آشفته بازار انتخاب رشته

999 هزار داوطلب یعنی 66 درصد داوطلبان در کنکور امسال مجاز به انتخاب رشته هستند تا در نهایت 582 هزار نفر در دانشگاه‌ها پذیرفته شوند، اگر تا 2 سال قبل با توجه به افزایش سریع ظرفیت دانشگاه‌ها از هر 2 داوطلب کنکور یکی به دانشگاه راه می‌یافت، امسال به گفته رئیس سازمان سنجش برای هر 2 داوطلب 3 صندلی خالی در دانشگاه‌ها وجود دارد، منتهی هر کسی توان ورود به دانشگاه‌های برتر و رشته‌های پرطرفدار را نخواهد داشت و انتخاب رشته براساس اصول و علاقه داوطلب می‌تواند شانس او را برای ورود به دانشگاه و رشته مورد علاقه افزایش دهد، بنابراین کنکور امسال را می‌توان نه رقابت برای ورود به دانشگاه که ماراتن نشستن بر بهترین صندلی دانشگاه نامید.

از فردا دوشنبه که انتخاب رشته داوطلبان آغاز می‌شود تا 23مرداد که زمان انتخاب رشته به پایان می‌رسد، موسسات تعیین رشته تحصیلی و مشاوران کنکور با نرخ‌هایی خارج از ضابطه بازار انتخاب رشته را گرم می‌کنند.

«به شعارها توجه نکنید»، این مطلب را م. هوشمند مشاور تحصیلی یک دبیرستان پسرانه می‌گوید و اضافه می‌کند: متاسفانه در حال حاضر بر عملکرد موسسات آموزشی بخش خصوصی هیچ نظارتی وجود ندارد و بسیاری از دانش‌آموزان مدرسه ما با چشم گریان مراجعه می‌کنند که فلان موسسه راه را به غلط نشان داده و آنها را از پذیرش در کنکور محروم کرده است.

او به داوطلبان توصیه می‌کند: با توجه به علایق خود نسبت به کسب آگاهی درباره رشته‌های تحصیلی، واحدهای درسی، گرایش‌ها، نحوه ادامه تحصیل و آینده شغلی آن رشته‌ها تا قبل از انتخاب رشته نهایی اطلاعاتی را جمع‌آوری کنید. توصیه می‌کنم نسبت به شناسایی کسانی که می‌توانند به شما در امر انتخاب رشته یاری برسانند اقدام کنید، بخصوص در شهرستان‌ها که از امکانات کمتری برخوردارند. چون ممکن است شما خدای ناخواسته درگیر حاشیه شده و جذب موسساتی که فقط فکر کسب درآمد هستند شوید.به گفته او، داوطلبان باید سطح توقع خود را متناسب با توانایی خود در نظر گیرند و خود را به هیچ عنوان با دیگر دوستان و اطرافیان مقایسه نکنند.

ابراهیم خدایی، معاون سازمان سنجش نیز با اشاره به آغاز انتخاب رشته داوطلبان مجاز کنکور 90 از 17مرداد دراین‌باره می‌گوید: آشنایی با ضوابط سازمان سنجش و مطالعه دقیق دفترچه راهنمای انتخاب رشته می‌‌تواند راهنمای بسیار خوبی برای داوطلبان کنکور 90 در انتخاب رشته باشد.وی اضافه می‌کند: دفترچه انتخاب رشته داوطلبان کنکور 90 از نظر حجم زیاد است، اما راهنمایی‌‌هایی که داوطلبان باید به آن توجه داشته باشند فقط 10 صفحه است. دفترچه انتخاب رشته با 2 فرمت امسال ارائه می‌‌شود.

معاون فنی و آماری سازمان سنجش با بیان این‌که داوطلبان مجاز به انتخاب رشته باید درباره شناخت رشته و تعداد خودشان مشورت‌هایی را داشته باشند، تصریح می‌کند: با توجه به ظرفیت‌‌های اعلام شده از سوی سازمان سنجش آموزش کشور، داوطلبان براحتی می‌‌توانند جایگاه قبولی خود را متوجه شوند.

