درمان اعتیاد، تفاهم‌نامه‌ای است که در سال 87 با امضای وزرای رفاه، کار و امور اجتماعی، تعاون و مدیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر در زمینه‌های تامین اشتغال، مسکن و یارانه درمان معتادان تصویب شد و حالا با گذشت 3 سال از تصویبش هنوز هم اجرایی نشده است، اما فقط همین پروتکل نیست که در صندوقخانه فراموشی،‌ خاک زمان می‌خورد. در این سال‌ها بارها و بارها، خیلی از قول‌ها و عهدها در حوزه درمان اعتیاد، به دلیل نبود امکانات کافی برای اجرایی کردنشان از خاطره‌ها پاک شده‌اند. یکی از نمونه‌های دیگر این دست وعده‌ها، مصوبه‌ا‌ی است که در سال 87 در ستاد مبارزه با مواد مخدر تصویب شد که به موجب آن وزارت رفاه باید 3 میلیارد تومان برای پیشگیری و درمان اعتیاد به سازمان بهزیستی پرداخت کند، اما با گذشت این مدت همچنان پرداخت آن را به سال بعد حواله می‌کنند. از جمله طرح‌ها و برنامه‌های دیگری که در گذر زمان متولیان درمان اعتیاد در کشور فراموش شده‌اند، بحث گنجاندن مباحث مربوط به پیشگیری از اعتیاد در کتاب‌های درسی، تحت پوشش بیمه درمانی قرار گرفتن معتادان، برخورد با مراکز غیرمجاز ترک‌اعتیاد در کشور، بررسی و پژوهش برای یافتن الگوی درمانی واحد برای اعتیاد به شیشه و راه‌اندازی اردوگاه‌های کار برای نگهداری خرده‌فروش‌های مواد مخدر است. همه این طرح‌ها، همکاری ارگان‌های مختلفی مثل وزارت بهداشت، سازمان زندان‌ها و وزارت آموزش و پرورش را در کنار هم می‌طلبد، در حالی که معمولا هیچ دستگاهی، اشتیاقی به همکاری در این زمینه نشان نمی‌دهد و بیشتر دستگاه‌ها حاضر نیستند از اعتبارات داخلی خود برای پیشگیری و درمان اعتیاد استفاده کنند و اعتبارات ستاد مبارزه با مواد مخدر نیز ناچیزتر از آن است که بتواند در همه حوزه‌های مربوط به پیشگیری و درمان اعتیاد خرج شود و به همین دلیل است که گاهی به نظر می‌رسد فراموشی در این حوزه، ناخواسته نیست، بلکه از یادرفتنی خودخواسته است که از سر ناچاری انتخاب شده است.

مریم یوشی‌زاده /گروه جامعه