ریزگردهای عربی دوباره به ایران می‌آیند

استان کرمانشاه یکی از استان‌های غربی کشور به دلیل داشتن چند صد کیلومتر مرز مشترک با کشور عراق ظرف چند روز گذشته، شاهد ورود توده‌های گردوغبار شدید و غلیظ بوده است به طوری که در برخی از شهرستان‌های این استان از جمله قصرشیرین دید افقی به کمتر از یکصد متر رسیده است. این معضل که از چند سال پیش آغاز شده علی‌رغم قول‌های مسوولان کشور مبنی بر طرح ضربتی برای مهار گردوغبار هنوز لاینحل باقی مانده است.

مدیرکل دفتر امور بیابان سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور سال گذشته از اجرای طرح ضربتی دولت برای مهار گرد و غبار در 6 استان کشور خبر داد، اما به نظر می‌رسد تاکنون هیچ اقدام عملی در این راه انجام نگرفته است.غلامعباس عبدی‌نژاد، ضمن اشاره به تهیه طرح جامع مدیریت مراتع و مقابله با فرسایش بادی استان‌های جنوب و غرب کشور به منظور مقابله با پدیده گردوغبار افزود: در سال جاری توسط وزارت جهاد کشاورزی طرح‌های ضربتی جامع مقابله با پدیده گردوغبار در استان‌های کرمانشاه، ایلام، خوزستان، بوشهر، هرمزگان و سیستان و بلوچستان تهیه شده است.

در حالی که عبدی‌نژاد در گفت و گو با مهر به نهالکاری، بذرکاری، ایجاد بادشکن‌های زنده و غیرزنده و مالچ‌پاشی به‌ عنوان بخشی از اقدامات و برنامه‌ها برای کاهش یا کنترل این معضل اشاره کرده بود، اما شاهدیم که پس از گذشت قریب یک سال مشکل همچنان پابرجاست و مردم این استان‌ها همچنان باید هوای آلوده تنفس کنند.در همین حال، فرشاد فتاحی سرپرست اداره کل حفاظت محیط زیست استان کرمانشاه با اشاره به این‌که سال گذشته 120 روز هوای این استان در حالت بحرانی، اضطرار یا هشدار قرار داشته است، گفت: در 9 ماهه نخست سال جاری نیز 64 روز با این معضل دست و پنجه نرم کرده‌ایم . وی افزود: با توجه به این‌که گردوغبار موجود در استان کرمانشاه از نوع رسی‌سیلتی بوده و از نظر وزن کاملا سبک است، مدت زمان بیشتری در فضا باقی می‌ماند که این مساله باعث بروز مشکلات حادتری برای شهروندان می‌شود. وی تصریح کرد: سال گذشته پس از آن که هیاتی متشکل از نمایندگان وزرات کشور، وزارت امور خارجه، سازمان حفاظت محیط زیست و استانداری کرمانشاه به عراق سفر کردند، مقرر شد که طرف عراقی و کشورهایی که کانون‌های گردوغبار در آنها مستقر می‌باشند اقدام عملی در این زمینه صورت دهند، اما تاکنون توافق‌نامه‌های منعقده را به رسمیت نشناخته و از اجرای آن سر باز می‌زنند.

فتاحی با اشاره به این‌که گردوغبار استان کرمانشاه فقط از کانون‌های کشور عراق نیست، افزود: در حال حاضر 5 کانون بزرگ در عراق فعال هستند که مهار حتی یکی از آنها مستلزم صرف 5 سال کار است، از طرفی با استناد به این‌که کانون‌های دیگری در کشورهای اردن، سوریه و عربستان وجود دارند کار کنترل و ساماندهی این معضل سال‌ها به طول خواهد انجامید. وی از ایجاد مالچ‌های گیاهی و نفتی به عنوان چاره‌ای موقتی در کنترل این پدیده یاد کرد و افزود: زمینه علمی مهار این کانون‌ها در کشور فراهم شده و اگر طرف‌های عرب موافقت ‌کنند، می‌توان گام‌هایی به منظور کنترل گردوغبار برداشت.

فتاحی از کاهش 35 درصدی متوسط بارندگی امسال استان کرمانشاه نسبت به مدت مشابه سال گذشته، کاهش میزان آب دجله و فرات و خشکسالی‌های مکرر در کشورهای عربی به عنوان مهم‌ترین پارامترهای پیدایش گردوغبار استان اشاره کرد و گفت: ظرف 10 روز گذشته میزان آلودگی شهرستان‌های قصرشیرین و سرپل‌ذهاب به 500 میکروگرم بر مترمکعب رسیده است که با توجه به استاندارد 150 میکروگرم بر مترمکعب آن، عمق آلودگی کاملا مشهود است؛ موضوعی که حسین پروین فرماندار قصرشیرین نیز به آن اشاره کرد و از تاثیر منفی این ذرات گرد و غبار بر شهروندان و عدم انجام اقدام عملی گلایه‌مند بود.

وی به جام جم گفت: حل این معضل نیاز به پیگیری در سطح ملی و کلان دارد و ما این موضوع را در سفر سوم هیات دولت به استان کرمانشاه مطرح خواهیم کرد.

محمد جمشیدی / جام‌جم کرمانشاه