خدایی با اشاره به فعالیت برخی موسسات انتخاب رشته همزمان با آغاز فرآیند انتخاب رشته کنکوری‌ها، می‌گوید: متاسفانه موسسات انتخاب رشته از جای دیگری مجوز می‌‌گیرند، اما کارهای سازمان سنجش را پیگیری می‌کنند و این در حالی است که این سازمان نمی‌‌تواند پیگیری قانونی درباره آنها داشته باشد.وی پیش از این به «جام‌جم» توضیح داده بود: «سازمان با‌هیچ شرکت و موسسه خصوصی همکاری و ارتباط ندارد، سازمان سنجش داوطلبان را در 2 مجرا راهنمایی می‌کند، یکی در زمینه دفترچه‌های کنکور است و دیگری راهنمایی و مشاوره مجازی برای انتخاب رشته از طریق سایت سازمان. داوطلبان احتیاج دارند بدانند در چه رشته‌ای می‌توانند قبول شوند. اصولا بر اساس رفتار انتخاب رشته‌کنندگان در سال‌های قبل و شرایط مشابه رتبه‌ها، سازمان سنجش داوطلبان را راهنمایی می‌کند که فرد با رتبه به‌دست آمده در چه رشته و محلی امکان پذیرش دارد؟ شانس او تا کجاست؟ اما داوطلب راهنمایی دیگری هم می‌خواهد و آن راهنمایی از جنس استعداد تحصیلی است. یعنی صرف رتبه مطرح نیست. چون رتبه به تو می‌گوید برو مهندسی مکانیک را انتخاب کن، اما آیا فرد استعداد دارد مثلا مهندس معدن شود. این راهنمایی بسیار وسیع است و ما در سایت سنجش فقط به طور کلی راهنمایی می‌کنیم، افرادی باید مشاوره بدهند که داوطلب و رشته تحصیلی را خوب بشناسند. برای این مدل راهنمایی باید آموزش و پرورش و معلمان بسیج شوند.»

قبل از انتخاب رشته با خانواده و مشاوران آگاه مشورت کنید. در انتخاب رشته با توجه به استعداد، توانایی، علاقه و شناخت خود، خودتان تصمیم آگاهانه بگیرید، زیرا ممکن است تغییر یا انتقال رشته برای شما مقدور نباشد، قبل از انتخاب رشته درباره موقعیت جغرافیایی و جایگاه علمی دانشگاه و رشته مورد نظر خود مطالعه کنید و بررسی لازم را انجام دهید.

دفترچه راهنمای انتخاب رشته را خودتان به دقت مطالعه کنید و هنگام دریافت برگه انتخاب رشته به اطلاعیه‌ها و نکاتی که سازمان سنجش یا دانشگاه‌ها در مورد ظرفیت و شرایط پذیرش منتشر می‌کنند، توجه نمایید.

هرگز به انتخاب رشته کامپیوتری اکتفا نکنید، زیرا کامپیوتر نمی‌تواند استعداد، علاقه و شخصیت شما را در نظر بگیرد. اما می‌توانید از انتخاب رشته کامپیوتری به عنوان راهنما کمک بگیرید و طوری انتخاب رشته کنید که رشته اول بر دوم، دوم بر سوم، سوم بر چهارم و... بر دیگری برتری داشته باشد.

انتخاب اول با انتخاب آخر از نظر اولویت نمره تفاوتی ندارد، سعی کنید اولویت شما بر اساس استعداد و علاقه‌مندی‌تان، رشته و دانشگاهی که انتخاب می‌کنید، باشد.شانس خود را در انتخاب رشته‌های شبانه، غیرانتفاعی، پیام نور و نیمه حضوری امتحان کنید، زیرا در صورت عدم ثبت‌نام و ادامه تحصیل در سال آینده از شرکت در کنکور سراسری محروم نخواهید ماند.

به هر حال بازار موسسات آموزشی و مشاوره برای انتخاب رشته کنکور داغ است و هنوز هیچ مرجعی مسوول نظارت بر عملکرد آنان نیست به همین دلیل شناسایی موسسات مجاز از غیرمجاز نیز به سادگی میسر نیست، کارشناسان معمولا از داوطلبان می‌خواهند که برای انتخاب رشته به سایت سازمان سنجش، آموزش و پرورش www.Tehranedu.ir یا موسسات با سابقه مراجعه کنند.

کتایون مصری ‌‌/ ‌‌گروه جامعه