گزارش عملکرد سازمان یا آقای رئیس؟

مرور گزارش‌های آخر سال بسیاری از سازمان‌ها سرشار از فعالیت‌های فرهنگی به منظور ارتباط با افکار عمومی و با هدف نمایش توانمندی سازمان‌های دولتی در بازه زمانی یک سال گذشته است، اما در این گزارش معمولا قید نمی‌شود که چند درصد این‌گونه فعالیت‌ها به چاپ رپرتاژ یا گزارش‌های تبلیغی با معرفی و تصاویر مدیرکل و رئیس هیات مدیره اختصاص دارد؟ هر سال به‌رغم تاکید مدیران کلان به احتیاط در مصرف بیت‌المال، بخشی از این اعتبارات صرف چاپ گزارش عملکردها، بولتن‌های تبلیغی و نشریات سازمانی می‌شود که نه‌تنها در آن از اخبار شفاف درون سازمان‌ها خبری نیست که به تعریف و تمجید از عملکرد مدیران خاص سازمان و تجلیل از توانمندی آنان برای تثبیت موقعیت مدیران محدود می‌شود. این امر بتازگی اعتراض رئیس شورای شهر تهران را نیز بلند کرده که وی از چاپ کتاب‌های نفیس گزارش عملکرد از سوی برخی شهرداری‌ها و شوراهای شهر انتقاد کرده است.

وی هرچند شوراهای شهر و شهرداری‌ها را خطاب قرار داده، اما رویه معمول بسیاری از سازمان‌های فرهنگی، اجتماعی و بویژه اقتصادی، انتشار انواع کتاب‌ها، نشریات، گزارش عملکردها و نیز رپرتاژهای تبلیغی به نام مدیران کلان است؛ رویه‌ای که در ذیل فعالیت‌های فرهنگی و به منظور ارتباط شفاف با مردم پنهان مانده، اما کمترین اثری از شفافیت ندارد. متاسفانه در گزارش سالانه این سازمان‌ها سهم این نشریات و بودجه‌های تبلیغاتی روشن نیست. سازمان‌ها برای جذب اعتبارات سال بعد، بودجه جاری را سریع‌تر از همیشه هزینه و گزارش آن را اعلام می‌کنند. در حالی که هنوز اهرم نظارتی در این مورد یا ضعیف است یا در برابر ابهت سازمان‌های اجرایی کوتاه می‌آید. این روزها که زمان سهمیه‌بندی بودجه سازمان‌ها در سال 90 است گوشه‌چشمی به این رویه جاری، راه را بر توزیع نسبتا عادلانه اعتبارات هموار می‌کند، تا شاید راه برای دستاویز گرفتن بیت‌المال اندکی مسدود شود.